جمعه 8 اسفند 1393

مشکلات طراحی شهری همدان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :میراث فرهنگی ،گفتگو ،

مشکلات طراحی شهری همدان

مهشید حنیفه

گفت و گوی همگان با مهشید حنیفه

چند سالی است که طراحی فضای شهری در همدان مورد انتقاد کارشناسان است. ساخت و سازهای بی قاعده هم مزید بر علت شده و از هم گسیختگی و مخدوش شدن هویت شهر را در آینده نه چندان دور زنهار می دهد. به نظر می رسد ادامه روند فعلی در معماری شهری همدان مشکلات جدید تر و بیشتری را به دنبال آورد و آیندگان را با چالش هایی مواجه نماید. مهشید حنیفه کارشناس معماری و فعال فرهنگی به تازگی طرحی پیشنهادی برای جایگزینی المان میدان مرکزی همدان (میدان امام خمینی) به شورای شهر ارائه کرده است. او دراین گفت و گو مشکلات طراحی شهری همدان را با ما در میان می گذارد.

شما به عنوان یک کارشناس چگونه به هویت شهری همدان نگاه می کنید؟

هر شهر دارای فضاهایی است که اجتماعات شهری را شکل می دهد و شهروندان درآن به آمد و شد، داد و ستد و گفت و گو می پردازند، همدیگر را ملاقات می کنند، باهم راه می روند و ارتباط برقرار می کنند، این فضاها برگرفته از هویت جمعی ساکنان یک شهر است، اما آیا در همدان این مسیر ها و فضاها دارای این مشخصات هستند که بیشترین ساعات ما در آن سپری شود؟ آیا از پیاده روی و دیدن فضای شهر یا مشاهده بافت ساختمان ها و جداره ها لذت می بریم؟ آیا با آرامش در بازارها قدم زده و خرید می کنیم؟ آیا پس از خستگی می توانیم بر روی نیمکتی در سطح شهر با آسایش بنشینیم و لختی استراحت کنیم؟

وضعیت فعلی معماری یا به طور کلی شهرسازی در همدان را چگونه می بینید؟

همدان از معدود شهرهای دنیا و تنها شهر ایران است که به صورت مدور طراحی شده و دارای قدمتی بسیار طولانی است که پیشینه برخی آثار به دست آمده در شهر به حدود 1100 سال پیش از میلاد مسیح باز می گردد. چنین شهری می بایست نه تنها مامنی مناسب برای شهروندان خود باشد، بلکه در جذب گردشگر هم حرف اول را بزند. حال آنکه متاسفانه این پتانسیل ها رفته رفته مورد بی توجهی قرار گرفته و شاخص ها دچار افت شده اند.

علت اصلی این که از ظرفیت های بومی در شهرسازی همدان استفاده نمی شود چیست؟

به نظر من این ناشی از ناهماهنگی سازمان های مختلف است. با توجه به مشاهدات و تجربیاتم به این نتیجه رسیده ام. زمانی به سازمان برنامه و بودجه رفتم و در بحث شهرسازی منطقه ای سوالی پرسیدم، اما پاسخی که دریافت کردم این بود که سازمان میراث فرهنگی چنین اجازه ای نمی دهد. وقتی به سازمان میراث فرهنگی مراجعه کردم، مدیریت میراث فرهنگی به من پاسخ داد این قسمت از شهر اصلا مهم نیست اگر هم باشد ما اجازه می دهیم اما مشکل در شهرداری است و.... این مسئله برای من کلافی گره خورده بود که دست آخر متوجه نشدم سر این کلاف را در کدام اداره و سازمان می توانم بیابم و بگشایم. امیدوارم روزی این مسئولیت ها و اختیارات به صورت شفاف و در هماهنگی با هم در خدمت توسعه شهر قرار گیرند.

پس شما فکر می کنید نبود مدیریت یکپارچه و هماهنگ دلیل اصلی این نابسامانی است؟

بله همینطور است.

راه حل رفع این معضل چیست؟

اگر بخواهیم از ابتدا مشکلات و نیازهای شهر را بررسی کنیم بهتر است از قلب این شهر خاک خورده شروع کنیم؛ از میدان مرکزی شهر، میدانی که هر روز و در زیر فشار افراد و ماشین هایی که هرکدام فقط می خواهند راه خود را باز کنند و منظره ای می آفرینند همچون جدال و کشمکشی میان آدم ها و ماشین ها که میدان شهر بسان موجودی زنده که ریه هایش فشرده می شود، یا همچون ساختمانی که دیوارهایش فرسایش یافته و رو به زوال است آنقدر پیر و سالخورده شده که دیگر هزاران آدم سواره و پیاده ای که هر روز از آنجا عبور می کنند نگاهی به آن نمی اندازند و از سر بی اعتنایی و عادت به راه خود ادامه می دهند.

مشکلات این میدان چیست؟

مشکلات که زیاد است؛ آبی راکد در حوض وسط میدان که پر است از زباله، فواره هایی که گاه شاید یک یا دوبار در سال به کار می افتند، سنگ های شکسته کف و جداولی که دیگر به کلی از بین رفته اند، راه آب هایی که در تابستان هم کارآیی ندارند چه رسد به زمان بارندگی و زمستان، جداره ها و ساختمان هایی که آجرهایشان ریخته است و هر مغازه دار برای تبلیغات بهتر خود بی توجه به ساختمانی که هویت دارد و برای فروش و دید بیشتر تابلوهای خود را بالاتر و بالاتر نصب می کند و من دلم می سوزد برای ساختمانی که تنش زخمی است از حفره هایی که هر کس به دلخواه برای رفع نیاز خود ایجاد می کند. مغازه دارانی که شکایت می کنند از بیرون انداختن هر روزه موش ها از مغازه های خود به دلیل عدم رسیدگی به مسیرهای فاضلابی و شکستگی ها و خرابی هایی که هیچ کس مسئولیت بازسازی آن را به عهده نمی گیرد. و از همه بدتر المان و مجسمه مرکزی این میدان که به قدری مبهم است که عملا یادآور چیزی نیست؛ نوستالژی و خاطره ای بر نمی انگیزد و یادی را زنده نمی کند. طراحی و اجرا به قدری ضعیف است که چیزی که در نگاه اول به چشم می آید توده ای قهوه ای رنگ و سنگین است و شاید تقلیدی کودکانه از میدان انقلاب تهران در سال های دور. این قلب خاک خورده و بیمار نیاز تیمار دارد محتاج بازنگری دوباره است و اگر روزی هویت آن احیا و بازسازی شود یقینا بهترین مکان جذب توریست و محل اجتماع مردم خواهد شد.

چه پیشنهادی دارید؟

نیاز همدان به همین منحصر نمی شود بازارهای همدان نیازمند ساماندهی و مرمت اند. بازارهایی که از ارکان هویت این شهر محسوب می شوند. کمی اگر ذهن را در ارتفاع مجال پروواز دهیم درخواهیم یافت که کمبود فضاهای سبز و بوستان های کوچک در شهر به شدت محسوس است. فضاهایی جهت استراحت و ارتباط مردم اما در حال حاضر بوستان های همدان به صورت متمرکز و در چند منطقه محدود قرار دارند.

در سال های گذشته برتعداد المان ها اضافه نشده است؟

چندین المان شهری در سال های اخیر ساخته و در شهر نصب شده است اما همچنان فضاهای خالی در شهر موجود است و بهتر است بر جنبه هنری و زیبایی شناسانه المان ها بیشتر توجه شود.

برای این منظور چه کار می توان کرد؟

خوشبختانه در شهر همدان تعداد فارغ التحصیلان رشته های هنری از جمله معماری، شهرسازی، نقاشی، گرافیک و مجسمه سازی کم نیستند که می توان از دانش و تجربه آن ها برای بهبود کیفیت المان ها و نشانه های شهری بهره گرفت. قطعا استفاده از متخصصان در پیشبرد مسائل راهگشاست.

تا جایی که می دانیم یکی از انتقادات گردشگران ورودی های شهر همدان است. چرا به ساماندهی این ورودی ها توجه نمی شود؟

شیراز به دروازه قرآن آن معروف است بدان معنی که وقتی به شیراز می رسید ابتدا از این دروازه عبور می کنید که طلیعه شهر شیراز است. اما متاسفانه یکی از نقاط ضعف در همدان ورودی های شهر است که هیچ تعریف درست و درمانی ندارند و ضروری است تا رسیدگی به این موضوع در دستور کار قرار بگیرد.

برای بازیابی هویت شهری همدان چه پیشنهادی دارید؟

حفظ بافت های سنتی و وضع و تصویب قوانین و مقرراتی جهت حفظ ماهیت این مناطق درهمدان لازم الاجراست. امید دارم روزی رسد که اتاقی برای هم اندیشی و هماهنگی بین تمام دستگاه های متولی تاسیس شود تا با فراخواندن کارشناسان و متخصصین بتوان در این مسیر گام های اساسی برداشت.

http://hmag.ir/fa/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C/%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86



برچسب ها: همگان ،

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic