پنجشنبه 24 اردیبهشت 1394

شعر سرودن نیست، دانستن است

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،کتاب ،

شعر سرودن نیست، دانستن است

نویسنده: حسین زندی همدان -خبرنگارهمشهری
شعر سرودن نیست، دانستن است
تازه‌ترین كتاب «پوریا گل‌محمدی» شاعر و نویسنده همدانی با عنوان «فنون شاعری» در گفت‌وگو با شمس لنگرودی شاعر نامدار معاصر به وسیله انتشارات آرادمان راهی بازار كتاب شده است.
1394/02/23
 گل‌محمدی سال گذشته نیز كتابی با عنوان «شعر و شاعری در ایران باستان و میانه» در گفت‌وگو با دكتر «ابوالقاسم اسماعیل‌پور» را منتشر كرد كه به شكلی كتاب فنون شاعری را باید دنباله آن دانست.
ویژگی مهم این دو اثر این است كه این كار به وسیله یك متخصص ادبی و شاعری جدی صورت گرفته است. گل‌محمدی خود شاعر كتاب‌های «اینجا هیچ خیابانی بی‌طرف نیست» و «شب‌باش اما كسی را سیاه نكن» است كه كتاب نخست او در سال 1391 نامزد دریافت جایزه كتاب سال شعر خبرنگاران ایران شد. او نشان داده است كه تنها سرودن مهم نیست بلكه باید دانست. از گذشته شعر گرفته تا فنون آن. باید رازهای شعر را در گذشته دانست و بخشی دیگر را از زبان شاعران معاصر شنید. به بهانه انتشار كتاب فنون شاعری نگاهی می‌اندازیم به كارنامه پوریا گل‌محمدی؛ شاعر، مردم‌شناس و خبرنگار با ذكر این نكته كه گل‌محمدی كارشناس رشته زبان و ادبیات فارسی و كارشناس ‌ارشد انسان‌شناسی است.

15 سال با شعر
نخستین دفتر شعر پوریا گل‌محمدی با عنوان «این‌جا هیچ خیابانی بی‌طرف نیست» در سال 1390از سوی انتشارات «آوای‌كلار» منتشر و راهی بازار كتاب شد. او در این‌باره به همشهری گفت: این كتاب در هفتمین دوره‌ جایزه‌ «كتاب سال شعر – خبرنگاران» نامزده دریافت جایزه شده است. شعرهای این مجموعه در قالب آزاد سروده شده‌اند. گل‌محمدی ادامه داد: حدود 15 سال می‌شود كه در عرصه شعر به‌صورت جدی‌ فعالیت می‌كنم و حالا پس از آنكه احساس كردم شعرهایم در حدی هستند كه قابلیت انتشار دارند این مجموعه را آماده انتشار كردم. چند نفر از شاعران و منتقدان پیش از انتشار این دفتر، آن ‌را مطالعه و دیدگاه خود را نسبت به آن بیان كرده‌اند. شمس لنگرودی و پروین سلاجقه از جمله این افراد هستند و بخش‌هایی از دیدگاه آنها نسبت به این اشعار در پشت جلد كتاب آمده است. اینجا هیچ خیابانی بی‌طرف نیست، 85 قطعه شعر آزاد را شامل می‌شود كه مسائل اجتماعی، سیاسی و عاطفی از جمله مضامین و موضوعات آنها هستند.
یكی دیگر از آثار گل محمدی «شعر و شاعری در ایران باستان و میانه و تاریح حقیقی شعر ایرانی» است كه در بیست و هشتمین دوره نمایشگاه كتاب تهران عرضه شده است، این كتاب حاصل گفت‌وگوی گل‌محمدی با دكتر ابوالقاسم اسماعیل‌پور اسطوره‌شناس، متخصص ادبیات ایران باستان و میانه و استاد دانشگاه است.
این پژوهشگر با اشاره به شرایط تهیه كتاب گفت: برای تهیه این كتاب 3 سال تلاش كرده‌ام. با توجه به اینكه ما كتاب‌های كمی در مورد تاریخ حقیقی شعر ایرانی داریم. ارزش این اثر با در نظر داشتن این نكته مشخص می‌شود. خوانند كتاب می‌تواند با خواندن 120 صفحه گفت‌وگو اطلاعات بی‌سابقه‌ای از ادبیات ایرانی به دست آورد و متوجه شود كه تاریخ ادبیات ایران از رودكی آغاز نمی‌شود بلكه عده‌ای خواسته یا ناخواسته 1700 سال از ادبیات ما را حذف كرده‌اند. از جمله بخش‌های این كتاب عبارتند از: حذف 2 هزار سال ادبیات ایرانی‌؛ خواسته و ناخواسته، قدیمی‌ترین شاعران و اشعار ایرانی‌، شعر آریایی‌، دین در شعر ایران باستان و میانه‌، نمونه اشعار‌؛ گاهانی، یشتی‌، پهلوی اشكانی‌، فارسی میانه‌، مانوی، اسطوره و شعر‌، نمونه اشعار سغدی، مانی‌ نخستین شاعر سپیدگوی جهان‌، زرتشت نخستین شاعر ایرانی و ادبیات كودكان در ایران باستان و میانه كه می‌تواند در اختیار پژوهشگران قرار بگیرد.
گل محمدی افزود: بی‌خبری و نبود آشنایی با تاریخ حقیقی آغاز ادبیات و شعر ایرانی چنان گسترش پیدا كرده كه بیشتر استادان و مدرسان ادبیات در دانشگاه‌های ایران هم چیز زیادی در مورد این 2 هزار سال ادبیات باستانی ایرانی نمی‌دانند. او هدف خود را از این گفت‌وگو پیدا كردن پاسخ پرسش‌های شاعرانه خودش و شناخت تاریخ حقیقی شعر ایران عنوان كرد.
دكتر اسماعیل‌پور در بخشی از این گفت‌وگو می‌گوید: «به سراینده‌ سروده‌های ودایی، رِشی می‌گفتند. باید رشی‌ها را نخستین شاعران و سرایندگان آریایی دانست. سرایندگان ایرانی یشت‌ها را هم باید وارثان رشی‌ها و دنباله‌ رو راه شعری آنها دانست.»(ص 27 و ص 26)
پوریا گل‌محمدی در ادامه گفت: آنچه ما از پروسه‌ شعر ایرانی می‌دانیم، به واقع از رودكی به بعد است. اما شگفت‌انگیز و غمناك است كه از تاریخی معادل 2 هزار سال ادبیات ایران، ناآگاه و غافل مانده‌ایم. ادبیاتی آن چنان شگفت و غنی كه به گفته دكتر اسماعیل‌پور، شعر سنایی و كسایی مروزی و رودكی در برابر آن كم و گم است.
او در معرفی كتاب « فنون شاعری»گفت: همان‌طور كه در مقدمه این كتاب نوشته‌ام، به دلایل مختلف می‌توان با یك نفر گفت‌وگو كرد، برای مثال برای پركردن صفحه روزنامه، مجله یا مناسبتی. در كتاب نخست گفت‌وگوهای خود با دكتر اسماعیل‌پور كه موضوعش شعر و شاعری در ایران باستان و میانه بود، اشاره كردم، من گفت‌وگو نكردم كه فقط گفت‌وگو كرده باشم، بلكه هدفم پیدا كردن پاسخی برای پرسش‌های خودم است، پرسش‌هایی كه یك شاعری برای شاعر شدن باید جواب آنها را داشته باشد. وی گفت: این كتاب علاوه بر معرفی شمس لنگرودی سعی دارد نكات‌ریز و فنونی كه یك شاعر به كار می‌برد تا با دیگر شاعران متفاوت باشد را نشان دهد. من با تجربه به این مرحله رسیدم. یك دوره خودم را رها می‌كردم كه هرچی می‌آید، بنویسم؛ دیدم هرج و مرج می‌شود. یك دوره بود كه كاملاً كنترل می‌كردم؛ دیدم مصنوعی می‌شود. به این نتیجه رسیدم كه باید شعر را رها كنم تا خودش نوشته شود.


برچسب ها: کتاب همدان ، همشهری همدان ، نشر در همدان ، پوریا گل محمدی ،

پوریا
دوشنبه 1 تیر 1394 08:43 ب.ظ
زنده باشی حسین جان
پاسخ حسین زندی : درود
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic