تبلیغات
همدان نامه (همدان بلاگ) - داستان پایان‌ناپذیر تخریب باغ‌ها در همدان
دوشنبه 1 آذر 1395

داستان پایان‌ناپذیر تخریب باغ‌ها در همدان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :زیست بوم ،

داستان پایان‌ناپذیر تخریب باغ‌ها در همدان
«یکی بر سر شاخ بن می‌برید»

|  حسین زندی|    کارشناس محیط‌ زیست|
هفته‌ای نیست که خبری از تخریب منابع طبیعی و از بین رفتن میراث طبیعی و تاریخی در همدان شنیده نشود. تخریب باغ‌ها در همدان داستان تازه‌ای نیست. هدایت ساخت و سازها به جنوبی‌ترین نقطه شهر یعنی دامنه عباس‌آباد و کوهستان‌های الوند در ٣٠‌سال گذشته باعث شده صدها هکتار از باغ‌ها و قنات‌های تاریخی این نقاط از شهر نابود شود و برج‌ها و آپارتمان‌های بی‌قواره جای آن را بگیرد.
 یکی از پایه‌گذاران این رخداد تلخ زنده‌یاد محمد بهنامجو، شهردار مردمی همدان در اواخر دهه ٦٠ بود.  او با این‌که بسیار عملگرا بود و به قول معروف روحیه جهادی داشت اما با رنگ و لعاب دادن به بلوارهای منتهی به دامنه الوند و عباس‌آباد و تسریع و تجمیع عملیات عمرانی و بهسازی شهر در این  نقاط باعث پدید آمدن و توسعه  شمال شهر( بالای شهر) در این منطقه از شهر شد و به دنبال گران شدن قیمت املاک، زمین‌خواران را به طمع انداخت که باغ‌های دامنه کوهستان را خشکانده و ساخت‌وساز کنند.  استقرار شهرک مدرس، کوی استادان، متخصصین، پردیس و اعتمادیه در دامنه کوهستان نیز به تخریب باغ‌ها دامن زد و مهم‌ترین لکه سبز همدان را برای همیشه از بین برد.
هر چند ممکن است در آن زمان این مدیر شهری  قصد و نیت سوئی نداشته، اما عملکرد او باعث شده شهر به سمت دامنه الوند کشیده شود و باغ‌ها و طبیعت شهر را نابود کند. می‌توان گفت محمد بهنامجو بدعت‌گذار تغییر مسیر توسعه شهری در همدان بود، درحالی‌که اگر باغ‌ها حفظ می‌شد و شهر به سمت شمال جغرافیایی یعنی شهرک مدنی کشیده می‌شد، ما امروز یک شهر جدید و مدرن داشتیم و یک شهر تاریخی با تمام زیبایی‌ها و سرسبزی‌هایش.
امروز دیگر از باغ شهر همدان خبری نیست، تنها نواری از باغ‌ها و بیشه‌زارهایی می‌بینیم که مالکان به طمع کسب سود بیشتر و تبدیل این باغ‌ها به بناهای مسکونی و تجاری تلاش می‌کنند تا درختان را بخشکانند.
اگر از باغ‌های مناطقی مانند کوچ مشکی، جهان‌نما، مجدیه، سعیدیه، اعتمادیه و ده‌ها باغ تاریخی دیگر که در سه دهه گذشته نابود شده بگذریم و نادیده بگیریم؛ در طول ٤‌سال گذشته با مجوز اعضای شورای شهر فعلی باغ‌های بسیاری در همدان نابود شده است؛ باغ و عمارت تاریخی ذوالریاستین، باغ بدیع‌الحکما، باغ و عمارت جواهری و چندین باغ بزرگ و کوچک در همین دوره نابود شده که باغ بدیع‌الحکما بیش از ٦ هکتار مساحت داشت. اکنون نیز صدای اره برقی از باغ‌های همدان به گوش می‌رسد، شهری که روزی باغ شهرش می‌نامیدند، درحال از دست دادن آخرین تکه‌های سبز است و راه‌های تنفسی همدان درحال مسدود شدن است.
روزهای سه‌شنبه و چهارشنبه گذشته ده‌ها اصله درخت در محوطه بند دره مرادبیک همدان قلع و قمع شد اما همچنان هیچ یک از مسئولان مدیریت شهری پاسخ قانع‌کننده‌ای در این‌باره نمی‌دهند.  این باغ که نزدیک یک هکتار مساحت داشت توسط مالک خصوصی و مجوز شهرداری نابود شد. به گفته مدیران شهرداری همدان، مالک باغ  با مجوز کمیسیون ماده ٧ اقدام به بریدن و قلع و قمع درختان جاده قدیم دره مراد بیک همدان کرده است. مالکان به جای این‌که مانند ادوار گذشته شبانه درخت‌ها را ببرند، در روز روشن و با اعتماد به نفس کامل کار خود را انجام می‌دهند و اعضای شورای شهر هم با افتخار از آن حرف می‌زنند و از عملکرد خود دفاع می‌کنند.
بدون شک این تخریب‌ها و نابودی فضای سبز حاشیه شهر همدان را مدیون ناآگاهی و منفعت‌طلبی مدیران شهری هستیم اما به قول معروف «جلوی ضرر را از هرجا بگیری منفعت است». پرسش این است که چه پدیده و روندی می‌تواند از این زیاده‌خواهی جلوگیری کند؟ پیوند نهادهای مدنی، رسانه‌ها و مردم مطالبه‌گر می‌تواند از پیشروی زمین‌خواران به طبیعت این شهر جلوگیری کند.  آگاه شدن مردم به ضرورت حفاظت از میراث طبیعی، توجه به محیط‌ زیست و در پی آن مطالبه‌گری یکی از راهکارهاست. همچنین نقش نهادهای مدنی را در چنین کارزارهایی نمی‌توان نادیده گرفت. اما آنچه امروز در همدان شاهد هستیم این است که بیشتر شهروندان توجهی به حقوق و نیازهایی محیط‌ زیستی ندارند و فعالان مدنی نیز درگیر رقابت و اختلافاتی هستند که با شبکه‌سازی‌های جدید پدیدار شده است.  
این فعالان مدنی که می‌توانستند به‌عنوان ناظران بی‌طرف و پل ارتباطی بین نهاد قدرت و جامعه محلی نقش‌آفرینی کنند غایب هستند یا اگر حضور دارند درگیر اختلافات داخلی‌اند و در فضای مجازی مشغول  انتقاد کردن از یکدیگر هستند، در نتیجه نتوانسته‌اند چندان ثمربخش و مفید باشند.
رسانه‌ها نیز می‌توانستند  موثر باشند اما منابع خبری رسانه‌های همدان، مدیران و مسئولان هستند. رسانه‌ها در غیاب فعالان مدنی تنها به گفته‌ها و اظهارات مسئولان بسنده می‌کنند. این یک‌طرفه به قاضی رفتن رسانه‌ها باعث شده مدیران پیروز میدان باشند به دلیل این‌که نقدی صورت نمی‌گیرد و جامعه بدون نقد نیز جامعه پویایی نیست؛ درحالی‌که اگر مطالبات فعالان اجتماعی از طریق رسانه‌های محلی بیان می‌شد به‌دلیل وجود ناظران اجتماعی کمتر به قانون بی‌توجهی می‌کردند؛ حتی اگر فرض کنیم مدیران شهری به وظیفه خود آگاه نباشند در صورت حضور فعالان مدنی آنان به نقش و وظیفه خود آگاه می‌شدند.  http://shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/82246/%C2%AB%DB%8C%DA%A9%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%B3%D8%B1-%D8%B4%D8%A7%D8%AE-%D8%A8%D9%86-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AF%C2%BB


برچسب ها: محیط زیست همدان ، روزنامه شهروند ، حسین زندی ،

 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر