سه شنبه 26 آبان 1394

معرفی مشاهیر همدان در قالب نمادهای شهری

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،هنر ،

معرفی مشاهیر همدان در قالب نمادهای شهری

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
معرفی مشاهیر همدان در قالب نمادهای شهری
از نوروز سال گذشته سازمان زیباسازی شهرداری همدان اقدام به استفاده از نمادهای فرهنگی مانند نقاشی و مجسمه در فضای منظر و چیدمان شهری کرد.
1394/08/26
از نوروز سال گذشته سازمان زیباسازی شهرداری همدان اقدام به استفاده از نمادهای فرهنگی مانند نقاشی و مجسمه در فضای منظر و چیدمان شهری کرد. این عمل موافقان و مخالفانی داشت. موافقان از حضور شهرداری در مسائل فرهنگی شهری‌گفتند و منتقدان از منظر زیبایی‌شناسی، مجسمه‌های نصب شده  و نقاشی‌های کشیده شده در سطح شهر را فاقد ارزش و شان کافی می‌دانستند.«جعفر زینعلیان» هنرمند و عکاس همدانی، یکی از این منتقدان است. زینعلیان سال‌هاست از خانه ها و مراکز تاریخی شهر عکاسی می‌کند و مجموعه عکسی از دودکش های همدان در دست انتشار دارد. وی در گفت‌وگو با همشهری وضعیت نماد‌های شهری را بررسی می‌کند و معتقد است شهرداری در ساخت نمادهای شهری باید از متخصصان مشورت بگیرد تا از تولید برخی آثار نامتعارف جلوگیری شود.
  •  اخیرا سازمان زیباسازی شهرداری همدان اقدام به نصب نقاشی روی دیوارهای سطح شهر کرده است، این کار را چگونه می‌بینید؟
بعضی‌ از نقاشی‌های دیواری سطح شهر توسط نهادهای آموزشی مانند مهدهای کودک و دبستان‌ها انجام شده است. اخیرا جشنواره‌ای نیز در همدان با عنوان نقاشی‌های دیواری برگزار شد که تعدادی از کارها قابل قبول بودند. همه این موارد اسناد تصویری و گاهی هویتی شهر می‌شوند.به نظر من بعضی‌ آثار بسیار خوب و با رویدادهای سطح شهر سازگار است. ولی بعضی دیگر واقعا از لحاظ هنری در سطح بسیار پایینی قرار دارد. مثلا درخت‌هایی که نقاشی و تکرار شده در یک جاهایی خیلی خوب نیست، ولی یک سری نقاشی‌های طبیعت که از فرهنگ سنتی و نگارگری سنتی ما آمده و به‌صورت درشت روی دیوارها نقاشی شده، کار قشنگ و خوبی است.
  • دلیل این‌که کارهای ضعیف خودنمایی می‌کند چیست؟ آیا در این خصوص دید هنری یا تخصصی لحاظ نشده است؟
یک‌بار سراغ مجسمه  اسبی که در انتهای بلوار ارم نصب شده است، رفتم. دیدم گروهی آن‌را رنگ می‌کنند. شروع کردم به عکس گرفتن و بعد پرسیدم چه رنگی می‌زنید؟ گفتند« به نظر شما چه رنگی بزنیم؟» پرسیدم مگر شما نمی‌دانید؟ گفتند« ما نقاش خطوط خیابان‌ها هستیم و به ما گفته اند بروید و رنگی هم روی مجسمه اسب بپاشید تا تازه شود. ما هم نمی‌دانیم چه باید انجام دهیم.» اگر به این شکل بخواهد کار شود واقعا جالب نیست.
  • اخیرا برخی کارهای استاد مراد حنیفه، سنگتراش همدانی که مجسمه ها، نماد‌ها و آبنماها را با دست تراشیده رنگ شده است، درحالی‌که به گفته ایشان سنگ هویت دارد و نیازی به رنگ شدن ندارد. برای این‌که شاهد چنین چیزهایی نباشیم، نقش هنرمندان چیست؟
به نظر من باید در این زمینه با افراد مختلف مشاوره شود. مثلا یک گرافیست، یک عکاس و یک مجسمه‌ساز باید مورد مشورت واقع شوند. نقاشی شهری تخصص ویژه‌ می‌خواهد. شاید یک گرافیست بتواند کاری را خیلی خوب ارائه دهد، ولی آیا می‌تواند در آن فضایی که در اختیارش هست هم کاری متناسب ارائه دهد؟ الان در میدان پژوهش یکی از نمادهای باستانی را درست کرده‌اند که یک نفر روی آن نشسته است و مطالعه می‌کند. این واقعا یکی از کارهای زیبایی است که در همدان انجام شده است. البته امیدوارم که رنگ نشود. ولی آن مکعبی که در پیچ زندان هست چه هویتی را می‌خواهد به ما نشان دهد؟ چه چیزی در آن مکعب هست که ما ندیده‌ایم؟ یا این‌که فرهنگ ما با این اثر چه ارتباطی دارد؟ بعضی وقت‌ها کارهایی را می‌بینم که خوب انجام نمی‌شود و هزینه هم می‌شود.
  • همدان و فرهنگ همدان چقدر در طراحی‌ها حضور دارد؟
در میدان دانشگاه (جهاد) ابتدای خیابان میرزاده عشقی یک نما از گذشته همدان نقاشی شده است. در خیابان جوادیه نیز روی دیوار شهرداری منطقه با تنه درختان تزیین شده که به نظر من یک کار تلفیقی و نو است. راجع به خوب و بد آن صحبت نمی‌کنیم، ولی حداقل یک اتفاقی است که جدید افتاده است.
  • یکی از مسائل مهم بحث جانمایی اثر هنری است. پیشنهاد شما چیست؟
در پارک ملت تهران دیده‌ایم که مشاهیر بزرگ کشور را به‌صورت نیم‌تنه درست کرده‌اند. ما هم می‌توانیم همین اتفاق را در همدان داشته باشیم که مشاهیر همدان را در مسیری درست بسازیم و نصب کنیم. البته در مجموعه فرهنگی عین‌القضات کارهایی انجام شده، ولی خیلی در معرض دید نیست. اگر بشود مشاهیر همدان را در پارک‌ها به بچه‌ها معرفی کنیم بسیار خوب است. همین که بچه‌ها با دیدن این مجسمه‌ها بپرسند که متعلق به چه کسانی هستند و زیر مجسمه‌ها نوشته و توضیح مربوط به آنها را بخوانند تا با آن مشاهیر آشنا شوند، بسیار به فرهنگ ما کمک‌ می‌کند.
  • تناسب در طراحی فضای شهری و نماد‌ها به شکل مشخص در پیاده‌روها و معابر شهر چگونه است؟
به نظر من حفظ حریم پیاده‌رو، حرمت‌گذاشتن به افراد آن شهر است. یعنی برای فضا و معابر پیاده‌ها باید با حساسیت و تمرکز لازم تصمیم‌گیری شود. در حال حاضر در بخشی از نقاط اتفاقا پر تردد هیچ تناسبی بین خیابان و پیاده‌رو نمی‌بینیم. مثلا در خیابان سعیدیه یک بلوار ایجاد شده که  یک ساختمان بسیار عظیم مانند برج سعیدیه در کنار آن ساخته شده است، اما پیاده‌رویی که  مناسب تردد افراد زیادی باشد طراحی نشده است. گویا برای پیاده‌رو باید یک سوم عرض یک طرف خیابان طراحی شود. ولی در اینجا اصلا دیده نمی‌شود. فقط بلوارهایی که از قبل ساخته شده‌اند معابر درستی دارند. بلوار خواجه‌رشید را در نظر بگیرید. از میدان آرامگاه تا پل روگذر نصب شده، در هر دو طرف پیاده‌روهای درستی دارد و کسانی که عبور و مرور می‌کنند راحت هستند و احساس آرامش می‌کنند. در خیابان بوعلی در بخش‌هایی که پاساژ ساخته‌اند هم به عبور پیاده ها توجه نشده و مردم مجبورند از خیابان عبور کنند.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%85%D8%B4%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%B1-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A8-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C


برچسب ها: همشهری همدان ، طراحی فضای شهری همدان ، نمادهای شهری همدان ،

دوشنبه 25 آبان 1394

هنرمندان همدانی خودشان را باور کنند

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،هنر ،

هنرمندان همدانی خودشان را باور کنند

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
هنرمندان همدانی خودشان را باور کنند
موسیقی مقامی، از انواع موسیقی ایرانی است که در استان‌های ایران به‌خصوص در نواحی حافظ آیین و سنت‌های قدیمی بیشتر دیده می‌شود. موسیقی مقامی در همدان نیز به شکل‌های مختلف وجود دارد و علاقه‌مندان بسیاری دارد...
1394/08/25
موسیقی مقامی، از انواع موسیقی ایرانی است که در استان‌های ایران به‌خصوص در  نواحی حافظ آیین و سنت‌های قدیمی بیشتر دیده می‌شود. موسیقی مقامی در همدان نیز به شکل‌های مختلف وجود دارد و علاقه‌مندان بسیاری دارد.با توجه به همسایگی همدان با استان‌های لرستان، کردستان و کرمانشاه، موسیقی مقامی کردی و لری بیشتر مورد توجه و متداول است. زبان‌ترکی نیز زبان مورد تکلم برخی شهرستان‌های همدان مانند بهار و کبودرآهنگ است. موسیقی‌ترکی نیز به همین دلیل با استقبال همراه است.موسیقی مقامی همدان در 2 بخش عرفانی بیشتر بر پایه تنبور‌نوازی و موسیقی عاشیقی همدان استوار است. موسیقی عاشیق‌های همدان بیشتر در روستاها رواج دارد.«مصطفی رشیدی‌مطلق» از جمله نوازندگان جوان تنبور است که در سال‌های اخیر خوش درخشیده و بارها در جشنواره‌ها مقام کسب کرده است. او در گفت‌وگو با همشهری علاوه بر تشریح مراحل کسب آخرین مقامش در جشنواره زاگرس‌نشینان از وضعیت موسیقی همدان می‌گوید.
  •  چه عاملی باعث شد وارد عرصه نوازندگی شوید و به سمت نوازندگی تنبور بروید؟
موسیقی به ویژه موسیقی مقامی از گذشته در خانواده ما موروثی بود. از آنجا که‌ساز تنبور همیشه در خانه بود، در نتیجه من هم آموختن موسیقی را با‌ساز تنبور شروع کردم. رفته رفته با سازهای سنتی و موسیقی ملی آشنا شدم. در سال‌های نوجوانی نواختن  تار را به‌صورت تخصصی ادامه دادم. در عین حال موسیقی مقامی را هم انجام می‌دادم  تا این‌که رشته موسیقی در دانشکده علمی-  کاربردی افتتاح شد. من هم وارد دانشگاه شدم ودر این رشته تحصیل کردم. اکنون در آموزشگاه‌های موسیقی‌ساز تنبور درس می‌دهم.
  • آموزش موسیقی را خارج از همدان هم دنبال کرده‌اید؟
بله. در تهران پیش استادان برجسته،‌ساز عود و تار را آموختم.
  • شما در جشنواره‌های ملی متعددی حضور داشته‌اید؛ آخرین مقامی که کسب کرده‌اید چه بوده است؟
زمستان سال گذشته در جشنواره موسیقی همدان مقام اول را برای تکنوازی‌ساز تنبور به دست آوردم و شهریور گذشته نیز در «جشنواره سراسری موسیقی زاگرس‌نشینان» مقام سوم را برای نواختن همین‌ساز به دست آوردم.
  • در مورد اجرای خود در جشنواره اخیر توضیح می دهید؟
در جشنواره موسیقی مقامی زاگرس‌نشینان باید کاری اجرا شود که هم برای مخاطبان عام و هم داوران حرفه‌ای قابل فهم و پذیرش باشد. در عین حال نوازنده در زمانی حدود 5 دقیقه باید آنچه در توان دارد را ارائه کند.‌ساز تنبور هم مقام‌های باستانی دارد و هم مقام‌های حقانی یا عرفانی. انتخاب من از مقام‌های باستانی بود. حدود 4 دقیقه تنبور نواختم که مورد قبول داوران واقع شد. البته داوران آداب صحنه و حتی لباس پوشیدن نوازندگان را در این جشنواره مد نظر قرار می‌دهند.
  • از چه استان‌هایی در این جشنواره شرکت می کنند؟
در این جشنواره بهترین نوازندگان غرب کشور به ویژه از  استان کرمانشاه که مرکز تنبور‌نوازان است شرکت داشتند و این‌که در بین آنها مرا پذیرفتند باعث افتخار من است.
  • گویا شما در زمینه صنایع دستی هم فعال هستید؟
در زمینه صنایع دستی هم کارهای چرم تولید می کنم که فعلا به دلایلی، دیگر در این زمینه فعالیت نمی کنم.
  • با توجه به گرایش جوانان به نوازندگی، وضعیت موسیقی همدان به ویژه موسیقی مقامی را  که خود در آن کوشا هستید را چگونه می بینید؟
از آنجا که من هم در زمینه موسیقی مقامی و هم موسیقی ملی فعالیت می کنم به نظرم زمینه و ظرفیت موسیقی مقامی در استان بسیار بالا است. برخی از هنرمندان همدان در این زمینه پژوهش‌هایی منتشر کرده‌اند که گویای همین سخن است. به نظرم زمینه‌های اصلی وجود دارد اما اگر تلاش‌ها هدفی نداشته باشند و حمایت مسئولان،  همیشگی نباشد، روند ادامه‌دار و رو به رشدی برای موسیقی به‌خصوص موسیقی مقامی نمی‌توان متصور شد. به‌طور مثال در جشنواره زاگرس‌نشینان که در شهرکرد برگزار شد از همدان فقط یک هنرمند نوازنده‌ حضور داشت. اما از شهرهایی مثل خرم‌آباد چندین هنرمند شرکت کرده بودند. این در حالی است که همدان نوازندگان بسیار قدرتمندی دارد.
  • فکر می‌کنید دلیل این نگاه چیست،  هنرمندان مقصرند یا نهادهای دولتی؟
به نظرم هنرمندان ما هنوز به این باور نرسیده‌اند که بپذیرند در سطح کشور حرفی برای گفتن دارند. در حالی که اگر این نکته را بپذیرند کارهای قابل قبولی می‌توانند ارائه کنند. بیشترین کوتاهی از هنرمندان همدانی است. البته نباید از میزان حمایت مسئولان به خصوص اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان غافل شد. بود و نبود این حمایت نیز بسیار تاثیرگذار است.
  • برای بهبود وضعیت فعلی چه می‌توان کرد؟
من پیشنهاد کردم جشنواره موسیقی مقامی در دوره بعد به میزبانی همدان برگزار شود.‌درصدد هستم به زودی اولین جشنواره موسیقی دانشجویی را با همکاری دانشگاه فرهنگ وهنر برگزار کنم. ما دانشجویان بسیاری در همدان داریم که رشته مرتبط ندارند، اما نوازنده هستند. باید این استعدادها شناسایی شوند.
  • در موسیقی امروز همدان چه چیزی کم داریم که استقبال خوبی از اجراهای عمومی نمی شود؟
یکی از مشکلات این است که وقتی گروه‌های همدانی کنسرت اجرا می‌کنند به غیر از اقوام درجه یک نوازندگان و دوستان نزدیک کسی حضور ندارد.
این مثال را البته به اغراق برای بیان هدفم گفتم، اما گروه‌های غیر بومی که برنامه اجرا می‌کنند حتا اگر ضعیف هم باشند سالن‌ها پر می‌شود. از کنسرت‌هایی که قیمت بلیت آنها 70 هزارتومان است استقبال می‌شوند ،اما کنسرت‌های گروه‌های همدانی که بلیتی گران‌تر از 20 هزار تومان ندارند، استقبال و حمایت نمی‌شوند. یکی از علت‌ها این است که اهالی موسیقی خودشان حمایت نمی کنند. همدان صدها نوازنده دارد و اگر فقط نوازندگان همدانی در این برنامه‌ها شرکت کنند شرایط تغییر می کند.
  • البته برخی کارهای گروه‌های همدانی با استقبال روبه‌رو می‌شود.
بله. سال گذشته بعضی از گروه‌های موسیقی همدان با استقبال بسیار خوبی مواجه شدند البته این موضوع همیشگی نیست. یکی از دلایل این استقبال همراهی و تبلیغات رسانه‌ها بود که کمک کرد مردم به سالن بیایند. سؤال این است که چرا در طول یک ماه چند گروه موسیقی پاپ در همدان کنسرت برگزار می کنند و همه بلیت‌ها فروش می‌رود، اما کنسرت‌های موسیقی سنتی و مقامی همشهریان ما با استقبال روبه‌رو نمی شود.
  • در این زمینه نقش دولت را چطور می بینید؟
کم کاری همکاران و هنرمندان موسیقی را نمی‌توان نادیده گرفت و این‌که همکاری گروهی ندارند و نقدهای غیر منصفانه بیان می‌کنند. البته حمایت نهادهای دولتی هم وجود ندارد. به‌طور مثال جایزه نفر اول یک جشنواره وقتی 150 هزار تومان می‌شود با این شکل حمایت، چگونه انگیزه ‌ای برای کار کردن باقی بماند؟
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D9%88%D8%B1-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، موسیقی همدان ، تنبور همدان ،

یکشنبه 24 آبان 1394

تخریب سنگ‌نگاره اشکانی

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،

تخریب سنگ‌نگاره اشکانی

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
تخریب سنگ‌نگاره اشکانی
سنگ‌نگاره‌های اشکانی در منطقه یخچال الوند همدان تخریب شده‌اند...
1394/08/24
سنگ‌نگاره‌های اشکانی در منطقه یخچال الوند همدان تخریب شده‌اند.
مشاهدات گروهی از کوهنوردان استان همدان خبر از تخریب سنگ‌نگاره اشکانی کوه یخچال همدان می دهد. در پی این مشاهدات برای بررسی بیشتر به سراغ این سنگ‌نگاره باستانی رفتیم که مطابقت آن با عکس‌ها و مستند‌های تصویری و مکتوب قبلی کنده شدن این سنگ‌نگاره را تایید می کند.
در پی این اتفاق با مسئولان اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان تماس گرفتیم. پس از اعلام این خبر معاون گردشگری این اداره کل، قول پیگیری موضوع را داده است. «عباس خاکسار» به خبرنگار همشهری اعلام کرد گروهی را برای بررسی بیشتر موضوع به محل حادثه اعزام می‌کند.
«سعید مدنی» از فعالان محیط‌زیست و از کوهنوردان همدانی نیز این مسأله را تایید می‌کند و می گوید: بخش زیرین سنگ نگاره به عمق 2/5‌متر کنده شده و به نظر می‌رسد قاچاقچیان قصد داشته‌اند سنگ را بتراشند و تمام نقش برجسته را از آن جداکنند.
مشاهدات خبرنگار ما نیز نشان می دهد سنگ‌نگاره اشکانی ارتفاعات کوه یخچال همدان تخریب و تاج تخته سنگی که سنگ‌نگاره‌ای روی آن کنده شده بود نابود شده است.قسمت فوقانی سنگ‌نگاره از 2تکه سنگ که به نظر می‌رسید چندین تن وزن دارد تشکیل شده بود و احتمال این‌که با مواد منفجره نابود شده باشد وجود دارد.

یادگار روزگار کهن
سنگ‌نگاره ارتفاعات کوه یخچال همدان که از روزگاران کهن به‌جا مانده است، مانند غالب مواریث باستانی این سرزمین، چه در میان مردمی که به این آثار به چشم عتیقه و زیرخاکی می‌نگرند و چه در نزد برخی متولیان، مهجور مانده است و کم اهمیت جلوه می کند.
این اثر نقش مردی یله‌داده بر دیوار، با ساغری در دست راست، جامی در دست چپ، کلاهی مهری بر سر و با کمربند، لباس و ریش است.این نقش‌برجسته در طی قرون گذشته، دچار فرسایش شده و از آسیب‌های دست بشر در امان نمانده است. به هر روی، به نظر می‌رسد این سنگ‌نگاره یکی از یادگارهای مهرپرستان و مربوط به آیین ساغرریزی در منطقه است.
سنگ‌نگاره مهری کوه یخچال تصویر فردی است که به سان مجسمه هرکول در بیستون، نشسته است. ساغری در دست راست در حال ریختن و جامی (ریتون) یا (شاخ) در دست چپ دارد. دارای کلاه مهری که کمتر در ایران مشاهده شده و همچنین دارای کمربند و لباس مهرپرستان است‌. پای راست را روی پای چپ انداخته و صورتش تمام رخ به روبه‌رو می‌نگرد. اما برخلاف دیگر تصاویر میترایی، دارای ریش و سیبیل است‌.

آسیب باد
این نقش برجسته در 3کیلومتری جنوب روستای دره مرادبیگ در مسیر قله یخچال و ارتفاع 2800 متری از سطح دریا قرار دارد. صورت سنگ نگاره به طرف جنوب است و از آنجا که شدیدترین باد همدان نیز از این سو می‌وزد، در طول قرون گذشته دچار فرسایش توسط باد شده و آسیب دیده است.همچنین دراثر ضربه‌هایی که به سر آن خورده بخشی از کلاه نابود شده است.
اطراف این سنگ‌نگاره به جز بقایای چند مورد حفاری غیرمجاز هیچ علامت، نوشته و نشانه‌ای به دست نیامده است. این شیوه نشستن نمونه‌های دیگری به جز هرکول در ایران دارد. از جمله نقش برجسته روستای باجول خوزستان که در سال‌های اخیر کشف شده است.

ثبت ملی
پیش از این کارشناسان میراث فرهنگی سنگ‌نگاره ارتفاعات کوه یخچال همدان را بی ارزش می‌دانستند و معتقد بودند آن را چوپانان کنده‌اند، اما در دی سال93 این اثر بی نظیر در فهرست آثار تاریخی و فرهنگی كشور ثبت شد. این سنگ نگاره با عنوان نقش برجسته سلوكی- اشكانی که مربوط به تمدن الیمایی است ثبت شده است در حالی که حوزه تمدنی الیمایی‌ها در خوزستان و لرستان است و ارتباطی به همدان ندارد.
 این اثر دست‌کند در بیشتر قسمت‌ها با عمق ۸ میلی‌متر تا یک سانتی‌متر و در برخی از قسمت‌ها تا 1/8 سانتی‌متر است. البته به نظر می‌رسد عمق آن بیشتر بوده و در اثر فرسایش بادی تسطیح شده و عمق آن کاهش پیدا کرده است. این سنگ نگاره اگر چه شباهت زیادی به نقش برجسته الیمایی، لالی مسجد سلیمان، نقش برجسته سنگ ماهی اندیکا در مسجد سلیمان، نقش هرکول (بیستون)کرمانشاه و نقش‌كنده ایذه خوزستان دارد، اما از آثار بی‌نظیر مهر‌پرستی دوره اشکانیان در همدان است.
این اثر مربوط به یکی از آیین‌های مهرکیشان منطقه است که نشانه‌های آن را در عبارت و مفهوم جرعه‌فشانی آثار شاعران بزرگ ایران مانند خیام، حافظ و مولانا جلال‌الدین بلخی می‌توان دید. هرچند با اتفاقی که این روزها برای این سنگ‌نگاره افتاده دیگر فرصتی برای تشریح آن نمی‌گذارد.
فاصله سنگ‌نگاره مهری تا پناهگاه یخچال تقریبا 200‌متر است. منطقه‌ای که سنگ‌نگاره در آن قرار گرفته است در بین کوهنوردان به نام سنگ عقرب شناخته می‌شود.
این روزها حفاری غیرمجاز در این منطقه زیاد شده و در منطقه خط‌الراس کوه‌های همدان نیز که بالاتر از پناهگاه یخچال قرار دارد و تقریبا روبه‌روی این سنگ نگاره است، چندین مورد حفاری غیرمجاز دیده می‌شود.‌
امید است مسئولان استانی توجه بیشتری به موضوع میراث فرهنگی داشته باشند به ویژه این‌که سنگ‌نگاره کوه یخچال تنها اثری است که تصویر مهر در منطقه را نشان می‌دهد.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%AA%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%A8-%D8%B3%D9%86%DA%AF%E2%80%8C%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%86%DB%8C?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، میراث در خطر همدان ،

تخریب سنگ‌نگاره اشکانی در همدان + عکس

» سرویس: فرهنگی و هنری - میراث و صنایع دستی
1446881479566_50.jpg

یک فعال میراث فرهنگی استان همدان از تخریب سنگ‌نگاره اشکانی یخچال همدان توسط قاچاقچیان خبر داد.

حسین زندی در گفت‌وگو با خبرنگار میراث فرهنگی ایسنا، اظهار کرد: تاج تخته سنگی که سنگ‌نگاره روی آن حک شده نابود، و بخش زیرین سنگ‌نگاره به عمق 2.5 متر کنده شده است. به نظر می‌رسد قاچاقچیان قصد داشته‌اند سنگ را بتراشند و تمام نقش برجسته را از آن جدا کنند.

او با بیان این‌که قسمت فوقانی سنگ‌نگاره از دو تکه سنگ که به نظر می‌رسید چندین تن وزن دارد تشکیل شده بود، افزود: بنابراین احتمال این‌که سنگ را با مواد منفجره نابود کرده باشند، وجود دارد.

وی قرار گرفتن صورت سنگ‌نگاره به طرف جنوب که شدیدترین باد همدان از آن سمت می‌وزد را از دیگر دلایل تخریب تدریجی این سنگ‌نگاره دانست و افزود: این نقش‌برجسته در طول قرن‌های گذشته دچار فرسایش بادی شده و آسیب دیده است. همچنین ضربه‌ای به سر آن خورده و بخشی از کلاه نیز نابود شده است.

وی اضافه کرد: از سوی دیگر اطراف آن به جز بقایای چند مورد حفاری غیرمجاز هیچ علامت، نوشته یا نشانه یا غاری به دست نیامده است.

به گفته‌ او، سنگ‌نگاره‌ ارتفاعات کوه یخچال همدان،‌ مانند اغلب آثار باستانی این منطقه، میان مردمی که به این آثار به چشم عتیقه و زیرخاکی نگاه می‌کنند و حتی از دید برخی متولیان، مهجور مانده، کم‌اهمیت جلوه می‌کند.

زندی این اثر را نقش مردی دانست که «یله‌داده بر دیوار، با ساغری در دست راست، جامی در دست چپ، کلاهی مهری بر سر و با کمربند، لباس و ریشی که مختص مُهر است» و افزود: سنگ نگاره‌ی «مهری» کوه یخچال تصویر فردی است که مانند مجسمه هرکول در بیستون، نشسته است. ساغری در دست راست در حال ریختن و جامی (ریتون) یا (شاخ) در دست چپ. دارد. دارای کلاه مهری که کمتر در ایران مشاهده شده و همچنین کمربند و لباس مهرپرستان است. پای راست را روی پای چپ انداخته صورتش تمام رخ به روبه رو نگاه می‌کند. اما برخلاف دیگر تصاویر میترایی، دارای ریش و سبیل است .

سنگ‌نگاره اشکانی همدان

او ادامه داد:‌ این اثر ارزشمند که به‌ نظر می‌رسد یکی از یادگارهای مهرپرستان و مربوط به آیین ساغرریزی در منطقه بوده، در قرن‌های گذشته، دچار فرسایش شده و از آسیب‌های دست بشر در امان نمانده بود.

این دوستدار میراث فرهنگی و گردشگری همدان با بیان این که این نقش برجسته در سه کیلومتری جنوب روستای «دره مرادبیگ» در مسیر قله‌ یخچال است افزود: این شیوه نشستن نمونه‌های دیگری به جز هرکول در ایران دارد، از جمله نقش برجسته روستای «باجول» خوزستان که در سال‌های اخیر کشف شد.

زندی توضیح داد: پیش از این کارشناسان میراث فرهنگی این سنگ‌نگاره را بی‌ارزش می‌دانستند و معتقد بودند آن را چوپانان کنده‌اند، اما در دی‌ماه سال 1393 این اثر باستانی و ارزشمند در فهرست آثار تاریخی فرهنگی کشور ثبت شد. پس از آن «این سنگ‌نگاره با عنوان نقش برجسته سلوکی، اشکانی که مربوط به تمدن الیمایی است ثبت شد؛ در حالیکه حوزه‌ تمدنی الیمایی‌ها در خوزستان و لرستان است و ارتباطی به همدان ندارد.»

او همچنین درباره‌ی وضعیت این اثر دست‌کند بیان کرد: در بیشتر قسمت‌های نقش با عمق ۸ میلیمتر تا ۱سانتیمتر و در برخی از قسمت‌ها تا ۸.۱ سانتیمتر است، البته به نظر می‌رسد عمق آن بیشتر بوده و در اثر فرسایش بادی تسطیح شده و عمق آن کاهش پیدا کرده است. این سنگ‌نگاره اگرچه شباهت زیادی به نقش برجسته الیمایی، لالی مسجد سلیمان، نقش برجسته سنگ ماهی اندیکا در مسجد سلیمان، نقش هرکول (بیستون) کرمانشاه و نقش‌کنده ایذه خوزستان دارد اما از آثار بی نظیر مهر پرستی دوره اشکانیان در همدان است.

این دوستدار میراث فرهنگی همدان فاصله‌ی این سنگ‌نگاره را تا پناهگاه یخچال در منطقه تقریبا 200 متر بیان کرد و با تاکید بر این‌که این سنگ‌نگاره بین کوهنوردان به نام «سنگ عقرب» شناخته می‌شود، ادامه داد: از مدتی پیش حفاری غیر مجاز در این منطقه زیاد شده و در منطقه خط الراس کوه‌های همدان که بالاتر از پناهگاه یخچال قرار دارد و تقریبا روبروی این سنگ نگاره است چندین مورد حفاری غیر مجاز دیده می‌شود.

وی افزود:‌ به گفته یکی از فعالان مدنی روستای «دره مراد بیگ» احتمال این‌که یکی از روستاییان با قاچاقچیان همکاری کرده باشد، وجود دارد.

زندی همچنین این اثر را مربوط به یکی از آیین‌های مهرکیشان منطقه به نام ساغر ریزی دانست و با بیان این‌که نشانه‌های آن را در جرعه فشانی آثار شاعران می توان دید،‌ افزود: لازم است برای معرفی بیشتر و تثبیت این گفته به مفهوم ساغرریزی و چگونگی این مراسم پرداخته شود و سپس، سیر دگرگونی آن، در بین اقوام و فرهنگ‌های مختلف و در آثار به ‌جای‌مانده، بررسی شود اما با اتفاق کنونی انجام این پژوهش غیرممکن به نظر می‌رسد.

انتهای پیام

سنگ‌نگاره اشکانی همدان
منطقه پناهگاه یخچال

سنگ‌نگاره اشکانی همدان

برچسب : قاچاق تخریب  همدان

http://www.isna.ir/fa/news/94081609078/%D8%AA%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%A8-%D8%B3%D9%86%DA%AF-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B9%DA%A9%D8%B3

1445953973591_telisna3.jpg


برچسب ها: سنگ نگاره اشکانی یخچال همدان ، میراث در خطر همدان ، میراث فرهنگی همدان ، نشانه های میترایی در همدان ،

پنجشنبه 14 آبان 1394

یک مجسمه‌ساز همدانی در نمایشگاه مجسمه‌های کوچک تهران

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،

یک مجسمه‌ساز همدانی در نمایشگاه مجسمه‌های کوچک تهران

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
یک مجسمه‌ساز همدانی  در نمایشگاه مجسمه‌های کوچک تهران
این روزها ﻧﻬﻤﯿﻦ نمایشگاه سالانه ﻣﺠﺴﻤه‌های ﮐﻮﭼﮏ از 8 تا 24 آبان در گالری آران تهران در حال برگزاری است. در این نمایشگاه گروهی که 45 اثر از مجسمه‌سازان سراسر کشور به نمایش درآمده مجسمه صندلی «اردشیر محرابی» هنرمند همدانی نیز در معرض بازدید عموم قرار دارد...
1394/08/11
 این روزها ﻧﻬﻤﯿﻦ نمایشگاه سالانه ﻣﺠﺴﻤه‌های ﮐﻮﭼﮏ از 8 تا 24 آبان در گالری آران تهران در حال برگزاری است. در این نمایشگاه گروهی که 45 اثر از مجسمه‌سازان سراسر کشور به نمایش درآمده مجسمه صندلی «اردشیر محرابی» هنرمند همدانی نیز در معرض بازدید عموم قرار دارد.
محرابی تنها نماینده استان همدان در نهمین دوره نمایشگاه سالانه مجسمه‌های کوچک است که به همت انجمن مجسمه‌سازان ایران برگزار می شود. پیش از این 8 دوره از این نمایشگاه برگزار شده بود که موجب کشف و معرفی استعدادهایی در زمینه مجسمه‌سازی شد اما گفته می‌شود این نمایشگاه نمونه‌ای است از روش هنرمندان معاصر ایران که همانند تمامی انسان‌های معاصر بر فردیت خود اصرار دارند و آنچه را که تنیده از دل و بافته از جان است را به نمایش گذاشته‌اند.

سبک کار
این مجسمه‌ساز همدانی با اشاره به حضورش در نهمین سالانه مجسمه‌های کوچک می‌گوید: در فراخوان مجسمه‌های کوچک انجمن مجسمه‌سازان ایران شرکت و 3 اثر معرفی کردم که یکی از آثارم با عنوان صندلی انتخاب شد. صدها نفر در این فراخوان شرکت داشتند که از این تعداد فقط 46 اثر انتخاب شد و آثار منتخب در یک نمایشگاه گروهی به نمایش درآمده است.محرابی در مورد سبک کارهایش توضیح می‌دهد: سبک کار من به‌صورت سوررئال یا فراواقع‌گرایی است که عناصر غیرطبیعی و فانتزی را با دنیای واقعی دخیل می‌کند. بیشتر دوست دارم در این سبک کار کنم.
وی همچنین به اثر منتخب‌اش در این نمایشگاه اشاره می کند و ادامه می‌دهد: صندلی هایی که برای استراحت انسان‌ها ساخته شده‌اند  در عالم خود در حال استراحت هستند. من در این اثر سعی کردم روح یک شی را به مخاطب نشان دهم. من معتقدم مجسمه‌سازی فقط ساختن نیست، بلکه خلق کردن است و این‌که زندگی جاری را در مجسمه‌ها ببینیم و در مقابلشان بایستیم و اندکی مکث و تفکر کنیم. سعی من ماجراجویی‌ و دادن حس زندگی به مجسمه‌هاست. مجسمه صندلی از چوب ساخته شده است که به‌صورت قطعه قطعه به هم چسبانده و یک‌تکه شده است.

حس چوب
این هنرمند همدانی درباره دلیل استفاده از چوب در آثارش می‌گوید: چوب بیشترین استفاده در کارهای من را دارد اما از مصالح و مواد دیگر مانند سنگ، گچ، گل سفالگری و صابون نیز در برخی از کارها استفاده می‌کنم. شکل‌های ساخته‌شده از چوب برای من دلنشین‌تر و قابل احساس‌تر است.
وی ادامه می دهد: احساسی که من از چوب می‌گیرم باعث ایجاد انگیزه برای پیش‌رفتن کارم می‌شود. برای من در چوب حسی هست که حتی از آن ایده می‌گیرم یعنی ذهنیت اولیه‌ای که برای من ایجاد می‌شود انگیزه اجرای آن  را با چوب چندین برابر می‌کند.

گرفتن ایده از اطراف
این هنرمند همدانی در مورد ایده کارهایش می‌گوید: دیدن اطراف، اشیا و اشخاص با دقت به جزئیات باعث ایجاد ایده در من می‌شود. گاهی یک ایده مانند جرقه‌ای ذهن من را درگیر می‌کند که بلافاصله روی کاغذ می‌آورم و طرح اولیه آن را اجرا می‌کنم و بعد یک مدل کوچک مومی از آن می‌سازم و نقایص آن را برطرف می‌کنم تا به اندازه دلخواه و با ماده مناسب آن را اجرا کنم.
بیشتر کارهای اردشیر محرابی در حجم کوچک خلق شده است. وی در این زمینه می‌گوید: اجراشدن حجم به اندازه دلخواه و اجرای آن طبق ذهنیت و ایده‌ای که در ذهن هست من را به جلوتر پیش می‌برد و هدفمندتر می‌کند.  آثار راه یافته به نهمین دوره دوسالانه مجسمه‌های کوچک از روز جمعه 8 آبان هر روز از ساعت ۱۳ تا ۱۹ و جمعه‌ها ۱۶ تا ۲۰ (به استثنای شنبه ها) در گالری آران تهران، خیابان حافظ، خیابان نوفل لوشاتو، کوچه لولاگر،پلاک ۵ قابل بازدید عموم است.http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%DB%8C%DA%A9-%D9%85%D8%AC%D8%B3%D9%85%D9%87%E2%80%8C%D8%B3%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AC%D8%B3%D9%85%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%A9-%D8%AA%D9%87%D8%B1


برچسب ها: همشهری همدان ، مجسمه سازی همدان ،

پنجشنبه 14 آبان 1394

همدان صنعت چاپ کتاب در همدان جان تازه می خواهد

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،کتاب ،

صنعت چاپ کتاب در همدان جان تازه می خواهد

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
صنعت چاپ کتاب در همدان جان تازه می خواهد
صنعت نشر در استان همدان بیش از 8 دهه سابقه دارد، اما با این حال با مشکلات زیادی روبه‌روست. همه آنچه بر صنعت نشر و کتاب کشور می‌رود در همدان هم مشهود است و چه بسا بیشتر. به همین دلیل تاثیر شرایط موجود را بر مخاطبان کتاب در این شهر نمی‌توان نادیده گرفت...
1394/08/11
  صنعت نشر در استان همدان بیش از 8 دهه سابقه دارد، اما با این حال با مشکلات زیادی روبه‌روست. همه آنچه بر صنعت نشر و کتاب کشور می‌رود در همدان هم مشهود است و چه بسا بیشتر. به همین دلیل تاثیر شرایط موجود را بر مخاطبان کتاب در این شهر نمی‌توان نادیده گرفت. از این نکته نباید غافل شد که پرداختن به وضعیت نشر در استان همدان، به شکل پایاپای با وضعیت نشر کتاب در کشور مرتبط است و سیاست‌های کلان فرهنگی در همه استان‌ها به شکل همسانی اجرا می‌شود.
یکی از مشکلات عمده ناشران شهرستانی مشکل توزیع و پخش کتاب است.مدیر نشر چنار اظهار می‌کند: بیشتر ناشران شهرستانی به حوزه پخش سراسری کتاب دسترسی ندارند و از این قافله عقب مانده‌اند. در همدان مانند دیگر شهرستان‌ها، افزون بر مشکلات کلی مشکلات دیگری نیز وجود دارد. ارتباط نداشتن با شبکه پخش کتاب و به بازی نگرفتن آنان توسط ناشران تهران باعث شده برخی از ناشران شهرستان راه‌هایی را برگزینند که چندان پسندیده نیست و خود مشکل‌آفرین است‌.
« عباس رضوانجو»  می‌افزاید: در واقع انتشار کتاب صرفا با سفارش مؤلف بدون ارزشیابی اثر انجام می‌شود. مؤلف برای انتشار کتابش هزینه و ناشر هم با دریافت این هزینه بدون توجه به نظر مخاطبان و سطح کیفی کتاب را منتشر می‌کند. نتیجه این که رابطه ناشر و مؤلف صرفا به شکل معامله‌ای تجاری‌‌ای بدون توجه به اثرگذاری فرهنگی تبدیل  می‌شود.

 روند انتشار
این مدیر انتشاراتی در شهرستان همدان می‌گوید: در سال‌های پیش اگر اثر مؤلف توسط کارشناسان یا نویسندگان معتمد ناشر، ارزشیابی و قابل انتشار تشخیص داده می‌شد، کتاب منتشر می‌شد نه این‌که کتاب چاپ شود و نزد مؤلف خاک بخورد. روند انتشار در بسیاری از موارد اینگونه است که مؤلف اثر خود را به ناشر ارائه می‌کند و ناشر پس از اخذ مجوز و چاپ کتاب، هزینه مخارج و سود خود را از مولف می‌گیرد و کتاب را تحویل مولف می‌دهد. مولف می‌ماند و کتاب‌هایش که راهی به بازار فروش ندارد.
رضوانجو با انتقاد از این روند چاپ و نشر کتاب در شهرستان‌ها می‌افزاید: ناشران به کیفیت اثر اهمیتی نمی‌دهند و تلاشی نمی‌کنند تا به سیستم توزیع و پخش کتاب کشوری دست یابند و سیستم پخش کتاب شهرستان‌ها را ایجاد کنند. با ایجاد شبکه توزیع پخش کتاب در همدان از وابستگی به مرکز کاسته می‌شود.
وی می‌گوید: این روند موجب شکل‌گیری دور باطلی در چاپ و پخش کتاب شده است و به همین دلیل مؤلفان حرفه‌ای حتی اگر در شهرستان‌ خود ساکن باشند ترجیح می‌دهند اثر خود را به ناشری در مرکز بسپارند. از طرفی ممکن است این ناشر تهرانی با کیفیت کمتری نسبت به ناشر شهرستان کتاب را منتشر کند.

شمارگان کتاب
مدیر نشر چنار در خصوص شمارگان کتاب نیز می‌گوید: در اعلام آمار شمارگان کتاب نیز به دلایلی مانند دریافت سهمیه کاغذ، اغراق می شود. در حال حاضر سهمیه کاغذ توسط دولت برداشته شده و به جای آن مقرر شده از هر مؤلف شهرستانی در حدود یک سوم شمارگان کتاب خریداری شود. این اصل مهم باید توسط اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام شود.
رضوانجو با بیان موانع متعدد خرید کتاب می‌گوید: اداره کل ارشاد همدان برای خرید کتاب، اما و اگرهای بسیاری از جمله کمبود بودجه را مطرح می‌کند. درحالی‌که خرید محدود نسخه‌های یک کتاب به تایید کارشناسان می‌تواند بسیار مورد استفاده پژوهشگران و علاقه‌مندان کتاب و کتابخوانی قرار گیرد.
وی می‌افزاید: برای بررسی وضعیت نشر و کتابخوانی باید به‌صورت موردی و جزئی دقیق شد تا آمار واقعی به دست آید. به‌طور مثال باید به‌صورت تخصصی انتشار کتاب را در حوزه کتاب‌های شعر و داستان، پژوهشی یا کتاب‌های کودکان و نوجوانان بررسی کرد.

 کالای فرهنگی
کتاب از کالاهای اساسی فرهنگی است که هیچگاه نباید نادیده گرفته شود. چه در گذشته چه حال و حتی در آینده نیز نمی‌توان از تاثیرگذاری آن چشمپوشی کرد. از ورود صنعت چاپ به ایران، تولید کتاب از حالت سنتی خارج و دوره‌ای تازه آغاز شد. وجود راسته صحافخانه در بازار سنتی همدان نشان از قدمت این هنر- صنعت در این شهر دارد.
یکی از نویسندگان همدانی در زمینه اهمیت کتاب به خصوص در شهر همدان می‌گوید: مردم همدان از دیرباز هیچگاه کتاب را فراموش‌ نکرده‌اند. در سال‌های نه چندان دور کتابفروشی‌هایی که کتاب کرایه‌ می‌دادند را بسیاری از جوانان قدیم همدانی به یاد دارند.
وجود کتابفروشی‌های قدیمی شهر از جمله شاهین، علوی، ناصر خسرو، نیما و ابن‌سینا از آن جمله‌اند. البته کتابفروشی‌های شاهین و علوی دیگر نیستند.
محمد افشار می‌افزاید: ناشران همدانی می‌توانند با توجه به این تعلق خاطر به انتشار کتاب‌هایی که با استقبال مخاطبان همدانی همراه می‌شود، اقدام کنند.

توجه به طراحی و گرافیک
افشار با تاکید بر اهمیت شکل گرافیکی کتاب می‌گوید: متأسفانه به شکل طراحی جلد و صفحه‌آرایی کتاب در شهرستان‌ها به خصوص همدان چندان توجه نمی‌شود. در حالی‌که روز به روز این هنر به سوی استانداردها و ایده‌آل‌ها پیش می‌رود. در تهران وجود گرافیست‌های حرفه‌ای و اهمیت استفاده از طرح‌ و نظر ایشان توسط ناشر کاملا مشهود است.
صفحه‌آرایی، گرافیک، طراحی، حروفچینی و حتی کاغذ و صحافی کتاب در همدان باید مورد بازنگری قرار بگیرد.
وی به یک پیشنهاد برای بالارفتن آمار واقعی فروش کتاب اشاره می‌کند و می‌افزاید: برای این که کتاب با مخاطب خود ارتباط برقرار کند باید در معرض دید و دسترس او باشد.
با توجه به وجود کتاب‌فروشی‌های همدان در مسیرهای اصلی شهر و تعداد قابل توجه آنها هر ناشر می تواند از هر عنوان کتاب 10 جلد کتاب به کتابفروش با تمهیدات خاص تشویقی عرضه کند.
این نویسنده همدانی می‌گوید: این راهکار هم موجب افزایش ارتباط ناشر شهرستانی با کتابفروش و هم ارتباط نویسنده و مخاطب می‌شود. اگر این ارتباط برقرار شود با انتشار هر عنوان کتاب صدها جلد کتاب عرضه و خوانده می‌شود.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA-%DA%86%D8%A7%D9%BE-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7%D8%B2%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%87%D8%AF?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، صنعت چاپ همدان ، کتاب همدان ، نشر همدان ،

چهارشنبه 6 آبان 1394

پرواز «مرغ درخت اقاقی» به دنیای اسطوره و افسانه

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،

پرواز «مرغ درخت اقاقی» به دنیای اسطوره و افسانه

نویسنده: حسین زندی همدان- خبرنگار همشهری
مدتی است در حوزه نشر و کتاب استان همدان اتفاق خوشایندی افتاده و آثار جدی و قابل تاملی از نویسندگان همدانی به بازار آمده است...
1394/08/06
مدتی است در حوزه نشر و کتاب استان همدان اتفاق خوشایندی افتاده و آثار جدی و قابل تاملی از نویسندگان همدانی به بازار آمده است. روزنامه همشهری در نظر دارد با پرسش از صاحب‌نظران و منتقدان کتاب در همدان جایگاه این آثار را بررسی کند. یکی از این آثار مجموعه داستان «مرغ درخت اقاقی» نوشته «عبدالله رضوی‌عماد» است که توسط انتشارات آوامتن در 1000 نسخه روانه بازار شده و شهریور‌ماه با حضور علاقمندان ادبیات داستانی در همدان رونمایی.

داستانی با اجرای قوی
«مسعود(ساعد) احمدی» نمایشنامه نویس و شاعر نام‌آشنای همدانی که کتاب مرغ درخت اقاقی را به تازگی خوانده است، با اشاره به سابقه نویسندگی عبدلله عماد می‌گوید: عماد با کتاب «خرخر» در دهه 40 نشان داد که قصه‌گویی مدرن است. خرخر هنوز هم قابل خواندن و هم قابل بررسی است، حتی به نوعی ممکن است به روز و بحث برانگیز هم باشد.
وی می‌افزاید: در مجموعه «مرغ درخت اقاقی» 5 قصه گنجانده شده که 2 قصه «مصطفی بیا» و «آل» از اجرایی قوی برخوردارند و خواننده را چنان درگیر می‌‌کنند که بعد تمام شدن قصه خواننده هنوز در فکر اثر می‌‌ماند.
با توجه به این‌که بی‌‌شک هر کسی قصه آل و زائو و نوزادش را شنیده، اما عماد این قصه تکراری را فوق‌العاده قوی اجرا می‌‌کند و چنان دلهره‌ای در فضا می‌‌پراکند که براستی خواننده‌‌ حرفه‌‌ای را بلافاصله به یاد دراکولای«  برام استوکر»  می‌‌اندازد. این نشان می‌‌دهد نویسنده درک و دریافتی قوی از اجرای قصه دارد.

 قصه‌گویی زبردست
این نویسنده همدانی ادامه می‌دهد: از سوی دیگر مجموعه‌‌ «مرغ درخت اقاقی» نشان می‌‌دهد عماد قصه‌گویی زبردست است و می‌‌تواند قصه‌‌های فولکلوریک را بازنویسی کند  و اجرای دوباره‌‌ای از آنها به دست دهد. اما نمی‌‌دانیم چرا عماد با سابقه‌‌ای که در نوشتن قصه‌های مدرن دارد، در اینجا و این مجموعه زمان و زبان قصه‌‌های بازنویسی شده‌‌اش را به روز نمی‌‌کند.
 حتی گویی مخصوصا قصه را از نظر زبانی عقب‌‌تر هم می‌‌برد. بخصوص که کاربرد زبان قدیمی متاسفانه باعث می‌‌شود، خواننده آنچنان که باید درگیر قصه و اجرای جدید قصه‌های مجموعه هم نشود. وی اضافه می‌کند: بی شک مورد توجه و اقبال قرار دادن هر اثری از جمله «مرغ درخت اقاقی» از جانب کسانی که دغدغه قصه و قصه گویی دارند، نویسنده را ترغیب می‌‌کند کاری اصولی تولید کند نه این‌که باری
 به هر جهت؛ و هر از گاهی بنویسد. شهرستانیها باید از نویسندگان شهر و دیارشان پشتیبانی کنند و باعث رشد و بالندگی او شوند که این میسر نمی‌‌شود مگر با مورد توجه قرار دادن آثار این نویسندگان.

شوق خواندن
«عباس شیخ بابایی» نویسنده و سینماگرهمدانی ازجمله کسانی است که کتاب عبدلله عماد را خوانده است، او می‌گوید: اخیراً مجموعه داستانی به نام «مرغ درخت اقاقی» از موسسه‌ نشر «آوا متن» به دستم رسید. می‌دانستم نویسنده این مجموعه، سالیان قبل مجموعه قصه‌ای به نام «خر خر» را به چاپ رسانده است. متاسفانه تاکنون موفق به خواندن آن نشده‌ام اما از مسائل و حواشی آن چیزهایی شنیده بودم. با دیدن این مجموعه‌ی جدید کنجکاو شدم کتاب تازه منتشر شده‌‌ او را بخوانم. شیخ بابایی ادامه می‌دهد: دیدارهایی که در مجامع مختلف با عبدلله عماد داشتم میل مرا برای خواندن اثر تازه‌اش بیشتر می‌کرد. می‌خواستم بدانم نویسنده‌ای که با من در یک شهر زیست می‌کند و با هم زیر یک تکه از آسمان این شهر نفس می‌کشیم، اثرش چنگی به دل می‌زند؟ یا این اثر هم مانند خیلی از آثاری که این سال‌ها با کمک‌های مسئولان و احیانأ وام‌های ارزان قیمت به طبع رسیده، روی دست نویسنده‌اش باد کرده است؟
این نویسنده همدانی می‌افزاید: با چنین دیدگاه بدبینانه‌ای مشغول خواندن اولین قصه کتاب «مرغ درخت اقاقی» شدم. پیداست کسی که با نوشتن و خواندن سر و کار دارد با خواندن اولین و دومین صفحه می‌تواند ناتوانی یا توانایی نویسنده را در راه‌اندازی داستانش و بسط و توسعه آن بفهمد. اما خواندن هر صفحه از این کتاب شوقی همراه با لذت و افتخار در دل من می‌افزود و در پایان خواندن اثرش چیزی جز تحسین برایش نداشتم. او اضافه می‌کند: این اثر نشان می‌دهد نویسنده‌اش تا چه اندازه تواناست. توانا در به کارگیری واژه‌ها. هنرمندی خلاق در فضاسازی‌هایی که با درک عمیق از ساختن تصاویری قابل رویت ایجاد شده است. در آن‌سو افسانه‌سرا و قصه‌پردازی به غایت خلاق و قدرتمند است. نویسنده در بر ساختن از قصه‌ای کوتاه و بسط و گسترش آن تا حد ساختن افسانه‌ای با شخصیت‌های باورپذیر و رسیدن به اسطوره‌ای عاشقانه پیش رفته است. به‌طوری‌که در پایان با استادی وخلاقیت دنیایی در برابرت ساخته شده که سرشار از عشق و دلدادگی است. از لطف و زیبائی و نیز تلاش برای رسیدن به دنیایی برای گریز از روزمرگی‌های خسته کننده. دنیایی برساخته ازاسطوره و افسانه، افسانه‌ای که نویسنده آن‌را به عنوان پناهگاهی برای مخاطب خودش ساخته، تا بتواند از دنیای پر تضاد و خشن امروزی که جهان مدرن برایش ساخته ماوا بگیرد و دمی با خودش سر کند.

 افسانه و اسطوره
شیخ بابایی به پیشینه داستان‌های این مجموعه اشاره می‌کند و می‌گوید: اگر چه در نگاه اول چنین بر می‌آید که گویا نویسنده، داستان‌هایی از اسطوره‌های دور تاریخی برگرفته اما باید بدانیم که درست برعکس است. نویسنده با قدرت خلاقیتش از دنیای امروزی به دنیای اسطوره و افسانه نقب زده تا داستان‌هایش را بر چنین سنگ بنایی استوار گرداند.
آنگاه است که با احترام به هنر و خلاقیت کلاه از سر بر می‌داریم و با صدایی رسا به او و مجموعه «مرغ درخت اقاقی» درود می‌فرستیم.
او را افسانه‌سرای زمان خود می‌دانیم. افسانه‌سرایی که افسانه‌اش را از دنیای امروز به اعماق تاریخ می‌کشاند تا شاید که انسان امروز بداند که خود اسطوره‌ساز خلق شده است و هیچگاه از افسانه و اسطوره بی‌نیاز نیست.
او در پایان می‌گوید: به همین دلیل کتابی که 47 سال پیش عبداله رضوی عمادی نوشته است امروز نایاب است در حالی که هنوز هم 6 داستان کتاب خرخر خواندنی است.

داستانی بدون اسم
«علی معصومی» روزنامه‌نگار و نویسنده همدانی نیز در مورد مجموعه داستان مرغ درخت اقاقی می‌گوید: من می‌خواهم این‌که ما چگونه می‌توانیم از روایت، ساختن زمان و مکان و فضای حاکم در قصه لذت ببریم را کنار بگذارم و از خود داستان دفاع کنم.
وی ادامه می‌دهد: ما در این داستان با اسم روبه رو نمی‌شویم. پسر هست، پدر هست، مادر هست و خواهری که جز در یک جمله کتاب، خبری از او نیست و پیرزنی که فقط 3 بار ظاهر می‌شود. خانه و درخت اقاقی را داریم که قدمتشان به اندازه یکدیگر است و مرغ درخت اقاقی که پدر به پسر می‌گوید کسی آن را نمی‌بیند.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%A7%D8%B2-%C2%AB%D9%85%D8%B1%D8%BA-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%A7%D9%82%DB%8C%C2%BB-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%B7%D9%88%D8%B1%D9%87-%D9%88-%D8%A7%D9%81%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87


برچسب ها: همشهری همدان ، عبدالله عماد ، نویسندگان همدان ،

سه شنبه 5 آبان 1394

جای خالی بازیگر نقش راهب مسیحی در عزاداری عاشورا

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :گفتگو ،روزنامه همشهری ،

خالی بازیگر نقش راهب مسیحی در عزاداری عاشورا

نویسنده: حسین زندی / همدان- خبرنگار همشهری
ماه محرم در استان همدان با آئین‌ها و مناسک خاصی برگزار می‌شود...
1394/08/05
ماه محرم در استان همدان با آئین‌ها و مناسک خاصی برگزار می‌شود. برخی از این مراسم مختص همدان است و آنها را در جاهای دیگر نمی‌توان دید. یکی از این آئین‌ها «مراسم سوم عاشورا» است که هرسال توسط هیأت امامزاده یحیی همدان برگزار می‌شود. این رسم چندین دهه قدمت دارد و افراد تاثیرگذاری دربرگزاری آن نقش داشته‌اند افرادی که تعداد زیادی از آنها از دنیا رفته‌اند. یکی از این چهره‌های ماندگار «علی‌اکبر محمودی‌وثاق» پژوهشگر فرهنگ عامه و گوینده رادیو همدان بود که تا سال 1392 در مراسم سوم امام(ع) به عنوان بازیگر، نقش راهب مسیحی را بازی می‌کرد و اجرای خاطره انگیزی را در اذهان مردم همدان برجا گذاشت.
او شاعری بود که به گویش همدانی شعر می‌گفت و در بیشتر برنامه‌های عمومی به عنوان مجری فعالیت می‌کرد. محمودی‌وثاق در نیمه شب شنبه 28 تیرماه 1393 به علت عارضه قلبی در سن 63 سالگی درگذشت. بیشتر مردم همدان او را می‌شناختند و افراد زیادی از او خاطره‌ دارند.

بازیگر نقش راهب مسیحی
«سید مهدی آهنچی» از اعضای هیات امنای هیأت امامزاده یحیی همدان به فعالیت علی اکبر محمودی وثاق در مراسم سوم امام حسین(ع) اشاره کرد و گفت: پیش از مرحوم علی‌اکبر محمودی وثاق افراد دیگری بودند که نقش راهب مسیحی را بازی می‌کردند از جمله مرحوم قانع که پیش از انقلاب در هیأت امامزاده یحیی بودند. مدتی فعالیت‌های هیأت‌ها پیش از انقلاب تعطیل بود. بعد از انقلاب زمانی که دسته‌ها و عزاداری‌های این هیأت‌ها از سر گرفته شد آقای محمودی‌وثاق نقش راهب را برعهده گرفت که به بهترین شکل اجرا می‌کرد.
آهنچی با تشریح شخصیت راهب مسیحی در واقعه عاشورا گفت: زمانی که سر امام حسین(ع) را به سمت شام می‌برند به دیری برخورد می‌کنند که یک راهب مسیحی در این دیر است. وقتی کاروان را می‌بیند متوجه می‌شود که سری که آن‌ها در حال حمل هستند، متفاوت و نورانی است. وقتی از حاملان سر سئوال می‌کند واقعه کربلا را توضیح می‌دهند و راهب تحت تاثیر قرار می‌گیرد و با سر مبارک صحبت می‌کند.
او افزود: آقای محمودی‌وثاق عاشق این فضا و این کار بود. هرسال چند روز پیش از مراسم می‌آمد،  مقدمات کار را تهیه می‌کرد. با گریمور هماهنگ می‌کرد و خود را به شکلی گریم می‌کرد که همه فکر می‌کردند که یک راهب واقعی است که از کلیساهای رم آمده است.

از عاشقان فرهنگ عامه
آهنچی به همکاری مرحوم علی اکبر محمودی وثاق اشاره کرد و ادامه داد: او انسانی اهل دانش و باسواد و کار و فعالیت او بیشتر در صدا و سیما بود و به فرهنگ عامه شهر همدان علاقه زیادی داشت.
 در همکاری با هیأت امامزاده یحیی(ع) نقش پر رنگی داشت. متاسفانه امسال دومین سالی است که او را از دست داده‌ایم و از حضورش محروم شده‌ایم. یادش گرامی.
از کسانی که در برپایی خیمه و خرگاه و برگزاری مداوم این مراسم تلاش کرده‌اند حاج محمد صادقی‌مهر و خلیل قره‌باقی هستند و جا دارد یادی از این بزرگان کرده باشیم. آقای صادقی‌مهر طراح این خیمه بود که سال‌هاست همراه هیأت است. متاسفانه آقای قره‌باقی هم مانند آقای محمودی‌وثاق فوت کرده‌اند. همچنین مرحوم کربلایی کاظم کیمیایی‌اسدی که در برپایی این مراسم و حفظ هیأت امامزاده یحیی بسیار نقش ویژه‌ای داشتند.

مجری زبردست
یکی از پیشکسوتان مطبوعات همدان نیز گفت: مرحوم محمودی‌وثاق خدمت شایانی شناخت همدان و به خصوص گویش همدانی و شناساندن شاعران همدان با استفاده از اشعار آن‌ها کرد.
او با مرحوم مجرد حشر و نشر نزدیکی داشت و با خواندن اشعار این شاعر رواج لهجه همدانی را آغاز کرد.
«علی‌اکبر یاری» با بیان این‌که آن مرحوم به همراه بزرگانی چون مرحوم داور، مرحوم خلیلی و مرحوم روح‌القدس از بنیانگذاران انجمن ادبی بوعلی بود، گفت: مرحوم محمودی‌وثاق از مجریان زبردست کشور بود و وقتی مراسمی به او واگذار می‌شد به شایستگی آن را اجرا می‌کرد.

مکث
زندگینامه
زنده‌یاد «علی‌اکبر محمودی‌وثاق» یکم اسفند 1330 در شهر همدان در محله کوچه باغچه متولد شد. او پس از فارغ‌التحصیلی ازدبیرستان علوی به استخدام اداره پست و تلگراف شهرستان رزن درآمد و تا سال 80 مشغول به خدمت بود.
از دوران کودکی عاشق نویسندگی، قصه‌گویی و بازیگری بود و آرزو داشت روزی لهجه شیرین همدانی را به مردم جهان بشناساند.
او فعالیت هنری‌اش را از سال 1362 با حضور در نمایش رادیویی آئین‌های آواهای بومی آغاز کرد و همچنین به اجرای برنامه‌های رادیویی اعم از ایسفا، موج مهربانی، گنج‌نامه، رادیو محله و دادا همدانی از شبکه سراسری جوان پرداخت.وی از سال 1364 وارد سیمای همدان شد و در برنامه‌های مختلفی از جمله مستند آبادی، یادش بخیر قدیم‌ها، بگو ماه برآید، یک سبد ستاره و مجله فرهنگی ایفای نقش کرد.15 برنامه از این تاریخ‌گوی همدانی از طریق شبکه جام جم برای مردم اروپا پخش شد و در یکی از برنامه‌هایی که ساخته بود به نام عشق (ع) در کشور رتبه برتر را کسب کرد.محمودی‌وثاق بیش از 30 نمایش از جمله رستم و سهراب، آی کچل‌ها و کوسه گلین را اجرا کرد و با اجرای نمایش عروسکی کوسه‌گلین یکی از آئین‌های سنتی همدان درجشنواره تئاتر بین‌المللی مبارک در استان تهران برتر شناخته شد.از خصوصیات بارز محمودی‌وثاق تأکید وی بر حفظ آداب و سنن بومی و قدیمی مردمان همدان بود. وثاق در هر فرصت و نشست عام و خاص و حتی دیدارهای چهره به چهره با مردم شهر، امثال و حکم بزرگان را با لهجه شیرین همدانی بازگو می‌کرد و مخاطبان خود را به وجد می‌آورد.وی در شرح حال خود نوشت: نه دلی را آزردم نه کسی را رنجاندم. نه در وجودم چیزی به نام کینه و غرور هست. من تنها یک هنر دارم و شاکر خالق و خادم مردم هستم.


برچسب ها: همشهری همدان ،

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic