پنجشنبه 5 مرداد 1396

نگاه فانتزی ما به زمین

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :زیست بوم ،

نگاه فانتزی ما به زمین

نویسنده : حسین زندی

اجتماعی

همزمان با دوم اردیبهشت‌ماه هر سال که روز جهانی زمین پاک نام گرفته است در ایران نیز یادی از زمین و محیط زیست می‌شود اما سؤال مهمی که همچنان بی‌پاسخ مانده تأثیر این نامگذاری در بهبود شرایط محیط زیست کشور است.
چه بپذیریم و چه مخالفت کنیم وضعیت محیط‌زیست ایران بسیار بحرانی است حتی با نامگذاری همه روزهای سال به نام زمین، محیط زیست و درختکاری" مشکل محیط زیست کشور حل نخواهد شد مگر اینکه اراده‌ای جمعی برای رفع این بحران وجود داشته باشد.
کشتار بی‌رحمانه و نابخردانه حیوانات و حیات وحش، قطع درختان و نابودی جنگل‌ها، برداشت بی‌رویه و بدون حساب و کتاب آب سفره‌های زیرزمینی، رهاسازی زباله در طبیعت، آلودگی رودخانه‌ها و چشمه‌ها، افزایش ریزگردها و آلودگی هوا، آلودگی صوتی شهرها و ده‌ها مورد دیگر که این روزها در ایران درگیر آن هستیم، جملگی ره‌آورد نابخردی انسان امروز است، این نابخردی زمانی افزون می‌شود که عامل این اتفاق‌ها و بحران را به قضا و قدر و رویدادهای طبیعی نسبت دهیم و ناکامی و بی‌تدبیری را در سایه عوامل طبیعی پنهان کنیم.
تجربه کشورهای توسعه‌یافته نشان می‌دهد که بیشتر این اتفاق‌ها و تخریب‌ها قابل پیشگیری است به شرطی که متولیان بپذیرند محیط‌زیست کشور دچار بیماری است و باید برای درمان آن کوشید. اما چنین رویکردی از سوی مدیران کمتر دیده شده و بیشتر تخریب‌ها در سایه صدور مجوز توسط نهادهای دولتی صورت می‌گیرد. به طور مثال در زمینه مدیریت پسماند، شهرداری‌ها بدترین گزینه را انتخاب می‌کنند؛ در منطقه‌ای زباله‌ها در کنار جاده‌ها رها شده است و در نقطه دیگر پس از تجمیع پسماند هر چند روز یکبار آن را در فضای باز به آتش می‌کشند یا در کنار شهری پس از انباشت زباله آن را در زیر خاک دفن می‌کنند. این اعمال بیشتر توسط عوامل مدیریت شهری و کارکنان شهرداری‌ها انجام می‌شود و در غیاب سازمان‌های مردم‌نهاد، هیچ ‌اعتراض و واکنش اجتماعی‌ را در پی ندارد، مردم نیز آسان‌ترین راه را برمی‌گزینند.
شرایط محیط‌زیست استان همدان نیز از چنین رویه‌ای پیروی می‌کند، خشکسالی، کم‌آبی، نابودی باغ‌ها، تخریب چشمه‌ها، واگذاری‌ منابع‌طبیعی، آلودگی‌هوا‌ و ریزگرد، اذیت و آزار حیوانات توسط جوامع محلی، نبود مدیریت پسماند، وجود نیترات در آب آشامیدنی، صدور مجوز صنایع آلاینده مانند فولادسازی، آمد و شد خودرو‌های غیراستاندارد و مواردی از این دست موجب به وجود آمدن بحران در عرصه محیط‌زیست این استان شده است.
همانطور که اشاره شد گام اول در رفع چنین بحرانی پذیرفتن مشکل از سوی نهادهای حاکمیتی، نهادهای مدنی و مردم است. نقش نهادهای حاکمیتی در نقش قانونگذار و مجری قانون بسیار مهم است به طور مثال در 4 دهه گذشته مجلس کمتر به مسأله محیط زیست پرداخته است وتوجه دولت‌ها به مقوله محیط زیست نیز بنابر گرایش سیاسی نوسان داشته است. هرچند دولت تدبیروامید با شعارهای محیط زیستی وارد کارزار شد اما به دلیل همراه نبودن سایر نهادهای حاکمیتی از جمله مجلس توفیق چندانی در این زمینه نداشته است. البته در روزهای گذشته شاهد بودیم مجلس لایحه هوای پاک را که دولت تنظیم کرده بود با تغییرات کمی تصویب کرد که در صورت اجرایی شدن می‌تواند اتفاق‌های خوبی را در این حوزه رقم بزند اما همانطور که گفته شد کافی نیست.
نبود رشد آگاهی از دیگر موانعی است که راه نابودی زمین و تخریب محیط زیست را هموار کرده است. نقش رسانه‌ها را در این زمینه نمی‌توان نادیده گرفت هرچند برخی روزنامه‌ها و نشریات مستقل این مسأله را به صورت مداوم بازنشر می‌کنند و فضای مجازی نیز مانند ابزاری مهم به کمک آنها آمده است اما رادیو تلویزیون یا رسانه ملی کمترین توجه را به مسأله محیط زیست دارد.
توجه نهادهای آموزشی به مقوله محیط زیست در کنار سایر عناصر یادشده می‌تواند به رفع بحران کمک کند اما به نظر می‌رسد نظام آموزشی کشور موضوع محیط زیست را به رسمیت نمی‌شناسد.
 کارشناسان معتقدند تغییراتی که دولت‌های نهم و دهم در سیستم نظام آموزشی پدید آمد به پسرفت آموزش در کشور انجامید به همین دلیل با نظام فعلی نمی‌توان امیدی به آموزش دانش‌آموزان در تقویت توسعه پایدار داشت.
نهادهای مدنی را می‌توان یکی دیگر از ارکان توسعه پایدار برشمرد اما چه از نظر تعداد و چه از نظر کارکرد تشکل‌های مدنی ایران از نهادهای مدنی افغانستان و شمال عراق ضعیف‌تر هستند هنوز نگاه عمیق به جامعه مدنی از سوی دولت و ملت در ایران وجود ندارد و آنچه امروز با عنوان تشکل‌های مدنی روبه‌رو هستیم محافلی است که در سطح جامعه دست و پا می‌زند. موانع ساختاری در ایجاد تشکل‌ها و دخالت نهادهای حاکمیتی از اصلی‌ترین مشکلات رشد نهادهای غیردولتی در ایران است و زمانی که باور به اصل غیردولتی بودن این نهادها از سوی تصمیم‌سازان و تصمیم‌گیران حکومتی وجود ندارد انتظار معجزه نمی‌توان داشت این مشکلات در استان‌هایی مانند همدان بیشتر از سایر استان‌ها است هرچند گرایش از سوی مردم برای فعالیت نیز در استان بیشتر از دیگر مناطق است.
 اگر رویکرد ایجاد تشکل‌های غیردولتی تغییر کند و تأسیس این نهادها تسهیل شود علاوه بر آموزش جوامع محلی و خانواده ها نظام آموزشی نیز تقویت خواهد شد.
رسیدن به نقطه مطلوب و پشت سر گذاشتن این بحران از عهده یک جریان و نهاد برنمی‌آید، همه ابزارها و نهادها چه دولتی و چه غیردولتی باید همراه شوند و مردم را تشویق کنند تا برای رفع مشکلات زیست‌محیطی تلاش کنند. رسیدن به نقطه مطلوب روزی است که همه شهروندان خود را در برابر زمین مسئول بدانند به طور مثال زباله‌ای تولید نکنند و بر روی زمین نریزند تا عده‌ای آن را جمع‌آوری کنند. با همه مسائل و مشکلاتی که عنوان می‌شود نباید نامید شد و به نظر می‌رسد بهترین رویکرد همگرایی، اراده جمعی برای رفع مشکل با نگاه به آینده است.


پنجشنبه 5 مرداد 1396

سیری درشیرین‌سو

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :میراث فرهنگی ،گردشگری ،زیست بوم ،

سیری درشیرین‌سو

نویسنده: حسین زندی خبرنگار -همدان
تالاب شیرین‌سو این روزها با بارش نزولات جوی حال و هوای بهتری پیدا کرده است. فصل بهار بهترین فرصت است تا سری به این جاذبه گردشگری و دیگر دیدنی های شهر شیرین سو بزنید....
1396/01/29
  تالاب شیرین‌سو این روزها با بارش نزولات جوی حال و هوای بهتری پیدا کرده است. فصل بهار  بهترین فرصت است تا سری به این جاذبه گردشگری و دیگر دیدنی های شهر شیرین سو بزنید.

دیدنی‌ها
شیرین‌سو علاوه بر تالاب، مناطق و مکان‌های دیدنی زیادی دارد. سنگواره‌های گاو دریایی که گفته می‌شود مربوط به 10 میلیون سال پیش است از آن جمله است که در ساختمان شهرداری شیرین‌سو به نمایش گذاشته شده است. معدن مخروبه شیرین‌سو یکی دیگر از جاذبه‌های گردشگری این شهر است که  سنگوارها نیز آنجا کشف شده است.
روستای اکنلو یکی دیگر از جاذبه‌های منطقه است که آزمایشگاه  پاستور و موزه پروفسور بالتازار در آن قرار دارد. این روستا در فاصله 138 کیلومتری شهر همدان و 30 کیلومتری شهر شیرین‌سو قرار گرفته است.
اکنلو از روستاهای هدف گردشگری استان همدان است. حضور پروفسور بالتازار فرانسوی نیم قرن پیش، وجود مرکز انستیتو پاستور و یک قلعه قدیمی که امروز بزرگ‌ترین کتابخانه روستایی ایران به شمار می‌آید، از اکنلو روستایی ساخته که زبانزد بسیاری از علاقه‌مندان علم پزشکی و گردشگری است. به سخن دیگر می‌توان آن را پایلوت گردشگری سلامت در کشور دانست.
منطقه شیرین‌سو یکی از متنوع‌ترین زیستگاه‌های گیاهان دارویی کشور است و کوه‌های بسیاری از جمله باباخنجر و بوقاطی را در خود جای داده که مورد علاقه کوهنوردان است. همه این موارد در کنار تالاب دائمی، شیرین‌سو را به یک جاذبه مهم گردشگری مبدل کرده است.  

تالاب شیرین‌سو
تالاب شیرین سو از جمله تالاب‌های مصنوعی ایران است که به زیستگاه گونه‌های مختلف جانوری و پرندگان منطقه تبدیل شده است و ده‌ها گونه پرنده در این زیستگاه زندگی می‌کنند. منطقه شیرین‌سو زمستان‌های سردی دارد و گاهی به دلیل یخبندان و سرمای زودرس بیشتر پرندگان مهاجرت می‌کنند. این تالاب در مسیر جاده شهرستان کبودراهنگ به زنجان و در کنار روستای شیرین سو واقع شده است.  آب تالاب از طریق چشمه‌های دائمی و بارندگی‌های فصلی تامین می‌شود و بخشی از آن توسط یک سد کوچک به مصرف کشاورزی می‌رسد. مساحت  کل محوطه اطراف تالاب بیش از 300 هکتار و مساحت دریاچه تالاب حدود 50 هکتار است. البته مساحت این تالاب به تناسب میزان بارندگی در سال‌های مختلف متغیر است. این تالاب دارای منابع آبی متعدد است که به خاطر این حوضه‌های آبریز دائمی، میزان آبدهی بالای آنها، شیب مناسب و رطوبت نسبی براساس مطالعات تخصصی و علمی به لحاظ شاخص‌های اقلیم گردشگری مناسب به‌ویژه در فصل‌های بهار و تابستان است. تالاب شیرین‌سو در محور مواصلاتی همدان – زنجان قرار دارد و با توجه به اینکه تردد مسافران استان‌های شمال غرب و غرب از این مسیر بسیار زیاد است، می‌تواند بهترین مکان برای استراحت و تفریح مسافران و همین‌طور علاقه‌مندان به ماهیگیری و پرنده‌نگری باشد.

گونه‌های جانوری و گیاهی
در تالاب شیرین‌سو 54 گونه پرنده شناسایی شده که جزو پرندگان كم نظیر و ارزشمند ایران به شمار می‌روند. گونه‌هایی چون مرغابی، غاز، چنگر، كشیم بزرگ، خوتكا، لک ‌لک سفید، آووست، چوب پا، حواصیل خاكستری، حواصیل ارغوانی، اگرت بزرگ، كشیم كوچک، سر سبز، اردک نوک‌سبز، كاكایی سر سیاه، سلیم طوقی، تلیله كوچک، پرستوی دریایی نوک کلفت، تنجه، آنقوت، فیلوش باکلان بزرگ، کشیم بزرگ، باکلان کوچک، بوتیمار کوچک، فلامینگو، کاکایی نقره‌ای، دم جنبانک ابلق، گاو چرانک و حواصیل شب از جمله پرندگان این تالاب به شمار می‌آیند. این تالاب همه ساله در فصل مهاجرت پذیرای تعداد زیادی پرندگان آبزی و کنار آبزی است. حداکثر جمعیت پرندگان در تالاب شیرین سو، اردیبهشت ماه است. کارشناسان وجود پرندگان در این منطقه را نشانه‌ای از سلامت محیط پیرامون تالاب می‌دانند. علاوه بر انواع مرغ  و پرندگان، پستاندارانی مانند سنجاب زمینی و خرگوش نیز محوطه اطراف تالاب را به عنوان زیستگاه خود قرار داده‌اند و یکی از کلونی‌های مارها به شمار می‌رود. به لحاظ وضعیت پوشش گیاهی نیز گونه‌های درمنه، گون، خانواده‌های نعنائیان، چتریان، شب بو، گل گاوزبان، گندمیان و بقولات پوشش غالب منطقه است.  تنوع اکولوژیک بالای منطقه نیاز اساسی به برنامه‌های حفاظتی و مدیریتی دارد. به همین دلیل با پیگیری‌های به‌عمل آمده از اسفند سال 89 تالاب به مدت 5 سال از سوی شورای عالی حفاظت محیط زیست به عنوان منطقه شکارممنوع معرفی شد.
شهرستان کبودراهنگ با دارا بودن منطقه شکارممنوع تنها 4 محیط‌بان دارد و یکی از مشکلات اداره محیط زیست این شهرستان کمبود نیروی انسانی است.

طرحی برای گردشگری شیرین‌سو
حسین زندی
فعال محیط زیست

مقام‌های استانی و شهرستانی از تالاب شیرین‌سو به عنوان یک ظرفیت گردشگری نام می برند اما اقدامی برای جلوگیری از خشک شدن تالاب، و مهاجرت پرندگان انجام نمی‌شود زباله‌هایی که در اطراف تالاب وجود دارد. پوشش گیاهی و جانوری را تهدید می‌کند و فضا و منظر تالاب را تخریب.در آخرین جلسه کارگروه گردشگری مصوب شد شهرداری شیرین‌سو به عنوان متولی واحد به فرماندار معرفی شود.پس از واگذاری مدیریت تالاب به شهرداری، این نهاد در نظر دارد طرحی را برای توسعه شیرین‌سو با رویکرد گردشگری به کارگروه گردشگری ارائه دهد. به نظر می‌رسد بدون در نظر داشتن ضرورت های اقلیمی و موانع توسعه پایدار این مهم امکان‌پذیر نیست.برای رفع این موانع بهتر است این طرح به صورت فازبندی شده اجرا شود.یکی از نگرانی‌های فعالان محیط زیست، مساله جاده شیرین‌سو به زنجان است. این جاده از نزدیکی تالاب می‌گذرد و تردد خودروها در این مسیر تهدیدی برای قلمرو و زیستگاه اصلی سنجاب‌ها که در این منطقه استقرار دارند، به شمار می‌رود. پیشنهاد فعالان محیط زیست انتقال این جاده در قالب  یک کمربندی با فاصله‌ای دورتر به شرق شیرین‌سو است.یکی از مشکلاتی که در اجرای طرح‌های صنعتی و گردشگری وجود دارد، مشکل پسماند و فاضلاب است. این نگرانی نیز درباره طرح گردشگری شیرین‌سو وجود دارد که  انتقال فاضلاب منطقه گردشگری از طریق کانال‌ها و سیستم‌های استاندارد صورت نگیرد و پس از اجرای طرح تالاب آلوده شود.پیش از اجرای این طرح در حاشیه تالاب تعدادی آلاچیق ساخته شده که باید جمع آوری شود و به نقطه دورتری انتقال یابد.
مسئولان باید توجه داشته باشند حساسیت‌هایی که در تالاب شیرین سو وجود دارد بسیار مهم است و باید گردشگرانی جذب شوند که با تعاریف و استانداردهای گردشگری آشنا باشند.در غیر این صورت تالاب شیرین‌سو نیز به مرکزی برای پختن کباب و تجمیع زباله تبدیل خواهد شد. گردشگرپذیری منطقه باید با رویکرد حفاظت از تالاب و پرندگان و سنجاب‌ها باشد و مسئولان باید فکر قایق سواری و ماهیگیری را از سر به در کنند.برای توسعه پایدار گردشگری در منطقه شیرین‌سو پیشنهادهای وجود دارد که از الگوهای موفق در جهان بهره‌گیری می‌شود. ایجاد مرکز بازدیدکنندگان و یک موزه تاریخ طبیعی با استفاده از گونه‌های تاکسیدرمی  شده اکنلو یکی از این موارد است.
اقامتگاه‌ها، هتل‌ها و فروشگاه‌ها باید در داخل یا حاشیه شهر مستقر شود تا علاوه بر ارتباط فرهنگی درآمدزایی مناسبی برای شهروندان داشته باشد.گونه‌هایی مانند گوسفند نژاد مهربان و فرش مهربان که یکی از معروف‌ترین نقشه‌های فرش استان است می‌تواند در قالب این طرح به جهانیان معرفی شود.علاوه بر غارهای کتله خور و علی‌صدر که در شعاع 80 کیلومتری این منطقه قرار دارند، وجود روستاهای تاریخی باشقورتاران و اکنلو همچنین جاذبه‌های طبیعی و تاریخی کبودراهنگ می‌تواند در قالب مسیری برای گردشگری به گردشگران معرفی شود. معدنی که فسیل‌ها در آن کشف شده در غرب تالاب با فاصله چندصد متر در کوه یاستی داغ واقع شده است. این معدن یکی از کم‌نظیرترین معادن ایران است و می‌تواند به یک جاذبه مستقل یا مکمل در شیرین‌سو تبدیل شود و علاقه‌مندان به گردشگری معدن را به شیرین‌سو جذب کند. در نظر گرفتن این محوطه در قالب طرح توسعه گردشگری شیرین‌سو بسیار مهم است و حتی در صورت خشک شدن تالاب به تنهایی می‌تواند گردشگرپذیری شیرین‌سو را تضمین کند. کوه یاستی داغ علاوه بر معدن دارای یک غار کوچک طبیعی به نام ایوان قیه است و انواع فسیل‌های موجود در دامنه این کوه جاذبه‌ای کم‌نظیر را در شیرین‌سو به وجود آورده است.  همچنین کوه‌های ساری قیه و گونای در شمال شرقی تالاب بهتر است به منطقه حفاظت شده تبدیل شود تا بار دیگر گونه‌های جانوری و گیاهی منطقه را پناه دهد. حفاظت از خانه‌های قدیمی شیرین‌سو در قالب اقامتگاه بومگردی و بازسازی حمام تاریخی به عنوان یک جاذبه می‌تواند به ماندگاری گردشگر در منطقه کمک کند.


برچسب ها: شیرین سو ، تالاب شیرین سو ،

سه شنبه 3 اسفند 1395

یک کلاغ به کلاغ‌های ایران اضافه شد

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،گفتگو ،

یک کلاغ به کلاغ‌های ایران اضافه شد

نویسنده: حسین زندی همدان- خبرنگار همشهری
  یک کلاغ به کلاغ‌های ایران اضافه شد
کمتر کسی را در استان همدان می‌توان یافت که جعفر علیزاده بنیانگذار موزه‌های تاریخ طبیعی همدان و موزه مردم شناسی و تاریخ طبیعی آمادای را نشناسد. آوازه تلاش‌های او فراتر از مرزهای استان و کشور است....
1395/12/03
 کمتر کسی را در استان همدان می‌توان یافت که جعفر علیزاده بنیانگذار موزه‌های تاریخ طبیعی همدان و موزه مردم شناسی و تاریخ طبیعی آمادای را نشناسد. آوازه تلاش‌های او فراتر از مرزهای استان و کشور است. او یکی از زیست‌شناسان و گونه‌شناسان برجسته کشور است که ده‌ها گونه جدید گیاهی، جانوری و معدنی را به جامعه علمی کشور معرفی کرده است. آخرین موردی که این دانشمند همدانی شناسایی کرده است پرنده‌ای به نام «کلاغ ابلق سفید» است که در منطقه هویزه استان خوزستان کشف کرده است. با شناسایی این کلاغ تعداد پرنده‌های کشور به 514 گونه رسید. علیزاده از چند و چون این رویداد می‌گوید.
  • نام گونه‌ای که شناسایی کرده‌اید چیست؟
نام انگلیسی آن pied crow، نام خانوادگی پرنده corvidue، نام علمی corvus albus و نام فارسی این گونه کلاغ ابلق سفید یا کلاغ پیسه است.
  • از مشخصات آن بگویید.
طول بدن 46 تا 52 سانتی‌متر، طول بال‌ها 85 تا 98 سانتی مترو  وزن  آن520 گرم است. پرنده‌ای است آفریقایی که شکل ظاهری آن تقریبا شبیه کلاغ ابلق معمولی است اما جایگزین رنگ کلاغ ابلق معمولی خاکستری در این گونه رنگ سفید است. پشت گردن تا نزدیک دم و هم در سینه پیشرفتگی رنگ سفید تا حد دم است. در زیر گردن تا منطقه سینه همانند کلاغ ابلق معمولی قطعه‌ای سیاه رنگ وجود دارد.
  • تفاوت آن با سایر کلاغ ها در چیست؟
اندازه آن به اندازه کلاغ بغدادی است اما نوک آن بلند و کمی روشن است. دم، بال و پاها نیز بلندتر از آن گونه است. غیر از قسمت‌های سفید توضیح داده شده، تمام بدن کلاغ سیاه  است. چشمان گونه بالغ قهوه‌ای تیره و پرهای سفید در پرندگان نابالغ با رنگ سیاه مخلوط می‌شود.
  • طبقه‌بندی این گونه در قالب چه تیره‌هایی است؟
کلاغ ابلق برای اولین‌بار در سال 1776 توسط Stalius Muler توضیح داده شده  و همان طور که از نام علمی آن مشخص می‌شود Albus به معنی سفید است. پراکندگی جهانی این گونه بیشتر در آفریقا گسترده است و در دسته کلاغ‌ها قرار می‌گیرد.
  • پراکندگی آن در کدام نقاط است؟
بیشترین پراکندگی این گونه در کشورهای جنوب صحرای آفریقا و به طور خاص سنگال، سودان، سومالی، اریتره تا دماغه امید نیک، جزیره ماداگاسکار، جزایر کومور، جزایر گروه Aldubra ، زنگبار، پمبا و فرناندویل دیده می‌شود.
  • از نظر رفتاری چه ویژگی‌هایی  دارد؟
کلاغ ابلق به طور کلی به صورت جفت‌جفت با گروه‌های کوچک دیده می‌شود. در صورت وفور غذا، جمعیت این گونه نیز بیشتر می‌شود.
  • رژیم غذایی کلاغ ابلق چگونه است؟
تمام مواد غذایی از زمین تهیه می‌شود. بیشتر از حشرات، بی‌مهرگان کوچک، خزندگان کوچک، پستانداران کوچک، پرندگان جوان و تخم پرندگان تغذیه می‌کند. به بادام زمینی علاقه نشان می‌دهد، از مردار جانوران، میوه و قارچ و گاهی نیز از خفاش‌ها تغذیه می‌کند.
  • تولید مثل آن به چه شکل است؟
لانه‌اش اغلب در بلندی ساخته می‌شود. اصولا از درختان منفرد و به ندرت از درختان کوچک و همچنین از تیر برق و دیرک‌ها هم استفاده می‌کند و هر 2 جنس نر و ماده در ساختن لانه دخالت می‌کنند. تعداد تخم‌ها 3 تا 6 عدد است و از سپتامبر تا نوامبر که بستگی به عرض جغرافیایی دارد تخم‌گذاری می‌کند.رنگ تخم نیز سبز کمرنگ خال‌خال با سایه قهوه‌ای است. مدت زمان خوابیدن روی تخم 18 تا 19 روز است و در نهایت بعد از 45 روز جوجه های جوان پرواز داده می شوند.
  • پراکندگی این کلاغ در ایران به چه شکل است؟
مطالعه این پرنده در ایران احتیاج به فرصت بیشتری دارد و برای اولین بار در هویزه توسط اینجانب دیده شده است. حال آیا این گونه مهاجر است یا خیر و یا با اکوسیستم خوزستان عادت کرده نیز احتیاج به مطالعه بیشتری دارد. در فرصت‌های بعدی امید است با تحقیق بیشتر بتوانیم اطلاعات  بیشتری جمع آوری کنیم اما مسلما با حمایت اداره کل حفاظت محیط زیست استان خوزستان امید است برنامه‌های حفاظتی و مراقبتی بیشتری برای حفظ این گونه در نظر گرفته شود.
  • مهم‌ترین ویژگی این گونه چیست ؟
همان‌طور که گفتم مشخصات اصلی این پرنده پراکندگی آن است. این گونه در قسمت زیرین منطقه بیابانی آفریقا یعنی در منطقه استوایی زندگی می‌کند. از ادیتره، سومالی و سودان تا زنگبار و سنگال پراکنده است. این گونه با کلاغ‌های معمولی تفاوت دارد و دور از مردم زندگی می‌کند، ممکن است روی پسماند و فضولات انسانی هم بنشیند.
  • چه مشترکاتی بین ایران و آفریقا وجود داردکه این پرنده دراینجا هم دیده شده است؟
تنها نقطه مشترک منطقه هویزه با آفریقا گرمای هواست، منطقه نیزار است و درختان منطقه گرمسیری هم وجود دارد.
  • از مراحل شناسایی پرنده بگویید؟
اولین‌بار که من یکی از این پرنده‌ها را دیدم فکر کردم کلاغی است که دچار عارضه آلبینی است. آلبینی یعنی عارضه سفیدی یا زالی که در انسان هم وجود دارد و برای من جالب بود. وقتی عکس می‌گرفتم متوجه شدم 2 قطعه  هستند و 2 ساعت و نیم زمان برد تا من عکس آنها را گرفتم. متوجه شدم نر و ماده این پرنده شبیه هم هستند.
  • فکر می‌کنید این گونه بومی ایران است؟
ما در دنیا 2 نوع کلاغ شبیه این گونه داریم که در آسیای جنوب شرقی و اروپا زیست می‌کنند اما این گونه متفاوت است. من با ترس می‌توانم بگویم بومی ایران است. بومی بودن این گونه بر اساس تعدد آن است که تعداد بسیاری داشته باشیم. در این باره 2 نظر می‌توان داد یکی اینکه از تنگه باب‌المندب و آفریقا عبور کرده باشند و از طریق عراق وارد ایران شده باشند.
  • چگونه تغییر زیستگاه رخ می‌دهد؟
تغییر زیستگاه سابقه دارد. قمری‌های خانگی قبلا تنها در تهران بودند اما حالا در همه جا وجود دارند. معمولا پرنده‌ها یا بومی هستند یا عبوری یا مهاجر. من در فاصله جغرافیایی 15 کیلومتری 2 گروه از این پرنده‌ها را دیدم که به نظر می‌رسد تعداد آنها در ایران کم است. این احتمال می‌رود که صدها سال است این گونه درایران زندگی می‌کند و کسی اهمیتی به آن نداده است . این پرنده بسیار زیبا و صدای آن با کلاغ متفاوت است.
  • برای حفاظت از آن چه باید کرد؟
خوشبختانه شکارچیان اقبالی به این گونه کلاغ نشان نمی‌دهند وآن را نمی‌شناسند اما با وضعیتی که در هویزه هست باید نگران باشیم. ضرب‌المثلی هست که می‌گوید: «همیشه دزد جلوتر از پاسپان است». ماموران محیط زیست دلسوز هستند و امیدوارم برای حفظ این گونه احتیاط لازم و کافی را داشته باشند.
  • سازمان چه کار‌هایی باید بکند؟
یکی از مشکلات محیط زیست صدور بیش از حد مجوز اسلحه شکاری است. به همان اندازه که اسلحه و جمعیت زیاد و تکنولوژی جدید شده است تجهیزات مقابله با شکار کم شده است و سازمان محیط زیست به روز نشده است. در تمامی ادارات کمبود هست اما در محیط زیست بیشتر است وقتی شکارچی با اتومبیل شاسی بلند 250 کیلومتر راه می‌رود و از سرعت بالا هم ابایی ندارد، یک لندرور محیط زیست نمی‌تواند آن را دنبال کند. حداقل سازمان باید به هلی کوپتر مجهز شود.
  • وضعیت پرنده‌نگری در ایران چگونه است؟
برای ایجاد تشکل‌های غیردولتی موانع زیاد است، تورهای گردشگری هم که گران و هزینه‌بر است. طبقه متمول ما دنبال این مسائل نیست، طبقه پایین هم توانایی ندارد. این تورهای جدید هم چندان برای طبقه متوسط جذابیت ندارد و زیربناهای فرهنگی اجازه نمی‌دهد به طرف پرنده نگری برویم. در شیرین سو بیش از 50 گونه عکاسی کرده‌ام اما کسی قدر نمی‌داند.
http://yon.ir/247V


برچسب ها: همشهری همدان ، شناسایی یک پرنده جدید ،

غار علیصدر؛ مجموعه‌ای توریستی یا میراثی طبیعی؟

 دوشنبه 20 دی 1395 - 14:03
غار علیصدر

غار علیصدر، یکی از مکان‌هایی است که در ماه‌های اخیر بحث و جدل بر سر آن زیاد بود، غاری که بنا به اهمیت میراثی‌اش سال 87 در فهرست میراث طبیعی ملی به ثبت رسید و با توجه به ماهیتی که سازمان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری دارد انتظار می‌رود این سازمان متولی آثاری که ثبت میراث ‌ملی شده‌اند باشد و بر آن‌ها نظارت کند، اما داستان درباره غار علیصدر اندکی متفاوت است.

ناهید منصوری، گروه فرهنگی خبرگزاری آنا: ماجرای علیصدر از جایی شروع شد که در دهه هفتاد دولت برای پرداخت بدهیهایش بحث واگذاری بخشی از اماکن خود را به بخش خصوصی مطرح کرد، مصوبه‌ای که بعد از مدتی از سوی هیات دولت لغو شد. سال 1371 یک شرکت سیاحتی و خصوصی به‌نام علیصدر، غار علیصدر را ثبت کرد و علیرغم اینکه 40درصد از سهام این شرکت متعلق به اداره میراث فرهنگی و 60درصد از آن به مجموعه شهرداری و شورای شهر اختصاص دارد، در تمامی این 24 سال میراث فرهنگی هرگز نه متولی این غار بود نه از ظرفیتهای گردشگری و میراثی آن بهره برده است.

علی مالمیر مدیرکل اداره میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان همدان با اشاره به آئین‌نامه بهره‌برداری از غارها که سال 1389 مصوب، اما کارگروه‌های آن در دولت حسن روحانی تشکیل شد گفت: « حدود سال 1373 زمانی که سازمان ایرانگردی و جهانگردی زیر نظر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بود، غار علیصدر که سهامداران غالبِ آن بخش عمومی یعنی شهرداری، سازمان همیاری‌ها، استانداری و وزارت ارشاد بودند، بهره‌برداری از این غار را تحویل یک شرکت خصوصی دادند. با هماهنگی‌های انجام شده با استانداری و وزارت ارشاد، آن شرکت خصوصی تشکیل شد و بهره‌برداری از غار را بر عهده گرفت.»

وی افزود: «متولی اصلی غار علیصدر باید میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری باشد، البته سازمان میراث‌فرهنگی می‌تواند در صورت نیاز، بخش خصوصی را در این زمینه دخیل کند. غار علیصدر نیز تنها جایی نیست که شرکت علیصدر از آن بهرهبرداری میکند، به عنوان مثال تپه عباس‌آباد یکی از چند موردی است که این شرکت در آنجا فعالیت میکند.»

وی همچنین با تاکید بر این‌که غار علیصدر جزو نفایس ملی است، گفت: «این غار از نظر مالکیت به هیچ‌کس واگذار نمی‌شود، فقط امکان بهره‌برداری از این اثر طبیعی می‌تواند براساس ضوابط قانونی به یک بخش عمومی یا خصوصی واگذار شود که در حدود سال 1370 تا 1373 این اتفاق رخ داد و تملک و مالکیت غار از نظر قانونی به هیچ‌کس واگذار نشد.»

مدیرکل اداره میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان همدان افزود: «40 درصد از سهام این شرکت طبق اساسنامه بهره‌برداری از این غار متعلق به شرکت ایرانگردی و جهانگردی، 40 درصد متعلق به سازمان همیاری شهرداری استان همدان و 20درصد متعلق به شهرداری همدان است البته در مقابل تمام حرف و حدیث‌ها همواره هیات مدیره غار ادعا میکنند که با مشارکت دولت از این مجموعه بهره‌برداری میکنند.»

مالمیر گفت: «در چنین شرایطی سازمان میراث فرهنگی یک طرف موضوع است. با توجه به اینکه این اثر طبیعی و ملی در 15 دی 1387 در فهرست میراث طبیعی ملی به ثبت رسیده، در چارچوب ضوابط مشخص، میراث فرهنگی موظف به نظارت بر آن بود. ما تلاش میکنیم که متولی علیصدر، سازمان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری باشد، این بحث را در دیوان محاسبات نیز مطرح کردیم، کارگروه بهرهبرداری از غارها مصوباتی نیز در این زمینه دارد و منتظر تعیین تکلیف و نحوه بهره‌برداری هستیم. البته این مسئله قدری پیچیده است زیرا شرکت علیصدر در اطراف غار زمین خریده و هزینه‌ها را برای فراهم کردن امکانات پرداخت کرده است.»

وی با تأکید بر این نکته که اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان همدان بحث حریم علیصدر از یک سال‌ونیم پیش دنبال می‌کند گفت: «مشاور عرصه و حریم غار علیصدر را تصویب کرده و بعد از تدوین نهایی، عرصه و حریم این غار اعلام می‌شود.»

وی با تأکید بر این نکته که دولت قصد ندارد بنگاه‌داری کند گفت: «به صلاح دولت است که بعضی از بخش‌ها را به بخش خصوصی واگذار کند. حتی پس از اینکه سامان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری متولی علیصدر شد عزم نداریم از این مجموعه به صورت دولتی بهره‌برداری کنیم، زیرا می‌خواهیم بخش خصوصی را دخیل کرده و خودمان بیشتر نگاه نظارتی داشته باشیم تا نوع خدمات به لحاظ کیفی بالا رود. کارگروه بهره‌برداری از غارها نیز نکات حفاظتی مربوط به این مجموعه را مشخص خمواهد کرد.»

مدیرکل اداره میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان همدان گفت: «این غار در سال 1387 ثبت شد، تا پیش از سال 1389 نیز قانون بهره‌برداری از غارها مصوب نشده بود، در نتیجه محدودیتی از نظر قانونی در زمینه دخل و تصرف در این غار وجود نداشت، این شرکت اوایل دهه هفتاد بهره‌برداری از علیصدر را آغاز کرده بود، اما اکنون در دستورالعمل بهره‌برداری غارها تمهیداتی برای این مسئله در نظر گرفته شده است، پیرو دستورالعمل، با تصویب طرح حفاظتی، هر نوع دخل و تصرف تحت نظارت کارگروه بهره‌بردای است.»

حسین زندی نیز به عنوان فعال میراث فرهنگی و محیط‌زیست همدان می‌گوید: «با سفر اخیر زهرا احمدی پور رئیس سازمان میراث فرهنگی به استان همدان، پیگیری برای بازپس‌گیری 40 درصدی که در اساسنامه شرکت علیصدر برای غار است در حال انجام است اما تاکنون اتفاقی رخ نداده است.»

وی ادامه داد: «شرکت سیاحتی علیصدر به مطالبات گردشگری توجه می‌‌کند و به تازگی تخلفاتی که از سال 1371 انجام داده‌ از جمله سنگفرش را قبول کرده است. این شرکت پیش از این مدعی بود که سنگفرش شدن ورودی غاز و گذرگاه‌ها مشکلی نیست اما در حال حاضر پذیرفته است که این بخش را به حالت پیشین برگرداند.»

وی همچنین در خصوص تعیین حریم و عرصه غار نیز عنوان کرد: «حریم و عرصه هنوز مشخص نشده است اما به تازگی گروهی دعوت به همکاری شده است تا هرچه زودتر این امر اجرایی شود.»

علیرغم کشوقوسهای موجود، کارشناسان میراث، فرهنگی معتقدند اگرچه که سازمان میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری فعلا متولی علیصدر نیست، اما از آنجایی‌که این اثر ثبت میراث طبیعی ملی شده است سازمان حق دارد به دلیل اهمیت میراثی این غار بر آن نظارتهای کافی را داشته باشد. از طرفی استفاده از همه ظرفیت‌های کشور برای پیشبرد اهداف اقتصاد مقاومتی یکی از بحث‌های مهمی است که در سال اقتصاد مقاومتی، اقدام و عمل مطرح می‌شود. در این میان بهره‌گیری از ظرفیت‌های میراثی، صنایع‌دستی و گردشگری و رسیدن به توسعه پایدار همواره یکی از موضوعاتی بود که بر آن تأکید شد. سازمان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری نیز با توجه به نگاه فرابخشی که دارد باید بتواند نظارت و کافی بر مکان‌هایی که اهمیت میراثی دارند، داشته باشد تا بتواند از همه ظرفیت‌ها برای رسیدن به توسعه پایدار استفاده کند.

http://www.ana.ir/news/175951



برچسب ها: محیط زیست همدان ، غارعلیصدر ، مالکیت غارعلیصدر ،

یکشنبه 5 دی 1395

میراث همدان زیرتیغ خصولتی‌ها

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :میراث فرهنگی ،گردشگری ،زیست بوم ،

تخریب میراث فرهنگی، اتلاف بیت‌المال در سكوت مسئولان

میراث همدان زیرتیغ خصولتی‌ها

نجمه جمشیدی/ گروه سرزمین/ مجموعه غار علیصدر به حیاط خلوتی برای مسئولان استان تبدیل شده است. تخریب‌ دهانه غار امكان ثبت جهانی را برای همیشه از غار علیصدر گرفته است. در حریم ۷۰ متری كتیبه‌های ثبت شده گنجنامه، شهربازی و مجتمع تجاری ساخته‌اند. تله‌كابین گنجنامه نمی‌تواند درآمدزا باشد چراكه سرعت باد در همدان به ۱۲۰ كیلومتردر ساعت می‌رسد. آرامگاه بابا طاهر عریان به‌آهستگی جلوی چشم مسئولان میراث فرهنگی در میان دیوارهای هتل گم می‌شود. اداره میراث فرهنگی استان نیز به‌دلیل عدم‌توانایی، نتواسته‌‌ سهم میراث فرهنگی را از درآمد غار علیصدر جذب كند. هر روز در محوطه اصلی گنجنامه صخره‌برداری انجام می‌دهند، یك روز پاركینگ و روز دیگر بازارچه و سوئیت‌ می‌سازند. مسئولان به‌دلیل اینكه نمی‌خواهند ‌اشتباه خود را در سرمایه‌گذاری اشتباه و اتلاف بیت‌المال بپذیرند؛ به همین دلیل به‌هر طریقی می‌خواهند گنجنامه را سرپا نگه دارند .

همدان یا هگمتانه نخستین پایتخت ایرانیان؛ یادآور غار شگفت‌انگیز علیصدر، كتیبه‌های بی‌نظیر گنجنامه، شهر تاریخی هگمتانه، شیرسنگی و اشعار شیرین باباطاهر عریان است، هگمتانه را نیز دنیا به‌نام زادگاه و آرامگاه مشهورترین پزشك جهان،«بوعلی‌سینا»می‌شناسند.

بی‌شك این گنجینه ارزشمند، از هر شهری یك قطب گردشگری می‌سازد؛ اما همدان باوجود این گنجینه، تنها یك معبری برای گردشگران است. همدانی‌ها در این سال‌ها خواسته‌اند كه به یك مقصد گردشگری تبدیل شود. برای این كار پروژه‌های بسیاری اجرا كرده‌اند؛ پروژه‌هایی كه نه‌تنها به آن‌ها برای تبدیل شدن به مقصد گردشگری كمك نكرده بلكه موجب از بین رفتن شانس غار علیصدر برای ثبت در یونسكو برای همیشه، تخریب گنجنامه و از بین رفتن حریم منظر آرامگاه بابا طاهر عریان شده است.

تمامی این اتفاقات در سایه مدیریت خصولتی‌ها برای گنجینه با ارزش ایرانیان در همدان رخ داده و میراث فرهنگی نیز در این سال‌ها چشم‌های خود را روی این اتفاقات بسته است.

سهم همدان از علیصدر هیچ است؟!

یكی از مجموعه‌های گردشگری كه به‌تازگی حاشیه‌های فراوانی به‌دنبال داشته مجموعه غار علیصدر است. خبر واگذاری آن به بخش خصوصی آن‌هم تنها به‌مبلغ 700 هزار تومان، افكار عمومی را شوك زده كرد. حسین زندی، فعال میراث فرهنگی در همدان به «قانون» در این‌باره می‌گوید: «مالكیت غار علیصدر با اداره منابع طبیعی است.در سال 71 یك شركت سیاحتی به‌نام علیصدر آن را ثبت كرده است. 40 درصد از سهام این شركت متعلق به اداره میراث فرهنگی و 60 درصد از آن به مجموعه شهرداری و شورای شهر اختصاص دارد. در تمامی این 24 سال میراث فرهنگی درآمدی از این مجموعه نداشته است.»

این فعال میراث فرهنگی ادامه می‌دهد:«طی 24 سال گذشته مجموعه غار علیصدر به حیاط خلوتی برای مسئولان استان تبدیل شده؛ علیصدر یك شركت خصوصی است كه مدیرعامل آن توسط هیات مدیره انتخاب می‌شود. بسیاری از مدیران ارشد استانی در آن سهیم هستند كه در ظاهر خصوصی است اما در باطن دولتی است. تمامی درآمد غار نیز به شماره حساب شركت كه در اختیار مدیرعامل است، واریز می‌شود. اداره میراث فرهنگی استان نیز به‌دلیل عدم‌توانایی و نداشتن قدرت چانه‌زنی، نتواسته‌اند‌ سهم میراث فرهنگی را از درآمد غار علیصدر جذب كنند.»

مساله‌ای كه مطرح می‌شود این است كه آیا شهرداری در این 24 سال گذشته توانسته سهم خود را از درآمد غارعلیصدر دریافت كند؟ زندی در این‌باره خاطر نشان می‌كند:« مسئولان شركت علیصدر اعلام می‌كنند كه در این سال‌‌ها شركت سودی نداشته است اما براساس آمار مسئولان، تنها درآمد فروش بلیط سالیانه غار 19 میلیارد تومان بوده كه این مبلغ به‌جزو درآمد هتل و بازارچه صنایع‌دستی‌ مجموعه علیصدر است. اگر به‌گفته هیات مدیره شركت، علیصدر مجموعه زیان‌ده بوده و سودی برای‌ آن‌ها نداشته است چرا آن را واگذار نمی‌كنند و یا اینكه مجموعه را تعطیل نمی‌كنند تا بیشتر از این به غار آسیب وارد نشود.

درطی سال‌ها این شركت، علیصدر را از یك غار طبیعی به غار دستكن تبدیل كرده‌اند. در ابتدا غار یك ورودی بسیار كوچك به‌اندازه عبور تنها دو نفر داشت اما درحال حاضر حتی یك خوردو نیز می‌تواند تردد كند. این تخریب‌ها امكان ثبت جهانی را برای همیشه از غار علیصدر گرفت. چه خسارتی بالاتر از این می‌توانستیم به غار علیصدر وارد كنیم.»

علیصدر با 700 هزار تومان به خصولتی‌ها واگذار شد

پس از انتشار خبرواگذاری غار علیصدر به‌مبلغ 700 هزار تومان، دیوان محاسبات به این مساله ورود كرد. فیاض شجاعی، دادستان دیوان محاسبات، درباره این واگذاری گفت: «غار علیصدر همدان از آثار ملی ثبت شده و منحصر به فرد در کشور و حتی در دنیاست که اخیرا متوجه شدیم طبق تصمیمات مسئولان این استان، به‌طورغیرقانونی به شرکتی سیاحتی با نام علیصدر واگذار شده است. این شرکت، خصوصی است و حتی شماری از مدیران دولتی نیز در آن مسئولیت دارند. با ورود دیوان محاسبات استان با هماهنگی دیوان محاسبات کشور کارگروهی برای بررسی این واگذاری تشکیل شد که پس از بررسی ها ایراد دیوان محاسبات وارد شناخته و این واگذاری لغو شد. البته بهره‌برداری از این غار قابل اجاره دادن است و در قالب مقررات می‌توان آن را اجاره داد اما در بررسی‌ها مشخص شد حتی اجاره بهای سالانه آن را فقط ۷۰۰ هزار تومان تعیین کرده بودند درحالیکه درآمد این شرکت خصوصی از محل فروش بلیت دیدن این غار،سالانه ۱۹ میلیارد تومان است.»

دادستان دیوان محاسبات اطلاعات كافی نداشته

اما محمودرضا عراقی معاون عمرانی استاندار همدان با بیان اینکه اطلاعات کافی به دادستان دیوان محاسبات داده نشده است گفت:« واگذاری غیرقانونی غارعلیصدر به بخش خصوصی را به صراحت تکذیب می‌کنم. از 25 سال قبل براساس اصل 44 قانون اساسی غارعلیصدر از طرف دولت با بخش عمومی غیردولتی به‌صورت مشارکتی اداره می‌شد.» وی با اشاره به اینکه شرکت سیاحتی علیصدر خصوصی نبوده است، تصریح کرد:« 40 درصد سهام این شرکت مربوط به دولت، شامل سازمان ایرانگردی و جهانگردی بوده و 40 درصد سازمان همیاری شهرداری‌ها و 20 درصد شهرداری همدان در این شرکت سهم دارند.»

رییس هیات مدیره شرکت سیاحتی علیصدر با بیان اینکه غارعلیصدر تا چند سال پیش به طور کامل زیان‌ده بوده است، ادامه داد:« غارعلیصدر سالانه 2 میلیارد تومان سود داشته که تماما صرف هزینه‌ها شده و اگر تا کنونی سودی هم داشته حاصل دولت و شهرداری شده است. 300 کارگر و کارمند در مجموعه غارعلیصدر فعالیت دارند که درآمد غار هزینه‌ حقوق کارکنان، امور جاری غار و نگهداری و توسعه غار شده است.در غارعلیصدر اصلا بحث اجاره مطرح نیست و طرح این مساله کاملا اشتباه بوده و به‌نظر می‌رسد اطلاع کافی دراین‌باره به دادستان داده نشده است.اینکه گفته شده غارعلیصدر سالانه 19 میلیارد تومان درآمد دارد، باید این موضوع را هم درنظر گرفت که هزینه حقوق کارکنان این مجموعه 10 میلیارد تومان است و از طرفی سایر هزینه‌ها از جمله هزینه نگهداری، تعمیر، خیابان‌کشی و توسعه در قبال درآمد انجام گرفته و باهم توازن دارد.»

تیشه مسئولان بر ریشه گنجنامه

مسئولان همدانی درحالی از زیان‌ده بودن غار علیصدر سخن می‌گویند و این پتانسیل بالقوه گردشگری را رها كرده‌اند كه تمامی برنامه‌ریزی‌های خود را به پروژه‌ای كه هیچ سودی نداشت، اختصاص دادند. تله‌كابین گنجنامه ،پروژه‌ای كه كلنگ آن با حاشیه‌های فراوانی زده شد و پس از چند سال بی‌سود بودن آن محرز شد.

حسین زندی با اشاره به ماجراهای تله‌كابین گنجنامه می‌گوید: « این پروژه، علی‌رغم مخالفت‌های بسیار در كنار دو اثر ارزشمند كتیبه‌های گنجنامه و آبشار كه جزو آثار منحصربه‌فرد دوره هخامنشی است، اجرا شد. آن زمان دو هكتار از محوطه بالادست گنجنامه به شركت توریستی تفریحی گنجنامه واگذار شد. اما زیاده‌خواهی دوستانی كه سهام‌دار این شركت هستند تا جایی پیش رفت كه علاوه‌بر اینكه محوطه میدان را نابود كردند؛ هر روز در محوطه اصلی گنجنامه صخره‌برداری انجام می‌دهند، یك روز پاركینگ و روز دیگر بازارچه و سوئیت‌ می‌سازند. اعتراضات فعالان و دوستداران میراث فرهنگی همدان نیز به‌جایی نمی‌رسد چراكه گوش شنوایی برای آن نیست.»

مالك گنجنامه كیست؟

این فعال میراث فرهنگی یادآور می‌شود:« داستان واگذاری و مدیریت گنجنامه شباهت بسیاری به غار علیصدر دارد. درصدی از آن متعلق به بخش خصوصی و درصد دیگری نیز دولتی است اما مسئولان شفاف‌سازی نمی‌كنند كه متعلق به كدام نهاد و یا ارگان دولتی است تنها مدیرعامل شركت گنجنامه در آخرین اظهار نظر گفته‌اند كه تنها 25 درصد از این مجموعه متعلق به ایشان است.»

به‌هر قیمتی می‌خواهند گنجنامه سرپا بماند

زندی با اشاره به اینكه گنجنامه از همان ابتدا برای احداث تله‌كابین مناسب نبود، تصریح می‌كند:« تله‌كابین نمی‌تواند درآمدزا باشد چراكه سرعت باد در همدان بالای 80 كلومتر در ساعت است و به 120 كیلومتر نیز می‌رسد. در این شرایط شما نمی‌توانید سوار تله‌كابین شوید. علاوه‌بر این تله‌كابین در شهری به سود دهی می‌رسد كه گردشگرپذیر باشد. همدان، مقصد گردشگری نیست بلكه یك معبر گردشگری است.

باوجود همه این مسائل؛ مسئولان می‌خواهند از طریق وام و بودجه‌هایی كه به گنجنامه هر ساله تزریق می‌كنند، به‌ هر طریقی آنجا سرپا بماند چون نمی‌خواهند اشتباه خود را در سرمایه‌گذاری اشتباه و اتلاف بیت‌المال بپذیرند.»ورود فاضلاب مجموعه گنجنامه به رودخانه آن و مشكلات زیست محیطی آن، بخش دیگری از اصرار مسئولان براجرای طرح‌های غیركارشناسی است.زندی در این‌باره می‌گوید:«در ابتدا این پروژه دركنار تله‌كابین یك هتل نیز طراحی شده بود اما هیچ‌گاه قرار نبود كه شهربازی، رستوران و مجتمع‌های تجاری احداث شود. فاضلاب تمامی این مجموعه بدون تصفیه مستقیم وارد رودخانه گنجنامه می‌شود و بعد از آن وارد آب شرب همدان می‌شود. یكی دیگر از مشكلات گنجنامه ساخت شهربازی و مجتمع تجاری در حریم 70 متری كتیبه‌های ثبت شده گنجنامه است. متاسفانه تمامی این تخریب‌ها در سكوت اداره میراث فرهنگی همدان انجام می‌شود.»

آرامگاه بابا طاهر در میان دیوارهای هتل گمشده

میراث دیگری كه در همدان قربانی بی‌تدبیری مسئولان شده، آرامگاه بابا طاهر عریان است. آرامگاهی كه به‌آهستگی جلوی چشم مسئولان میراث فرهنگی در میان دیوارهای هتل گم می‌شود. به‌گفته زندی، هتلی در كنار آرامگاه بابا طاهر عریان ساخته شده كه سالانه بر طبقات این هتل افزوده می‌شود و حریم منظر آرامگاه از بین رفته است. او دراین‌باره می‌گوید:« این هتل بدون توجه به قوانین میراث فرهنگی، بر طبقات خود افزوده‌ است. این اقدام موجب شده که منظره آرامگاه باباطاهر عریان از زاویه جنوبی کور شود. هتل باباطاهر همدان، در ضلع شمالی میدان و حریم اصلی آرامگاه باباطاهر عریان قرار دارد و طبق مصوبات قانونی، هیچ بنایی نباید بلندتر از ساختمان آرامگاه ساخته شود.

بر پایه مصوبه قانونی سازمان میراث فرهنگی، تا شعاع ۱۵۰ متری حریم منظر بناهای تاریخی، نباید مجوز ساخت ساختمانی را داد که بلندتر از این بناها باشد. اگر گردشگری از سمت جنوب و تهران وارد استان همدان شود، به جای دیدن نمایی از آرامگاه باباطاهر با بنای یک هتل روبه‌رو می‌شود که چشم‌انداز آرامگاه را کور کرده است. این هتل علاوه‌بر مرتفع‌تر کردن این بنا، نمای آن را با استفاده از آلومینیم ، نوسازی کرده‌اند. این در حالی است که باید در ساخت و ساز اطراف بناهای تاریخی، از مواد متناسب با معماری بومی استفاده شود.»

میراث با ارزش ایرانیان در هگمتانه با قدمتی سه هزار ساله به‌راحتی زیر تیغ خصولتی‌ها در سكوت مسئولان تخریب می‌شود و آب از آب تكان نمی‌خورد در این میان هم صدای اندك فعالان و دوستداران میراث فرهنگی نیز به‌جایی نمی‌رسد.

http://www.ghanoondaily.ir/fa/news/main/70603/%D9%85%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%AB-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86----%D8%B2%D9%8A%D8%B1%D8%AA%D9%8A%D8%BA-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D9%84%D8%AA%D9%8A%E2%80%8C%D9%87%D8%A7


برچسب ها: روزنامه قانون ، حسین زندی ، غارعلیصدر ، گنجنامه ،

دوشنبه 29 آذر 1395

زخم خشکسالی بر چهره محیط زیست همدان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،توسعه پایدار ،

زخم خشکسالی بر چهره محیط زیست همدان

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
زخم خشکسالی    بر چهره  محیط زیست همدان
کاهش بارندگی و خشکسالی از عوامل بحران‌زا در یک دهه گذشته بوده که استان همدان را با چالش اساسی روبه‌رو کرده است. کم‌شدن منابع آبی پدیده بیابانزایی، به وجود آمدن ریزگردها، از بین رفتن پوشش گیاهی و جانوری، فرسایش خاک و حتی گرمایش زمین را به دنبال داشته که به گفته کارشناسان در صورت ادامه این روند استان همدان با تغییر اقلیم روبه‌رو خواهد شد....
1395/09/28
کاهش بارندگی و خشکسالی از عوامل بحران‌زا در یک دهه گذشته بوده که استان همدان را با چالش اساسی روبه‌رو کرده است. کم‌شدن منابع آبی پدیده بیابانزایی، به وجود آمدن ریزگردها، از بین رفتن پوشش گیاهی و جانوری، فرسایش خاک و حتی گرمایش زمین را به دنبال داشته که به گفته کارشناسان در صورت ادامه این روند استان همدان با تغییر اقلیم روبه‌رو خواهد شد. کارشناسان جلوگیری از قطع درختان، حفظ مراتع و پوشش‌های گیاهی طبیعی و مصنوعی، افزایش فضاهای سبز شهری و ایجاد کمربند سبز در اطراف شهرها، کنترل رواناب و مدیریت صحیح منابع آب، اختصاص حقابه به تالاب‌ها و رودخانه‌ها، استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر، تصویب و اجرای قوانین در رابطه با ریزگردها، تعامل با کشورهای همسایه در این خصوص، شخم زدن خاک در امتداد خطوط تراز و کرت‌بندی و کاشت خطی گیاهان را از راهکارهای مقابله با پدیده ریزگردها می‌دانند.

یکی از چالش‌های موجود در استان همدان تشدید پدیده ریزگردها است. طبق گزارش‌های رسمی در سال 1383 تنها 3 استان کشور درگیر این پدیده بودند اما در حال حاضر ۲۶ استان کشور کم و بیش تحت تاثیر این پدیده قرار دارند که حداقل ۲۰ استان از این مناطق در جنوب، جنوب غرب، غرب، شمال غرب و بخش‌هایی از نواحی مرکزی کشور قرار گرفته‌اند و همدان هم از جمله  استان‌های در آستانه بحران است.

سدسازی بیمارگونه
هوشنگ جمشیدآبادی، فعال محیط زیست در همدان از اولین کسانی بود که در باره این بحران هشدار داد.
وی می‌گوید: سدسازی‌های بیمارگونه در ترکیه باعث قطع شدن شریان‌های آبی سوریه و عراق شده است.وجود جنگ در منطقه باعث شده سوریه و عراق توان مطالبه حقابه خود از ترکیه را نداشته باشند. بیابان‌های منطقه موجب تولید ریزگرها شده که نتیجه آن را در فصولی از سال در بیشتر استان‌های کشور می‌بینیم. جمشیدآبادی می‌افزاید: علاوه بر این که بخشی از ریزگردهای سوریه و عراق به غرب کشور می‌رسد، در یک دهه گذشته استان همدان با یک عامل داخلی نیز روبه‌رو شده که بسیار خطرناک است. بیابانی شدن بخشی از شمال استان به دلیل برداشت از ذخایر آبی و حضور بی رویه عشایر در استان موجب تشدید این پدیده شده است.

عشایر غیرمجاز
این فعال محیط زیست ادامه می‌دهد: جهاد کشاورزی و منابع طبیعی در استان درست عمل نکرده اند. ورود احشام و دام عشایر به استان در برخی از روزهای سال بیش از 13 برابر ظرفیت مراتع استان است. در طول سال به طور میانگین چرای دام عشایر در استان همدان3 برابر حد معمول در سایر استان‌های کشور است. متاسفانه نه تنها اداره منابع طبیعی و آبخیزداری استان از ورود عشایر جلوگیری نکرده بلکه در اراضی طبیعی مانند کوه‌های جنوب همدان مسیر و جاده اتومبیل رو احداث کرده است. ایجاد جاده در مسیر قله یخچال از سمت کوه‌های تخته رستم نمونه‌ای از این تخریب‌هاست که باعث نابودی منابع طبیعی شده است
جمشیدآبادی می‌گوید: این تخریب‌ها عوامل طبیعی ندارند و بیشتر آنها عوامل انسانی دارند. وقتی پوشش گیاهی منطقه‌ای با چرای دام عشایر از بین می‌رود و شما به جای گیاهان طبیعی با خاک روبه‌رو می‌شوید کوچک‌ترین وزش بادی آن را به هوا می‌برد و ریزگرد تولید می‌شود. یا وقتی دام‌ها بیش از ظرفیت منطقه در آن حضور دارند و رفت وآمد می‌کنند باعث فرسایش خاک می‌شود و این فرسایش خاک پوشش گیاهی را نابود می‌کند و باعث جاری شدن سیل می‌شود.
وی تاثیرات خشکسالی و عوامل انسانی روی گونه‌های گیاهی را همزمان دانسته و می‌گوید: خشکسالی باعث شده عشایر از جنوب کشور پیش از موعد به همدان بیایند و ماندگاری بیشتری نیز در همدان داشته باشند. این ماندگاری بیش از حد نتیجه‌ای جز چرای بی‌رویه ندارد و همین عامل موجب نابودی بسیاری از گونه‌های گیاهی شده تا جایی که گونه‌های نادری که در همدان وجود دارند در آستانه انقراضند.

فرسایش خاک در سد اکباتان
محمد درویش مدیرکل دفتر آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست کشور در پاسخ به این پرسش که خشکسالی و کاهش بارندگی‌ها چه تاثیری بر فرسایش خاک در استان همدان داشته است، می‌گوید: قصه غم انگیز سد اکباتان یکی از مصداق‌های بارز عدم توجه به ملاحظات محیط زیستی در استان همدان است. ما بعد از منطقه فیله خالصه در زنجان - میانه که به پشت سد سفید رود می‌رسد در حوزه آبخیز بالادست سداکباتان یکی از بالاترین نرخ فرسایش خاک را داریم.این مشکل ناشی از سهل‌انگاری در مدیریت معادن سیلیس همچنین عدم تعادل دام و مرتع است.
درویش می‌افزاید:اداره منابع طبیعی در آنجا خیلی ضعیف عمل کرده و این باعث شده تا سد اکباتان پر شود. ما به جای این که برویم و ریشه مشکل را پیدا کنیم ارتفاع سد را بالا می‌بریم. متاسفانه این خودش نشان‌دهنده این است که به جای این‌که به علت‌ها بپردازیم خودمان را با معلول‌ها سرگرم می‌کنیم و این فوق‌العاده خطرناک است. مثل یک بیماری می‌ماند که درد دارد و ما به جای این‌که ریشه درد را پیدا کنیم به آن مسکن می‌دهیم تا متوجه درد نشود. این مساله می‌تواند آن‌قدر بحرانی شود که دیگر نتوانیم کاری بکنیم.

منشأ ریزگردها در همدان
وی به منشأ استانی ریزگردها اشاره و اظهار می‌کند : برخی از مناطق استان متاسفانه آشکارا به دلیل کاهش رطوبت سطح خاک تبدیل به چشمه‌های تولید گردوخاک می‌شود و این می‌تواند میزان ذرات کوچک‌تر از 2 میکرون را در فضای استان افزایش دهد. این ذرات فوق‌العاده خطرناک می‌توانند از مویرگ‌ها عبور کنند و فشار اسمزی خون را تغییر دهند وبه سرطان منجر شوند. این می‌تواند یک هشدار خیلی جدی برای مدیریت حاکم بر استان همدان باشد.
مدیرکل دفتر آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست کشور یکی از راه‌های برون‌رفت از بحران را تقویت بنیه آموزش‌های محیط زیستی می‌داند و می‌گوید: اگر این اتفاق بیفتد و این تغییر رفتار محسوس را در چیدمان توسعه و رفتار مردم و همچنین مدیران آن ببینیم می‌توانیم امیدوار باشیم که در طول 2 دهه آینده روندها دوباره به سمتی برود که توان تاب‌آوری همدان به آن برگردد.
وی اضافه می‌کند : یکی از مهم‌ترین شاخص‌ها یا نشانه‌ها، عزم مدیران همدان برای تاسیس مدارس محیط زیستی و مدارس طبیعت است. اگر این عزم جدی باشد و این مدارس راه بیفتند به این معنی است که مدیران همدان برای افق 20ساله برنامه‌ریزی می‌کنند تا میزان حساسیت مردمی که در همدان زندگی می‌کنند نسبت به آموزه‌ها و ملاحظات محیط زیستی افزایش پیدا کند.

برداشت‌های بی‌رویه از سفره‌های زیرزمینی
یک عضو شبکه محیط زیست استان همدان می‌گوید: ما به برکت برداشت‌های بی‌رویه از سفره‌های زیرزمینی و ذخایر آبی امروز با پدیده بیابان‌زایی در همدان روبه‌رو هستیم. وقتی منطقه‌ای بیابانی داریم و سرعت وزش باد در آنجا به 85 کیلومتر در ساعت می‌رسد قطعا با پدیده ریزگرد هم روبه‌رو خواهیم بود.
حمیدرضا حق نظری می‌افزاید: آثار خشکسالی‌های استان از اواخر دهه 80 نمایان و این زخم تازه با ورود ریزگرد از کشورهای همسایه همزمان شد. خشکسالی تالاب‌ها را نیز گرفتار خود کرد. بیشتر تالاب‌های استان خشک شدند و تداوم این رویه موجب بروز ریزگرد شد. با توجه به خشک شدن تالاب‌ها، جابه‌جایی خاک سطح تالاب با اندک وزش باد تسهیل شد و این موضوع  به علاوه دلایل خارجی،  وجود آمدن ریزگرد را نیز موجب شد.

راه‌حل‌ها
این فعال محیط زیست در همدان اظهارمی کند: پدیده گرد وغبار از دهه گذشته کشور را فراگرفت و با وجود افزایش بارندگی و احیای برخی تالاب ها همچنان ادامه دارد. باید برای کاستن اثر ریزگردهایی که منشأ داخلی دارند تلاش و با مدیریت صحیح از ایجاد کانون‌های جدید گردوغبار جلوگیری کرد و میزان آلودگی‌های کانون‌های موجود را نیز کاهش داد.
وی ادامه می‌دهد: افزایش سرانه فضای سبز و برنامه‌ریزی برای جلوگیری از فرسایش خاک در اراضی ملی از جمله کپه‌کاری از سوی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان در کاهش اثر کانون‌های ریزگرد موثر است. در حال حاضر ۲۶ استان کشور کم و بیش تحت تاثیر این پدیده قرار دارند و تنها 6 استان کشور از یورش این پدیده ناخوشایند در امانند.
حق‌نظری اضافه می‌کند : خشکسالی مانند تمام پدیده‌های عالم هستی دارای قاعده و قانون است. اما زمانی که این عامل تشدید می‌شود و اقلیم به سمت گرمی می‌رود بر گونه‌های مناطق کوهستانی که مقاوم به سرما و در مقابل خشکی و گرما ضعیف هستند اثر منفی می‌گذارد و سبب فقر و نابودی آنها می‌شود. همین‌طور فقر و نابودی گیاهان سبب فرسایش شدید خاک شده و این خود عامل ایجاد چشمه‌ها و کانون‌های ریزگرد در مناطق می‌شود در نتیجه آلودگی شدید هوا را به همراه دارد.

 خسارت  دیدن باغ‌ها
وی از بیماری‌های تنفسی و قلبی گرفته تا مشکلات اقتصادی را نتیجه این بحران می‌داندو می‌گوید: ریزگرد‌ها می‌توانند ضربات سنگینی به باغداری یک منطقه وارد کنند بدین شکل که با ایجاد لایه گرد و غبار روی برگ درختان سبب اختلال در عملیات فتوسنتز، ضعیف شدن درختان در مقابل آفات و بیماری‌ها و کاهش محصول و عمر درختان می‌شود. این تاثیر منفی بر مناطق روستایی و باغداری بیشتر است.
حق نظری با اشاره به عوامل انسانی در بروز خشکسالی می‌گوید: اثرات انسانی مانند مدیریت نادرست منابع آب، خاک، پوشش گیاهی، بهره برداری ناپایدار از اراضی و تغییر کاربری سدها باعث تشدید این پدیده شده و انحراف مسیر رودخانه‌ها و برداشت بی‌رویه آب به آن دامن زده است
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%B2%D8%AE%D9%85-%D8%AE%D8%B4%DA%A9%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7-%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، خشکسالی همدان ، محیط زیست همدان ،

شنبه 20 آذر 1395

زندگی در کنار پرندگان شیرین‌سو

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،

زندگی در کنار پرندگان شیرین‌سو

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
زندگی در کنار  پرندگان شیرین‌سو
پرنده‌نگری در تالاب شیرین‌سو یکی از سرگرمی‌های دلپذیر در فصل پاییز است و این تالاب قابلیت تبدیل شدن به یک مرکز پرنده نگری را دارد...
1395/09/20
پرنده‌نگری در تالاب شیرین‌سو یکی از سرگرمی‌های دلپذیر در فصل پاییز است و این تالاب قابلیت تبدیل شدن به یک مرکز پرنده نگری را دارد.
پرنده نگری لذت بردن، تجربه کسب کردن و آموختن از دنیای پر رمز و راز پرندگان است. تعداد پرنده‌نگرهای دنیا مرتباً رو به افزایش است تا حدی که گفته می‌شود در کشورهای انگلیس و آلمان برابر طرفداران فوتبال، پرنده نگر وجود دارد. در ایران روز ۲۵ آبان به این روز اختصاص یافته است و روز به روز بر تعداد دوستداران پرندگان و پرنده‌نگری افزوده می‌شود.
بیشتر ظرفیت‌ها و جذابیت‌های پرنده‌نگری در منطقه گرمسیری به هنگام کوچ بهاره و کوچ پاییزه پرندگان است.علاقه‌مندان به محیط زیست امیدوارند روزی پرنده‌نگری جای شکار پرندگان را بگیرد و افراد شکارچی اسلحه خود را با دوربین تعویض کنند. پرنده‌نگری کم‌ضررترین بخش از اکوتوریسم است.

شیرین‌سو از زبان دوستداران محیط زیست
نصرالله پزشکی فعال محیط زیست در همدان می‌گوید: تالاب شیرین سو که یکی از مهم‌ترین زیستگاه‌های پرندگان استان همدان است، در هر فصل میزبان بیش از 50 گونه است و حیوانات و جانوران زیادی در آن زندگی می‌کنند که مهم‌ترین آن‌ها مار و سنجاب خاکی است. علاوه برآلودگی‌هایی که از طریق احشام، دام‌ها، زباله‌ها و پسماندهای شهری وارد تالاب می‌شود برداشت آب از سوی کشاورزان گاهی باعث خشک شدن آب تالاب شده و زندگی گونه‌های مختلف گیاهی و جانوری را تهدید می‌کند . در سال جاری زراعی خوشبختانه این مشکل را نداشتیم.
وی می‌افزاید: تالاب شیرین‌سو در حوزه گردشگری بسیار مهم است و ظرفیت تبدیل شدن این تالاب به عنوان سایت پرنده‌نگری وجود دارد. در این میان حفاظت از آن بسیار مهم است به طوری که می‌تواند وضع معیشتی افراد محلی را رشد فراوانی دهد.

 چشمه‌های جوشان
در استان همدان 3 تالاب طبیعی به نام‌های «چم‌شور»، «آق‌گل» و «پیرسلمان» وجود دارد که هر 3تالاب با بحران کم‌آبی دست وپنجه نرم می‌کنند. در فصل پاییز و زمستان با بارش باران و برف اغلب این تالاب‎ها جان می‌گیرند، ولی به تابستان نرسیده از تالاب چند «نی» بیشتر باقی نمی‌ماند، اما شیرین سو چنین مشکلی ندارد.
پزشکی می‌گوید: تالاب آق گل استان همدان که محل زادآوری پرندگان است متاسفانه به دلیل برداشت بی‌رویه آب آن خشک شده اما چشمه‌های جوشان تالاب شیرین سو باعث شده در این تالاب همیشه آب داشته باشیم به همین دلیل پرندگان این‌جا را محلی امن برای خود می‌دانند.
این عضو کمیته محیط زیست بنیاد مهر همدان ادامه می‌دهد: حفاظت از تالاب‌های استان همدان از جمله شیرین سو علاوه بر کمک به حفظ محیط زیست زمینه مهاجرت پرندگان و رشد و نمو آبزیان و دیگر گونه‌های گیاهی و جانوری را در اطراف تالاب فراهم می‎کند و نیز به عنوان یک ظرفیت طبیعی گردشگری می‌تواند سبب رونق اقتصادی منطقه پیرامونی شود. فعالان مدنی استان در این زمینه همیشه پیشگام هستند و امسال نیز در آستانه روز جهانی تالاب( 2 فوریه) انجمن‌های فعال محیط زیست شهرستان همدان از تالاب شیرین سو بازدید می‌کنند.

اهمیت شیرین‌سو
مجتبی جوادیه کارشناس گردشگری و فعال محیط زیست در همدان نیز می‌گوید: تالاب‌های کوچکی چون شیرین‌سو راکه در مسیر مهاجرت پرندگان قرار دارند به پمپ بنزین‌های بین راهی تشبیه می‌کنند که اهمیت بسیار زیادی برای دسته‌های متعدد و متنوع پرندگان مهاجر دارند. شیرین‌سو که همانند نامش آبش هم شیرین است یکی از این تالاب‌ها است. این تالاب در منطقه‌ای واقع شده که در شعاعی گسترده تنها تالاب آب شیرین مورد علاقه  این مهاجرین زیباست.
جوادیه می‌افزاید: جدای از نگرانی‌های حفاظتی، شیرین‌سو نزدیک به روستا و جاده اصلی بین استان همدان و زنجان و پدیده زیبای غار علیصدر هم هست. شیرین‌سو به لحاظ گردشگری و پرنده‌نگری می‌تواند به یکی از مناطق نمونه از این دست تبدیل شود که البته نیازمند مدیریت صحیح و هوشمندانه است.
این کارشناس گردشگری در همدان می‌گوید: امروزه پرنده‌نگری در تالاب‌ها طرفداران بسیاری پیدا کرده و شاهد برگزاری تورهای متعددی برای مشاهده و عکاسی از پرندگان هستیم.این تورها معمولا از اوایل پاییز تا اوایل بهار در اکثر مناطق کشور قابل اجراست.
به گفته وی، شیرین‌سو با توجه به در دسترس بودنش قابلیت تبدیل شدن به یک مرکز پرنده‌نگری را دارد. این امر نه تنها به حفاظت آن کمک می‌کند بلکه معیشت جامعه محلی را که حالا تالاب را جزئی از فرهنگ و بخشی از خانواده خود می‌دانند هم بهبود می‌بخشد.

   گونه‌های جانوری و گیاهی شیرین‌سو
در تالاب شیرین سو 54 گونه پرنده شناسایی شده که جزو پرندگان كم‌نظیر و ارزشمند ایران به شمار می‌روند. در سال جاری بیش از 1000قطعه مرغابی و 300غازدر تالاب وجود داشت. چنگر، كشیم بزرگ، خوتكا، لک ‌لک سفید، آووست، چوب پا، حواصیل خاكستری، حواصیل ارغوانی، اگرت بزرگ، كشیم كوچک، سر سبز، اردک نوک سبز، كاكایی سر سیاه، سلیم طوقی، تلیله كوچک، پرستوی دریایی نوک کلفت، تنجه، آنقوت، فیلوش باکلان بزرگ، کشیم بزرگ، باکلان کوچک، بوتیمار کوچک، فلامینگو، کاکایی نقره‌ای، دم جنبانک ابلق، گاو چرانک و حواصیل شب از جمله پرندگان این تالاب به شمار می‌آیند.
این تالاب همه ساله در فصل مهاجر‌پذیری میزبان تعداد زیادی پرندگان آبزی و کنار آبزی است. حداکثر جمعیت پرندگان در تالاب شیرین سو، اردیبهشت ماه است که کارشناسان وجود پرندگان در این منطقه را نشانه‌ای از سلامت محیط پیرامون تالاب می‌دانند. تنوع اکولوژیک بالای منطقه، نیاز اساسی به برنامه‌های حفاظتی و مدیریتی دارد.
علاوه بر انواع مرغ و پرندگان، پستاندارانی مانند سنجاب زمینی و خرگوش نیز محوطه اطراف تالاب را به عنوان زیستگاه خود قرار داده‌اند. سال‌های قبل تعداد زیادی ماهی‌ تزئینی در تالاب رها شده بود که متاسفانه همزمان با برگزاری جشنواره ماهیگیری ماهی‌ها از بین رفت و امروزه کسانی که با مجوز برای ماهیگیری به تالاب می‌آیند صبح یا غروب یک ماهی هم نمی‌توانند بگیرند.
به لحاظ وضع پوشش گیاهی نیز گونه‌های درمنه، گون، خانواده‌های نعنائیان، چتریان، شب بو، گل گاوزبان، گندمیان و بقولات پوشش غالب منطقه است.
این تالاب در مسیر جاده شهرستان کبودراهنگ به زنجان و در کنار روستای شیرین‌سو واقع شده است. آب تالاب از طریق چشمه‌های دائمی و بارندگی‌های فصلی تامین می‌شود و بخشی از آن از سوی یک سد کوچک به مصرف کشاورزی می‌رسد.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%86%E2%80%8C%D8%B3%D9%88?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، تالاب شیرین سو ، تالاب های همدان ، پرنده نگری همدان ،

چهارشنبه 17 آذر 1395

همدان؛‌ دشتی که بیابان می‌شود

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،

همدان؛‌ دشتی که بیابان می‌شود

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
 همدان؛‌ دشتی که بیابان می‌شود
استان همدان در 2دهه گذشته روزبه‌روز به سمت کم‌آبی و خشک شدن پیش می‌رود و ذخیره سفره‌های زیرزمینی آب استان هر روز کمتر می‌شود....
1395/09/17
استان همدان در 2دهه گذشته روزبه‌روز به سمت کم‌آبی و خشک شدن پیش می‌رود و ذخیره سفره‌های زیرزمینی آب استان هر روز کمتر می‌شود. افزون برخشکسالی و کمبود میزان بارش عوامل دیگری نیز به این بحران دامن زده است تا جایی که شرایط از بحران عبور کرده و به سمت تغییر اقلیم پیش می‌رود. از جمله عوامل بحران زا در استان می‌توان به نبود مدیریت آب، برداشت بی رویه، هدر دادن آب در تولیدات کشاورزی، تولید انرژی و مصارف صنعتی اشاره کرد. برداشت بیش از حد و نبود مدیریت موجب نابودی برخی گونه‌های گیاهی، تغییر اکولوژیکی منطقه و تشدید بیابانزایی شده است. اگر این روند به سرعت مهار نشود بحران می‌تواند به جایی برسد که همدان به یک استان بیابانی کشور تبدیل شود. در این پرونده به وضع خشکسالی و مصرف آب در استان می‌پردازیم

کشاورزی سنتی و استفاده بی رویه نیروگاه شهیدمفتح از منابع زیرزمینی 2 مشکل اساسی است که منابع آب همدان را تهدید می‌کند؛ کشاورزی، حفر چاه غیرمجاز و صنایعی که در منطقه قرار گرفته متناسب با توانمندی زیست‌بوم استان همدان برای تولید آب نیست.

پایش
« محمدرضا همتی»  مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان در پاسخ به این پرسش که با افزایش روند خشکسالی چه برنامه ریزی‌های محلی و ملی برای مقابله با این موضوع انجام شده؟ می‌گوید: همدان در شمار 13 استان کشور است که دارای حوزه «معرف – زوجی» است. پروژه‌های معرف- زوجی طرح‌های آزمایشگاهی و پژوهشی است که برای بررسی فیزیوگرافی، هیدرولوژی، زمین‌شناسی، خاک شناسی، ژئومورفولوژی و پوشش گیاهی در یک منطقه اجرا می‌شود.وی ادامه می‌دهد: برونداد و نتیجه‌ای که ما در حوزه معرف- زوجی به دست می‌آوریم در سازمان، مطالعه و پایش می‌شود و با سایر حوزهای کشور یعنی با 12 حوزه دیگر معرف- زوجی درسراسر کشور مقایسه و بررسی می‌شود تا مطالعه متعادلی به دست آید.مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان می‌گوید: ما پیش از برنامه ریزی نیاز داریم از یک سری داده طبیعی در حوزه آبخیزداری اطلاعات جمع کنیم، چراکه ما دراین حوزه نسبت به یک سری عارضه‌ها و عناصر شناخت کافی نداریم. مثلا این‌که متوجه شویم عملیاتی که دراین منطقه انجام می‌دهیم توجیه اقتصادی دارد یا نه؟ یا برپایه توسعه پایدارهست یا خیر؟

 عملیات آبخیزداری
وی اضافه می‌کند : استان همدان دارای 3حوزه آبخیز اصلی و ۳۰ حوزه آبخیز فرعی است، مساحت این حوزه‌ها در مجموع معادل مساحت استان است. یک میلیون هکتار از حوزه‌های آبخیز استان دارای مطالعه اجمالی و حدود ۶۰۰ هزار هکتار از حوزه‌های آبخیز دارای مطالعات تفصیلی است.
همتی درپاسخ به این پرسش که نتیجه مناطقی که درآنها عملیات آبخیزداری صورت گرفته چه بوده؟ می‌گوید: خوشبختانه در جاهایی که عملیات آبخیزداری انجام شده در پایین دست باعث تغذیه سفره‌های زیرزمینی و افزایش آب در چاه‌های کشاورزی و شرب شده که مردم نیز به این موضوع اذعان می‌کنند.

 مشارکت مردمی
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان با اشاره به ظرفیت‌های مشارکت مردمی در مقابله با خشکسالی اظهارمی کند: در بحث آبخیزداری به این نتیجه رسیدیم که با توجه به شرایط خشکسالی استان همدان و کم آبی از خیران کمک بگیریم و آنان به موضوع آبخیزداری و آبخوان‌داری پرداختند. درحال حاضر یک پروژه سنگ ملاتی در روستای شوشاب ملایر با تامین هزینه از سوی یک خیر در دست احداث است. مردم و خیران خواستار انجام فعالیت‌های آبخیزداری و آبخوان‌داری در روستاهای خود هستند.
همتی در پاسخ به این پرسش که طی این مدت چه صدمات اقتصادی به روستاییان وارد شده است؟می‌گوید: بیشتر بحران ما درمناطق شمالی استان است که دراین مناطق ما با کاهش جمعیت در روستاها روبه‌رو بوده‌ایم. در منطقه قهاوند روستاهایی وجود دارد که ساکنان آن به علت کم آبی و نبود پوشش گیاهی مهاجرت کرده‌اند. ساکنان ۲۰ تا ۳۰ روستا در منطقه قهاوند به علت کم آبی مهاجرت کردند، اما متاسفانه با این وضع کم آبی و وضع مراتع استان تعداد عشایر کوچنده به همدان نه تنها کم نشده‌ بلکه افزایش یافته است و این افزایش فرسایش خاک و نابودی مراتع را به دنبال داشته است.

 بدهکاری اکولوژیکی
« محمد درویش»  مدیرکل دفتر آموزش و مشارکت مردمی سازمان محیط زیست نیز می‌گوید: پیامد اصلی کاهش منابع آبی از سوی عوامل مدیریتی دراستان بوده. مهم‌ترین تهدیدی که استان همدان با آن روبه‌رو است بدهکاری اکولوژیکی آن است. میزان بهره‌برداری از منابع طبیعی و محیط زیست استان همدان بیش‌تر از میزان تولید سالانه منابع طبیعی استان شده است و این روند باعث شده یک تراز منفی به وجود بیاید و هرساله بر این تراز منفی افزوده می‌شود.
وی اضافه می‌کند : شاخص‌هایی وجود دارد که نشانگر منفی بودن تراز است. یکی از شاخص‌ها موضوع تراز سفره‌های آب زیرزمینی است. بیلان اغلب دستگاه‌های استان همدان منفی شده، یعنی میزان برداشت از سفره‌های آب‌های زیرزمینی بیش‌تر از میزان تغذیه سالانه سفره‌هاست.
 این مسأله در صورت استمرار می‌تواند به مرحله‌ای از بیابان زایی برسد که اصطلاحا به آن خطرناک‌ترین مرحله بیابان زایی می‌گویند. یعنی اگر به این مرحله برسیم حتی به شرط حذف عامل مخرب، دیگر نمی‌توان کاری برای منطقه انجام داد و غیرقابل بازگشت است.
درویش با بیان این‌که باید تلاش کنیم از روند افت آب زیر زمینی جلوگیری کنیم، ادامه می‌دهد: وقتی سفره‌های آب زیرزمینی به صورت مستمر پایین‌تر از حد تراز خود باشد لایه‌های آبدار سطح زمین فاصله‌های خود را ازدست می‌دهند؛ به دلیل این‌که آب از دست رفته است و پدیده‌ای به نام نشست زمین اتفاق می‌افتد. وقتی نشست زمین اتفاق افتاد اگر آب را هم تزریق کنیم چون حجم سفره‌های آبخوان کاسته شده آب را نمی‌تواند ذخیره کند و به صورت سیل و رواناب جاری می‌شود.

آسیب صنعتی
این کارشناس محیط زیست با اشاره به صدمه دیدن صنعت از کم آبی می‌گوید: متاسفانه به دلیل تشکیلات آهکی که در منطقه وجود دارد، دشت کبودرآهنگ و قهاوند با پدیده فرو چاله‌ها روبه‌رو شده است. برخی از فروچاله‌ها بزرگ ترین فروچاله‌هایی است که در خاورمیانه کشف شده و این نشان می‌دهد که علاوه بر کشاورزی بی رویه، حفر چاه غیرمجاز و استقرار صنایعی که در منطقه در نظر گرفته شده متناسب با توانمندی بوم شناختی استان همدان نبود.
به اعتقاد وی، 2معضل ومشکل سفره‌های زیرزمینی همدان را تهدید می‌کند ؛ یک کشاورزی سنتی و دیگری نیروگاه شهیدمفتح. درویش در پاسخ به این سوال که تعطیل شدن نیروگاه یا بستن چاه‌های غیرمجاز کشاورزی کدام یک هزینه کم‌تری برای مردم خواهد داشت؟ می‌گوید: مسلما کشاورزی مهم‌تر است. اصل مسأله این است که راندمان آب کشاورزی در استان همدان کم تر از 32 درصد است، یعنی حدود 68 درصد آب در بخش کشاورزی هدر می‌رود و باعث می‌شود فشار بر سفره‌های آب زیرزمینی بیاید. اگر راندمان آب جاری در بخش کشاورزی استان تقویت شود ما با نیمی از آبی که در اختیار بخش کشاورزی قرار می‌دهیم می‌توانیم همین مقدار تولید را داشته باشیم و نیازی به کفچه کنی و حفرچاه غیرمجاز بیش‌تر وجود ندارد.
مدیرکل دفتر آموزش و مشارکت مردمی سازمان محیط زیست اضافه می‌کند : نیروگاه شهید مفتح هم بحث جدی است؛ نوع سامانه‌های کمک‌کننده نیروگاه به نحوی تعبیه شده که نیاز به آب دائمی دارد. استقرار غلط سبب شده ما با بحران روبه‌رو شویم و برای رفع بحران چاه‌های عمیق حفر کرده‌اند. اما امروز خطری که نیروگاه را تهدید می‌کند خطر نشست زمین است که ممکن است ساختمان نیروگاه نیزنشست کند.

 تولید انرژی‌های پاک
وی می‌افزاید: همدان می‌تواند به سمتی رود که در تولید انرژی‌های خورشیدی و پاک الگو باشد و استان پیشگامی در بین 31 استان شود. این استان مطابق برنامه ششم دولت باید 10هزار مگابایت برق از طریق انرژی‌های خورشیدی و بادی تولید کند، آن‌وقت می‌تواند هم اشتغال زایی جدیدی ایجاد کند و هم میزان وابستگی‌اش را به سرزمین کاهش دهد. وابستگی بیشتر یکی از عوامل تشدید بیابانزایی است.
 درویش می‌گوید: در سال‌های اخیر مدیران ارشد استان به توسعه صنعتی ازجمله تاسیس کارخانه فولادسازی تأکید می‌کنند، درحالی که این موارد برتشدید خشکی همدان دامن می‌زند، میزان آبی که در صنعت فولاد مصرف می‌شود 7 برابر متوسط آبی است که دربخش صنعت مصرف می‌شود.
وی با بیان این‌که دراستان همدان دمای شب و روز مرتبا در حال افزایش است، می‌افزاید: در چنین شرایطی ما باید به سمت استقرار صنایع‌های تک برویم. اگر ما نتوانیم به سرعت این روند را مهار کنیم بحران می‌تواند به جایی برسد که همدان به یک استان بیابانی کشور تبدیل شود.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%9B%E2%80%8C-%D8%AF%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%B4%D9%88%D8%AF?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، محیط زیست همدان ، آب همدان ، خشکسالی همدان ،

چهارشنبه 17 آذر 1395

آب در روستاهای همدان هدر می‌رود

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،

آب در روستاهای همدان هدر می‌رود

نویسنده: حیدر زند خبرنگار همشهری -همدان
آب در روستاهای همدان هدر می‌رود
یکی از مقوله‌هایی که باعث مهاجرت از روستاها شده کمبود آب شرب روستایی است. نزدیک به 50 روستا با مشکل کمبود آب شرب دست و پنجه نرم می‌کنند و ده‌ها روستا نیز با قطع شدن روزانه آب روبه‌رو هستند و تنها ساعاتی از شبانه روز آب دارند....
1395/09/17
 یکی از مقوله‌هایی که باعث مهاجرت از روستاها شده کمبود آب شرب روستایی است. نزدیک به 50 روستا با مشکل کمبود آب شرب دست و پنجه نرم می‌کنند و ده‌ها روستا نیز با قطع شدن روزانه آب روبه‌رو هستند و تنها ساعاتی از شبانه روز آب دارند. مسئولان نیز از مصرف بی رویه و هدر رفت آب در روستاها گلایه دارند.«محمد نانکلی» سرپرست نظارت بر بهره‌برداری شرکت آب و فاضلاب روستایی استان همدان است. با او در مورد وضع آب روستایی استان و اصلاح الگوهای مصرف آب در خانوارهای روستایی گفت‌وگو کرده‌ایم.
  • مشترکان شما چه کسانی یا چه نهادهایی هستند؟
شرکت ما برای انشعاب‌های آب خانه‌های روستایی، دامداری‌ها، مراکز تجاری و صنعتی حاشیه روستا خدمات‌رسانی می‌کند.
  • آب شهرک‌های صنعتی را شما تامین می‌کنید؟
در داخل شهرک‌های صنعتی چاه‌هایی حفر شده که مشترکان و شرکت‌ها از آن طریق آب مصرفی خود را تامین می‌کنند و ارتباطی به ما ندارد. آب کشاورزی نیز با شرکت آب منطقه‌ای و جهاد کشاورزی است.
  • آب مشترکان به چه شیوه‌ای قیمت‌گذاری می‌شود؟
قیمت آب روستایی نسبت به شهری 50 درصد ارزان‌تر است.
  • این ارزان بودن در مصرف تأثیر نداشته است؟
مردم روستا خود را مالک آب می‌دانند و متاسفانه مصرف آب بیشتری دارند. سرقت آب در روستاها بسیار زیاد است. طبق استاندارد باید مصرف آب برای هر نفر بین 90 تا 150 لیتر باشد، اما متاسفانه ما طبق سرانه مصرفی 3 برابر بیشتر از حد معمول مصرف داریم.
  • علاوه بر ارزان بودن آب، علت مصرف زیاد چیست؟
کنتور آب به مرور زمان دچار خطا می‌شود و باید هر 3 سال یک بار تعویض شود که این اتفاق نمی‌افتد. برخی کنتورها 20 سال است تعویض نشده و این باعث مصرف بیشتر می‌شود. مشکل فرهنگی هم داریم و مشترکان فکر نمی‌کنند آب که به صورت خام از چاه‌ها برداشت می‌شود چه هزینه‌ای دارد! ما برای تولید هر مترمکعب آب چه مصرف شود، چه نشود، 90ریال به اداره امور آب پرداخت می‌کنیم. مشکل اصلی این است که مردم هر طور دوست دارند مصرف می‌کنند.
  • برای تغییر رفتار و اصلاح الگوی مصرف آب چه برنامه‌ای داشته اید؟
از طریق مدرسه و آموزش پرورش بسته‌های تبلیغی و بروشورهایی در اختیار دانش آموزان قرار داده‌ایم و برنامه‌ها و کارگاه‌های آموزشی برای زنان روستایی در مورد مصرف آب داشته‌ایم.
  • آیا همه روستاهای استان تحت پوشش شرکت شماست؟
ما در استان 1071 روستا داریم که 939 روستا بیش از 20 خانوار هستند. از این تعداد 775 روستا تحت پوشش خدمات آبرسانی ما هستند و تعدادی از روستاها از سوی شوراهای روستا اداره می‌شوند. در واقع 85 درصد جمعیت روستاها تحت پوشش هستند و 160 هزار مشترک داریم.
  • چرا برخی از روستاها تحت پوشش نیستند؟
مردم مقاومت داشتند و شورا و روستا همکاری نداشتند.
  • این مشترکان در کدام مناطق بیشتر هستند؟
جمعیت روستایی ما در شهرهای شمالی مانند رزن و کبودراهنگ 2 برابر جمعیت شهرستان‌هاست، اما در شهرهای مثل تویسرکان و اسدآباد برابر است. در مرکز استان نیز جمعیت روستایی بسیار کمتر است.
  • منابع آبی شما از کجا تامین می‌شود؟
در استان 512 چاه عمیق داریم، تعداد401 چاه نیمه عمیق و دستی و 229 چشمه آب داریم. قنات‌هایی که مورد بهره‌برداری ماست در 62 روستا قرار دارد که در مجموع 1162 مورد، منابع آبی ما را تامین می‌کند . تولید آب شرکت 4396 لیتر آب در ثانیه است. 753 مورد مخزن آب در استان وجود دارد که برخی از مخازن هوایی است و برخی بتنی یا آجری است که 106هزار متر مکعب گنجایش دارد.
  • هزینه و درآمد بهره‌برداری چه تناسبی دارد؟
سال گذشته مبلغی که از مردم روستا دریافت کردیم حدود 2 میلیارد تومان بود اما هزینه ما 20 میلیارد تومان بوده یعنی تقریبا 10 برابر. برای یک روستای با جمعیت 100خانوار اگر در ماه یک میلیون تومان آب فروخته شود و اگر یک پمپ آب بسوزد 6میلیون هزینه در بر دارد.قیمت برق مصرفی ما 45 تومان برای هر کیلووات است و 50 درصد درآمد از روستا، هزینه برق است.
  • وضعیت آب در 8 ماه سال چگونه بود؟
در شهرهای شمالی استان که بیشتر چاه‌های عمیق کشاورزی و صنعتی هم در این مناطق قرار دارد وضع بسیار بدی داشتیم و نسبت به سال گذاشته آب کمتر شده بود.
  • آب‌رسانی سیار همچنان وجود دارد؟
به صورت متوسط هر روز 46 سرویس آبرسانی سیار در روستاهای استان صورت می‌گیرد که باز هم در مناطق شمالی استان است. به طور مثال در فامنین به 16 روستا و کبودراهنگ به 5 روستا آبرسانی سیار صورت می‌گیرد. در این روستاها مردم به دلیل کم آبی مهاجرت کرده اند و تعداد جمعیت کمتر از10 خانوار است. در مناطقی مثل فامنین به دلیل برداشت بی‌رویه از چاه‌های عمیق با کمبود آب روبه‌رو هستیم. در این مناطق هر کشاورز 3 حلقه چاه غیرمجاز حفر کرده است.
  • سطح آب‌های زیرزمینی چه وضعی دارد؟
در جنوب استان سطح چاه‌های دستی بین 20 تا 30 متر است، اما بارندگی‌ها هیچ تاثیری بر چاه‌های عمیق نداشته است و روز به روز سطح آب پایین‌تر می‌رود. سطح آب‌های زیرزمینی هر سال به طور متوسط یک تا 5/1 پایین‌تر می‌رود.
  • با آلودگی آب چه کار می‌کنید؟
متاسفانه به دلیل مصرف بی‌رویه و استفاده ار سموم و کودهای مختلف و نیز رها کردن فاضلاب در زمین‌های کشاورزی آبهای ما نیتراته می‌شود و این مشکل در چاه‌هایی که سطح کمتری دارد بیشتر به چشم می‌خورد. آزمایش‌های انجام شده نشان می‌دهد با رویه فعلی به سمت بحران می‌رویم و این موضوع را باید کشاورزان درک کنند. آب‌های زیرزمینی همه جا به هم وصل است و اگر یک جا آلوده شود در اطراف آن نیز آلودگی ایجاد می‌شود.
  • چه برنامه‌ای برای مهار آلودگی دارید؟
در استان 8 آزمایشگاه داریم. به جز فامنین در هر شهرستان یک آزمایشگاه مستقر است. آبداران را آموزش داده‌ایم، چاه‌ها و منابع آبی را حصارکشی می‌کنیم. در رابطه با کلرزنی آب شرب در استان دستگاه جدید کلرزنی ساخته شده که بسیار اتفاق خوبی است.
  • آبداران چه وضعی دارند؟
ما به پیمانکاران و آبداران 2 سال است حقوق پرداخت نکرده‌ایم.
  • از نظر پژوهشی، کاری در استان صورت می‌گیرد؟
در هریک از 9 شهرستان استان، روستایی به عنوان پایلوت انتخاب کرده‌ایم که پایش و مطالعه شود. روستای یلفان در شهرستان همدان، اسلام آباد در شهرستان ملایر، زرامین سفلا نهاوند، سیدشهاب تویسرکان، چنار شیخ اسدآباد، علیصدر کبودراهنگ، دستجرد بهار، قره بلاغ رزن و فیض آباد فامنین در این طرح قرار گرفته و حدود 2 ماه است دوستان آغاز به کار کرده‌اند.
  • ارتباط شما با دهیاران و شوراها چگونه است؟
ما در شهر همدان مشکل است زیاد داریم. به طور مثال روستای قاسم آباد که در نزدیکی شهر است و مهاجرپذیر است و در سال‌های گذشته ساخت و ساز زیادی را شاهد بوده .به همین دلیل سرقت آب زیادی در آن داشتیم. در هر کوچه لوله‌هایی را از مسیر اصلی و شاه لوله بدون مجوز کشیده بودند و آب شرب خود را به صورت قاچاق تامین می‌کردند. خوشبختانه شورای جدید، دهیار و قوه قضاییه همکاری خوبی با ما داشت و تقریبا مشکل روستا حل شد.
  • برنامه‌ای برای کاهش هزینه‌ها دارید؟
مطالعه مصرف برق، بررسی حوادث، اتفاقات و آسیب‌ها از جمله برنامه‌های ماست. همچنین برای کاهش هدررفت آب راهکارهای زیادی داریم، از جمله شناسایی و نصب کنتورهای حجمی را در نظر گرفته‌ایم. مردم باید بدانند دولت از خودشان است و نباید هزینه بر دوش آن بگذارند. آموزش را از طریق دفاتر امامان جماعت در روستاها، صدا وسیما و آموزش پرورش پیگیری می‌کنیم.
از سوی دیگر اگر در روستاها مصرف بی‌رویه آب نداشته باشیم،  کمبود آب شرب نخواهیم داشت. البته وضع مناطق جنوبی ما تحت تاثیر برداشت بی‌رویه از چاه‌های عمیق است که مقوله دیگری است. یکی از چالش‌های مهم ما مصرف بی‌رویه آب در بخش کشاورزی است و در این زمینه برخی مناطق بحرانی است.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%AF%D8%B1-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%B1%D9%88%D8%AF


برچسب ها: همشهری همدان ، آب روستایی همدان ،

یکشنبه 7 آذر 1395

شهر را به هم ریخته‌اند

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،توسعه پایدار ،زیست بوم ،میراث فرهنگی ،

شهر را به هم ریخته‌اند

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
شهر را به هم ریخته‌اند
در یک دهه گذشته امیر خجسته از معدود نمایندگانی بوده که در دوران نمایندگی مجلس به موضوع محیط زیست و میراث فرهنگی توجه داشته و در نطق ها و اظهارنظرهای خود مدام از نابودی باغ‌های استان و میراث فرهنگی سخن گفته و مسأله آب همدان را پیگیری کرده است....
1395/09/07
 در یک دهه گذشته امیر خجسته از معدود نمایندگانی بوده که در دوران نمایندگی مجلس به موضوع محیط زیست و میراث فرهنگی توجه داشته و در نطق ها و اظهارنظرهای خود مدام از نابودی باغ‌های استان و میراث فرهنگی سخن گفته و مسأله آب همدان را پیگیری کرده است. او همچنین رویکرد مثبتی به فعالان مدنی در حوزه های یادشده داشته و به صورت فصلی برای پیگیری دغدغه های فعالان مدنی با آنان نشست برگزار کرده است. نماینده مردم همدان، فامنین و قهاوند در گفت و گو با همشهری به پرسش هایی درباره موضوع فضای سبز شهری و فعالیت تشکل‌های غیردولتی پاسخ می‌دهد.
  • مدتی پیش اعضای شورای اسلامی شهر از ساختن برج 82 طبقه‌ای با عنوان برج سبز خبر دادند که با مخالفت فعالان محیط زیست روبه رو شد. نگاه شما به اجرای چنین طرح هایی چیست؟
ما با بلندمرتبه‌سازی و برج در شهر مخالف نیستیم. رشد عمودی شهر نه تنها بد نیست بلکه مثبت هم است. در همه جای دنیا ما با چنین پدیده ای روبه‌رو هستیم اما قرار نیست ما با بلندمرتبه‌سازی به مناظر طبیعی شهر آسیب بزنیم. مدیران شهری و شورای اسلامی شهر در همدان باید جانمایی درستی را پیگیری کنند و به الوند و چشم‌اندازهای گردشگری ما آسیب نزنند.
  •  شهرسازی امروز همدان به طور کلی چه وضعی دارد؟
در خیابان های اصلی و مرکزی شهر همدان بلندمرتبه‌سازی می کنند اما در شهرهای دیگر چنین اجازه ای را نمی دهند. شهر را به هم ریخته اند، شهر را پرترافیک کرده‌اند. این چه وضعی است؟ به فضای سبز و محیط زیست این شهر آسیب وارد کرده‌اند و من جدا با این شیوه شهرسازی در همدان مخالف هستم.
  • برای رشد عمودی شهر چه پیشنهادی دارید؟
من از شهرداری و شورای اسلامی شهر انتظار دارم برای این منظور سایتی در نظر بگیرند، تعیین تکلیف کنند و شهرکی را طراحی کنند که با بافت قدیم شهر فاصله داشته باشد. دوم این‌که از دامنه کوه های همدان از جمله الوند و عباس‌آباد فاصله داشته باشد. به طور مثال اطراف شهرک مدنی برای این طرح مناسب است.
  • با سرمایه‌گذارانی که در شرایط فعلی به همدان می آیند چه باید کرد؟
ما نباید سرمایه‌گذار و سرمایه ها را از دست بدهیم اما باید فکر هم داشته باشیم. باید بتوانیم برای 200سال آینده فکر کنیم، برنامه‌ریزی کنیم و برای دهه ها و قرن های آینده پیش‌بینی داشته باشیم نه این‌که امروز بگوییم فعلا سرمایه و پولی را دریافت کنیم و به آینده و آیندگان نیندیشیم. امروز محیط زیست نیاز به توجه ویژه در کشور دارد. در واقع همان مقداری که ما در کشور به مفاسد اقتصادی توجه می کنیم و می‌گوییم فساد اقتصادی نظام را متزلزل می کند، همان قدر هم باید به محیط زیست داشته توجه باشیم.
  • به تازگی برخی باغ‌ها با مجوز کمیسیون ماده 7شهرداری تخریب شده، صدور چنین مجوزهایی درست است؟
توجه به محیط زیست هم از اولین اولویت های ما است اما متاسفانه خیلی ها درک نمی کنند که تنفسگاه همدان را نباید نابود کنیم، باغ ها را نباید قلع و قمع کنیم. درک نمی کنند که درخت ها را نباید قطع کنیم و با فضای سبز نباید کاسبی کنیم. من می گویم با عنوان هایی مثل برج سبز و آپارتمان سبز، شهر را تخریب نکنند.
  • درباره کمبود آب شرب و کشاورزی همدان چه باید کرد؟
قنات های همدان را قربانی شهرسازی کرده اند. ما در شهر همدان صدها قنات تاریخی داشتیم که به علت عملکرد غلط مدیران یا از بین رفته یا کور شده است. شهرداری، شورای شهرو اداره آب و فاضلاب احیای قنات ها را باید در اولویت کار خود قرار دهند.
 احیای قنات‌های شهر کم‌هزینه‌ترین راه برای تامین آب است و می‌تواند بخشی از آب شرب شهروندان را تامین کند. همدان با کمبود آب روبه‌رو است و متاسفانه مسئولان حساسیت کافی و راهکار عملی ندارند.
  • مصرف عمده آب استان در زمینه صنعت و کشاورزی است. راهکار کوتاه‌مدتی برای کنترل مصرف وجود دارد؟
علاوه بر صنعت ، در حوزه کشاورزی  هم کمبود آب داریم. بارها گفته شده کشاورزی همدان باید متحول بشود، نوع کشت تغییر کند و شیوه آبیاری فعلی نیز دگرگون شود. نماینده نمی تواند برنامه بدهد. ما از وزارتخانه‌های مربوطه مطالبه می کنیم و می خواهیم.
من از وزیر کشاورزی خواسته ام  برای کشت‌هایی که مصرف زیادی دارند تعیین تکلیف کنند و کشت جایگزین داشته باشند. چاه های بسیاری را در سال‌ جاری مسدود کرده اند هرچند مخالفت هایی وجود داشت اما به صورت جدی پیگیر هستند و ما هم در مجلس دنبال می کنیم.
  • صدور مجوز برای نهادهای مدنی همچنان زمان بر است. با توجه به ارتباط مثبتی که شما با تشکل ها دارید چه راهکاری را پیشنهاد می‌کنید؟
اعضای تشکل های مدنی به ویژه تشکل های حوزه محیط زیست افراد خوب و صادقی هستند که به آینده کشور عشق دارند. آنها علاقه مند هستند تنفسگاه های شهر برای آیندگان حفظ شود و محیط زیست که ضروری برای  بشر و آیندگان است تخریب نشود. من بارها با تشکل های محیط زیستی و میراث فرهنگی همدان جلسه داشته‌ا م که بسیار از این دوستان آموخته‌ام. من فکر می کنم دستگاه های مدیریتی، امنیتی و اطلاعاتی استان اگر با این دوستان نشست و جلسه حضوری داشته باشند متوجه می شوند افراد دلسوزی هستند و عمر، وقت و سرمایه خود را گذاشته اند تا از محیط زیست دفاع کنند. ما استقبال می کنیم و همه دستگاه هایی که اشاره کردم هم باید استقبال کنند.
اگر گفت‌وگو شکل بگیرد در فعالان مدنی صداقت خواهند دید و اعتماد خواهند کرد. من همیشه تأکید کرده‌ام صدور مجوز برای سازمان های مردم نهاد در کشور باید تسهیل شود. در مجلس هم به طور جدی این مساله را  دنبال می کنیم.


برچسب ها: همشهری همدان ، گفت وگوبا امیرخجسته ، برج سازی در همدان ،

چهارشنبه 3 آذر 1395

درختان دره مراد بیک؛ زیر تیغ

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،میراث فرهنگی ،زیست بوم ،گردشگری ،

درختان دره مراد بیک؛ زیر تیغ

نویسنده: حسین زندی / خبرنگار همشهری -همدان
درختان دره  مراد بیک؛ زیر تیغ
روزهای سه‌شنبه و چهارشنبه هفته گذشته ده ها اصله درخت در محوطه بند دره مرادبیک همدان قطع شد اما هیچ یک از مسئولان پاسخ قانع‌کننده‌ای در این باره نمی دهند...
1395/09/03
روزهای سه‌شنبه و چهارشنبه هفته گذشته ده ها اصله درخت در محوطه بند دره مرادبیک همدان قطع شد اما هیچ یک از مسئولان پاسخ قانع‌کننده‌ای در این باره نمی دهند.

شرح ماجرا
صبح روز چهارشنبه پس از تماس یکی از شهروندان باخبرشدم که باغ های مسیر جاده قدیم دره مرادبیک واقع در کوی استادان را تخریب می‌کنند. وقتی به منطقه رفتم با 3 کامیون 18 چرخ پر از تنه درخت روبه‌رو شدم و یک دستگاه جرثقیل که در حال بارگذاری درخت ها بود و کارگران در محل مشغول قطع درخت بودند.
ابتدا با کامران گردان سخنگوی شورای اسلامی شهر تماس گرفتم. او اظهار بی‌اطلاعی کرد و گفت: از بابک اسدی رئیس کنترل نظارت و اجرائیات شهرداری سوال کنید.
 اسدی اظهار کرد: روز سه‌شنبه یکی از شهروندان پس از شنیدن صدای اره برقی در این باغ تماس گرفت و نیروهای ما با مراجعه به محل متوجه شدند قطع این درختان با مجوز سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری صورت گرفته است و ما مواردی را که دارای مجوز است پیگیری نمی کنیم.
وی در پاسخ به این پرسش که شهرداری در چه مواردی مجوز قطع درختان انبوه را صادر می کند، گفت: شهرداری یا برای ساخت‌و‌ساز یا باغی که در مسیر خیابان است یا برای ایجاد فضای سبز مجوز صادر می‌کند .

درختان خشک
در تماس با معراج عاشورلو مدیرعامل سازمان پارک ها و فضای سبز شهرداری همدان به عنوان مسئول، ماجرا را شرح داد.
عاشورلو گفت: این باغ 150 اصله درخت کاملا خشک دارد و باید قطع شود. علاوه بر این عمر درختان این باغ بیش از 15 سال است، به بهره‌وری رسیده و باید قطع شود.
وی ادامه داد: ما مجوز احیا داده ایم که یک سوم از این درختان یعنی 40 اصله درخت خشک قطع و به جای آن 80 اصله درخت کاشته شود. درخت های این باغ صنعتی است و باید قطع شود.
وقتی به مدیرعامل سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان گفتم بر اساس مشاهدات من و عکس‌هایی که گرفته ام برخی از درختان خشک نبوده و تعداد آنها به نظر بیشتر می‌آید، پاسخ داد: این کار با مجوز اعضای کمیسیون ماده 7 است و من نمی توانم به شما توضیح بدهم.

پسخن شاهدان
فرهاد گیتی‌جمال عضو انجمن حافظان الوند که هنگام قطع درختان در محل حضور داشته گفت: من در کنار باغ 3 کامیون پر از تنه درخت دیدم و یک جرثقیل بزرگ که داخل باغ بود و افرادی در حال قطع درختان باغ.
این فعال محیط زیست همدانی در واکنش به ادعای مسئولانی که از خشک بودن درختان صحبت کرده بودند، توضیح داد: هیچ‌یک از درختان این باغ خشک نبوده و با این‌که فصل پاییز است هنوز برگ هایی روی شاخه‌های بریده درختان مشاهد می‌شد.تعداد درختان بسیار بیش از عددی است که مدیران شهرداری اعلام شده است.
گیتی‌جمال اضافه کرد: درست است مالکیت این باغ شخصی است اما وظیفه همه ما حفاظت از فضای سبز و باغ‌های شهر است. با چه رویکردی مجوز نابودی درختان کهنسال صادر می‌شود؟
وی ادامه داد: با توجه به افزایش آلودگی های خودروها این درختان هستند که هوای شهر را تصفیه و تلطیف می‌کنند. در همه جای دنیا درختان کهنسال را ثبت و شناسنامه‌دار می کنند اما متاسفانه در شهر همدان با صدور این مجوزها موضوع کمربند سبز شهر را زیر سوال می‌برند.

مرگ باغ‌های همدان
این اولین‌بار نیست که فضای سبز شهری ازبین می‌رود و راه های تنفسی همدان مسدود می‌شود. اما این بار با مجوز کمیسون ماده 7 اقدام به قطع درختان جاده قدیم دره مراد بیک همدان کرده‌اند.
در طول 4 سال گذشته متاسفانه با مجوز شورای اسلامی شهر باغ هایی همچون باغ عمارت تاریخی ذوالریاستین، باغ بدیع‌الحکما، باغ عمارت جواهری از فضای سبز کاشته شده‌اند.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AF-%D8%A8%DB%8C%DA%A9%D8%9B-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%AA%DB%8C%D8%BA?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، درختان دره مرادبیک ، نابودی باغ های همدان ،

چهارشنبه 3 آذر 1395

«گنجنامه» را مصادره کردند!

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :ایسنا ،گردشگری ،زیست بوم ،میراث فرهنگی ،

«گنجنامه» را مصادره کردند!

گنجنامه همدان

در آخرین روزهای تابستان، تابلوهایی در مسیر ورود بزرگراه ساوه به همدان نصب شد که نشان می‌دهند یکی از مهمترین آثار تاریخی استان یعنی سنگ نوشته‌های «گنجنامه» مورد استفاده‌ای جالب و قابل توجه قرار گرفته و به عنوان زیرمجموعه‌ی یک شرکت تفریحی درآمده است.

به گزارش ایسنا، در این تابلوها که میزان فاصله تا همدان را نشان می‌دهند، نوشته شده: «کتیبه‌ها و آبشار دهکده توریستی اقامتی گنجنامه (۳۵ کیلومتر)». آدرس همان‌جاست، مکانِ قرارگیری سنگ‌نوشته‌های «گنجنامه» همدان. بنابراین می‌توان این معنا را برداشت کرد «کتیبه‌های تاریخی و آبشار طبیعی گنجنامه متعلق به شرکت توریستی تفریحی گنجنامه است» و این می‌تواند در کنار تعابیر دیگر، یک برداشت متفاوت نیز داشته باشد، «مصادره گنجنامه»!

این اقدام همچنین یک معنای دیگر را نیز به ذهن متبادر می‌کند؛ اتفاقی که نشان می‌دهد به جای معرفی دقیق مکان گنجنامه، بیشتر قصد معرفی این شرکت خصوصی را دارند؛ اقدامی که مشخص نیست براساس کدام قانون رخ داده است؟

حسین زندی، فعال میراث فرهنگی استان همدان، اقدام این شرکت خصوصی را نوع دیگری تعبیر می‌کند.

او این اقدام را دستبرد در هویت تاریخی یک استان می‌نامد و به ایسنا می‌گوید: نصب چنین تابلویی و معرفی شرکت خصوصی به جای مکان تاریخی، آخرین دستبرد در هویت تاریخی یک استان است که توسط مسئولان یک شرکت تفریحی صورت می‌گیرد.

وی با بیان این‌که پیش از این نیز بارها دست‌درازی این نوع مجموعه‌ها به طبیعت و تاریخ منطقه مورد اعتراض دوستداران میراث فرهنگی و طبیعی قرار گرفته بود، توضیح می‌دهد: مهمترین سازه منطقه نمونه گردشگری گنج‌نامه را سال ۱۳۷۸ با نصب پایه‌های بتنی به عنوان محل احداث تله ‌کابین در نظر گرفتند و از روز نخستِ نصب پایه‌های اولیه که بدون موافقت میراث فرهنگی همدان ایجاد شده بود، مخالفت دوستداران میراث فرهنگی و فعالان محیط زیست نیز آغاز شد، به طوری که نماینده وقت همدان در مجلس این موضوع را پیگیری کرد.

او اضافه می‌کند: هرچند این مخالفت راه به جایی نبرد و فقط محل استقرار پایه‌ها چند متر دورتر از آبشار و کتیبه‌های گنجنامه برپا شد و در نهایت  فاز نخست آن در «دشت میشان» اجرا شد، اما وجود گسترش تاسیسات و تجهیزات تفریحی ادامه پیدا کرد.

زندی با اشاره به پیش‌بینی درست فعالان مدنی از تخریب کوه الوند به دنبال ادامه‌دار بودن این اتفاقات، بیان می‌کند: این روزها حلقه‌ی محاصره کتیبه‌ها و آبشار گنجنامه تنگ‌تر می‌شود و پیشروی تجهیزات تفریحی به سوی قله الوند تخریب‌های غیر قابل بازگشتی را به جا می‌گذارد.

این فعال میراث فرهنگی همدان از جمله‌ی این تخریب‌ها را «خشک شدن تدریجی «دشت میشان» به علت ساخت استخر تفریحی و استفاده از چشمه‌های بالا دست این دشت»، «ورود افرادی که آموزش کوهنوردی ندیده به منطقه و تبدیل منطقه به محل انباشت زباله از یک سو و بی‌ثمر بودن تلاش‌های فعالان محیط زیست برای پاکسازی منطقه»، «وارد شدن آسیب جدی و تغییر وضعیت اکولوژیکی و پوشش گیاهی وجانوری منطقه به دنبال ایجاد تاسیسات و نابودی بسیاری از گونه‌ها» و «خدشه‌دار شدن منظر طبیعی منطقه به همراه معماری بناهای ساخته شده به دلیل ناهمخوان بودن با طبیعت منطقه» بیان می‌کند.

فعالیت برای ایجاد منطقه توریستی در دشت میشان

امکان جهانی شدن «گنجنامه» را از بین بردند

وی کوهستان الوند را یکی از جاذبه‌های کم نظیر ایران و اصلی‌ترین اثر طبیعی همدان می‌داند و می‌گوید: در دو دهه گذشته با ایجاد فضاها و جاذبه‌های جدید زیبایی منظر الوند را از بین برده‌اند و با احداث جاده، ایجاد معدن، ساخت‌وسازهای اماکن تفریحی و اقامتی بخشی از این کوهستان زیبا را تخریب کرده‌اند. یکی از این موارد مجموعه «تله‌کابین گنجنامه» است. با ایجاد تله کابین و فضاهای مصنوعی در مجاورت کتیبه‌های تاریخی گنجنامه، آبشار گنجنامه و راه‌شاهی نه تنها امکان ثبت این مجموعه در فهرست جهانی را از بین بردند، بلکه زخمی عمیق بر پیکر الوند وارد آوردند.

زندی با بیان این‌که این زخم روز به روز بیشتر می‌شود و با ساخت مراکز خرید، مراکز اقامتی، شهربازی، ساختمان‌های اداری و پارکینگ اصلی‌ترین جاذبه گردشگری و تاریخی الوند به حاشیه می‌رود، ادامه می‌دهد: متولیان مجموعه تله کابین نوروز امسال غرفه‌های نمایشگاه خود را تا چند قدمی آبشار کشانده بودند و گردشگران را حتا از گرفتن عکس یادگاری هم محروم  می‌کردند.

وی تاکید می‌کند: متاسفانه پاسخ به این پرسش که در شرایط کنونی، این پیشروی و تجاوز به حریم الوند و آثار تاریخی و طبیعی گنجنامه تا چه حد ادامه خواهد داشت؟ در سایه سکوت مسئولان بی پاسخ مانده است.

الوند هنوز برای «تله‌کابین گنجنامه» قربانی می‌دهد

او در ادامه به بیان یک نگرانی دیگر درباره‌ی الوند نیز می‌پردازد و می‌گوید: علاوه برنگرانی‌های همیشگی، این‌روزها اخباری به گوش می‌رسد که نگرانی‌های فعالان محیط زیست و میراث فرهنگی را بیشتر کرده است. گفته می‌شود به تازگی مسئولان تله کابین بخش دیگری از الوند را برای گسترش تاسیسات، به جغرافیای این مجموعه اضافه‌ کرده‌اند.

ادامه فعالیت‌های توریستی در گنجنامه توسط شرکت خصوصی

این فعال میراث فرهنگی همدان بیان می‌کند: تنها درخواستی که امروز فعالان مدنی استان دارند این است که گسترش اماکن و تاسیسات تفریحی را متوقف کنند و بیش از این شرایط را برای ویرانی جاذبه‌های الوند فراهم نکنند، نابخردانه‌ترین کار این است که در ارتفاع ۲۸۰۰ متری ساخت‌وساز صورت گیرد.

تاکید بر حفظ میراث فرهنگی، شعار توخالی شده است

وی در ادامه با طرح این پرسش‌ها که «این چارچوب‌ها و اتفاق‌های قانونی چقدر در راستای حفظ منافع عمومی جامعه و حفاظت از محیط زیست بوده است؟ و آیا می‌توان برای تمام کوهستان‌ها، در چارچوب قانون تله کابین ایجاد کرد؟» بیان می‌کند: اگر چنین نیست، چرا مسئولان سکوت کرده‌اند. آن هم در حالی که مدیران استانی به طور دائم از حفظ  میراث طبیعی و فرهنگی صحبت می‌کنند.

زندی بیان می‌کند: به نظر می‌رسد تاکید بر حفاظت از میراث فرهنگی یک شعار پوشالی و توخالی شده است و در اینجا اصلی‌ترین و مهمترین اثر باستانی و طبیعی استان را قربانی غذاخوری‌های یک شرکت کرده‌اند. از سوی دیگر  این زیاده‌خواهی را تا تبلیغات جاده‌ای پیش برده‌اند و هویت تاریخی و افکار عمومی را نادیده گرفته‌اند.

به گزارش ایسنا، سنگ نوشته‌های باستانی گنجنامه در جنوب غربی همدان به فاصله پنج کیلومتری محل فعلی شهر، در انتهای دره سرسبز و خرم عباس‌آباد و در ابتدای مسیر جاده‌ای که همدان را به تویسرکان و غرب کشور مرتبط می‌کند، روی یکی از صخره‌های الوند قرار دارد. که می‌توان این جاده را همان راه کاروان‌رویی دانست که در دوره هخامنشیان هم وجود داشته و داریوش و خشایارشا با لشگریان وهمراهان خود از آن عبور می‌کرده‌اند.

از آنجا که این مسیر در دوره هخامنشیان یکی از شعبه‌های اصلی راه باستانی شاهی بوده که از دامنه الوند، (هگمتانه) پایتخت تابستانی هخامنشیان را به بابِل در مرکز میانرودان مرتبط می‌کرد، از راه‌های پر رفت‌وآمد و امن دوران باستان به شمار می‌رفت. به علاوه این راه به دلیل ختم به بابِل، راه مقدسی نیز محسوب می‌شد.

در اهمیت زیبایی جاذبه منطقه گنجنامه همدان همین بس، که توانسته است داریوش و خشایار هخامنشی را به آنجا بکشاند تا در کنارش، ماندگارترین آثارشان، یعنی کتیبه‌های گنجنامه را حک کنند. قرار گرفتن گنجنامه در مسیر راه شاهی که از همدان به عیلام کهن  می‌رسید و وجود ضرابخانه حکومتی در رودخانه گنجنامه نشان از اهمیت این منطقه دارد. کاوش‌های باستانشناسی در منطقه می‌توانست نکات بسیاری را روشن کند. کوه‌ها، قله‌ها، چشمه‌ها و دشت‌های آن جذابیتی بود که هرسال کوهنوردان طبیعت دوستان بسیاری را پذیرا بود.سیاحان زیادی درباره این محوطه نوشته‌اند؛ «ناصرالدین شاه قاجار، فلاندن و راولینسون» از آن جمله‌اند و هزاران گردشگری که امروزه طبیعت زیبا و کتیبه های باستانی گنجنامه به سوی خود می کشاند.

این دو پدیده تاریخی و طبیعی درکنارهم به خودی خود جاذبه بی نظیری برای گردشگران است و نیازی به ایجاد جاذبه های مصنوعی نبود. مهمتر این که محلی که قابلیت ثبت جهانی را دارد نباید با ساخت وساز و تخریب‌ها، آن را از این فرصت محروم کرد.

http://www.isna.ir/news/95090201514/گنجنامه-را-مصادره-کردند


برچسب ها: گنجنامه همدان ، حسین زندی ، مصادره گنجنامه ، تله کابین گنجنامه ،

سه شنبه 2 آذر 1395

تخریب باغ‌ها همچنان ادامه دارد

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :زیست بوم ،

تخریب باغ‌ها همچنان ادامه دارد

اجتماعی

 صدای اره‌برقی همچنان از باغ‌های همدان به گوش می‌رسد، شهری که روزی باغ شهرش می‌نامیدند. این نخستین‌بار نیست به جان فضای سبز شهری افتاده‌اند و راه‌های تنفسی همدان را مسدود می‌کنند.
قطع درختان کشور اتفاق‌ تازه‌ای نیست و هر سال دست‌کم ۴۰۰ هزار هکتار زمین حاصلخیز دچار فرسایش می‌شود. ایران در ۳۰ سال اخیر ۶ میلیون هکتار جنگل را از دست داده است و تازه قطع درختان به جنگل‌ها محدود نمی‌شود. هر ساله از شهرهای مختلف خبرهایی از قطع درختان در باغ‌های قدیمی و به بهانه‌های مختلف توسعه به گوش می‌رسد و این بار تخریب باغ‌ به همدان رسیده است. شهری که البته با این پدیده شوم ناآشنا نیست.
این‌بار با مجوز کمیسیون ماده ۷ اقدام به بریدن و قلع‌وقمع درختان جاده قدیم دره مرادبیک همدان کرده‌اند و آنگونه که فعالان محیط زیست همدان می‌گویند به جای اینکه مانند ادوار گذشته شبانه درخت‌ها را ببرند در روز روشن، کار خود را انجام می‌دهند.
در طول ۴ سال گذشته باغ‌های بسیاری در همدان نابود شده است؛ باغ و عمارت تاریخی ذوالریاستین، باغ بدیع‌الحکما، باغ و عمارت جواهری و چندین باغ بزرگ و کوچک در همین دوره نابود شده که از این میان باغ بدیع‌الحکما بیش از ۶ هکتار مساحت داشت. این‌بار باغ دیگری در انتهای کوی استادان و مسیر جاده قدیم دره مرادبیگ که نزدیک یک هکتار مساحت داشت توسط مالک خصوصی نابود شد.
حسین زندی فعال محیط زیست و دبیر پویش پاسداری از میراث طبیعی و فرهنگی در استان همدان درباره این موضوع به مهر می‌گوید: صبح روز چهارشنبه هفته گذشته خبردار شدم که باغ‌های مسیر جاده قدیم دره مرادبیگ واقع در کوی استادان را تخریب می‌کنند. سریع به منطقه رفتم و متأسفانه خبر واقعیت داشت و با 3 کامیون ۱۸ چرخ پر از تنه درخت مواجه شدم و یک دستگاه جرثقیل که در حال بارگذاری درخت‌ها بود و بیش از ۱۵ کارگر در محل مشغول بریدن درخت بودند.
مدیریت فضای سبز شهری همدان اعلام کرده: درختان این باغ به درخواست مالک و با مجوز کمیسیون ماده ۷ بریده شده و مجوز برای احیاء دوباره باغ صادر شده است.
با این حال زندی تأکید می‌کند: پرسش اساسی این است کدام یک از درختان و باغ‌های مشجر همدان که با مجوز یا بدون مجوز نابود شده دوباره احیا و باز زنده‌سازی شده است؟ در دوره‌های گذشته بیشتر باغ‌هایی را که با این بهانه نابود کردند تبدیل به برج‌های تجاری و مسکونی شده است.
گرچه پیگیری‌های مهر نشان می‌دهد که اداره حفاظت محیط زیست شهرستان همدان نیز در کانال تلگرامی خود اعلام کرده است که "به دنبال وصول گزارش شهروندان عزیز مبنی بر قطع درختان باغی در جاده قدیم دره مرادبیگ، محل مورد بازدید و بررسی قرار گرفت و بر اساس بازدید و نیز مذاکره صورت گرفته با رئیس سازمان فضای سبز و پارک‌های شهرداری همدان مشخص شد قطع تعداد مشخصی درخت پوسیده و خشک که خطر افتادن آنها بر اثر وزش بادهای شدید بر روی خودرو‌ها و اشخاص عبوری وجود داشت با مجوز کمیسیون ماده ۷ و تحت نظارت کامل سازمان فضای سبز صورت می‌گیرد." و اعضای شورای شهر نیز گفته‌های مدیرعامل سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان را تأیید کرده و ادعا می‌کنند درختان این باغ خشک بوده است.
به گزارش مهر، اما حسین زندی در این‌باره مدعی است: آنچه اعضای شورای شهر می‌گویند خلاف واقعیت است. هیچ یک از درخت‌های این باغ خشک نبوده و با اینکه فصل پاییز است هنوز برگ درختان را می‌توان دید و بر اساس عکس‌هایی که از محل گرفتم تعداد درختان نیز بسیار بیش از عددی است که مدیران شهرداری اعلام می‌کنند.
این اتفاق در حالی رخ داده که چند هفته بیشتر نیست که مدیران شهری اعلام کردند همایش «شهر سبز پایدار» آذرماه امسال در همدان برگزار می‌شود. آیا رویکرد مدیران شهری و اعضای شورای شهر همدان به شهر سبز پایدار از مسیر قطع درختان می‌گذرد؟
 درخت سبز قطع شده باشد با عوامل برخورد می‌شود
عضو شورای شهر همدان نیز در این‌باره گفت: این درختان در کوی استادان و بخشی از دره مرادبیگ همدان قرار دارد که قبل از قطع کردن بنده از این منطقه بازدید کرده و تک‌تک درختان خشک شده علامت‌گذاری شدند.
به گزارش تسنیم، علی‌اکبر نظری با اشاره به اینکه درختان خشک شده و پوست هم نداشتند، تصریح کرد: این درختان از رودخانه دره مرادبیگ تغذیه شده و آلودگی این رودخانه سبب خشکی درختان شده است.
وی با بیان اینکه کلیه درختان قطع شده صنوبر هستند، عنوان کرد: از تعداد درختان قطع شده اطلاعی در دست ندارم ولی سازمان فضای سبز و پارک‌های شهرداری همدان باید درختان علامت‌گذاری شده را قطع می‌کرد.
عضو شورای شهر همدان با اشاره به اینکه در کنار درختان صنوبر درختان گردویی وجود داشت که ممکن بود از بین برود، عنوان کرد: برخی از درختان گردو در این ملک و ملک‌های همجوار بخاطر آب آلوده خشک شدند.
وی با تأکید بر اینکه برای جلوگیری از خشک شدن درختان باید رودخانه را احیا و آب را از آلودگی خالی کرد، بیان کرد: فاضلاب دره مرادبیگ، سیلوار و روستاهای مسیر در این رودخانه تخلیه شده و سبب آلودگی می‌شود.
عضو شورای شهر همدان تأکید کرد: اگر یک مورد درخت سبز یا درخت دارای ساقه سبز قطع شده باشد با شدت و حدت تمام با سازمان فضای سبز و پارک‌های شهرداری همدان برخورد می‌شود.
 40 اصله درخت خشک توسط سازمان قطع شد
مدیرعامل سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان نیز در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در همدان با بیان اینکه وظایف سازمان احیا، اصلاح و حفظ باغات است، اظهار داشت: برخی باغات بیشه‌زار بوده و باغ نیستند که بیشتر در این اراضی درختان صنعتی پهن برگ وجود دارد.
معراج عاشورلو با اشاره به اینکه این درختان وقتی به سن مشخصی می‌رسند، می‌پوسند، تصریح کرد: اینگونه درختان از داخل پوسیده و بیش از 30 متر ارتفاع پیدا می‌کنند که امکان سقوط آنها وجود دارد.
وی با بیان اینکه سالانه تعدادی از درختان خشک سقوط می‌کنند، عنوان کرد: درختان قطع شده توسط سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان 100 درصد خشک بودند به این معنا که ریشه نداشته و از تنه تغذیه می‌شدند.
عاشورلو بیان کرد: این درختان به سبب بی‌آبی خشک نشدند بلکه به خاطر اینکه آب رودخانه دره مرادبیگ حاوی فاضلاب روستاهای بالادست بوده اسیدی شده و پوسیدگی درختان را تسریع می‌بخشد.
وی با اشاره به لایحه ماده یک قانون حفظ و گسترش فضای سبز عنوان کرد: کمیسیون ماده 7 موارد و تقاضای شهروندان و باغداران را بررسی کرده و از محل بازدید می‌کند تا بر اساس آن یک‌سوم از مساحت باغ را مجوز قطع درختان می‌دهد.
مدیرعامل سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان تأکید کرد: مالک باید برابر درختان قطع شده دو برابر درخت بکارد که در این زمینه تعهداتی به شهرداری همدان داده است.
عاشورلو با اشاره به اینکه در باغات گنجنامه و عباس‌آباد مجوز قطع درختان در قالب 200 تا 300 اصله صادر می‌شود ولی به دلیل اینکه جایگزین می‌شوند، زیاد محسوس نیست، عنوان کرد: مجوز قطع 40 اصله درخت توسط کمیسیون ماده 7 صادر شده که همگی خشک بودند و مالک باید آنها را جایگزین کند.


برچسب ها: باغ های همدان ، حسین زندی ، تخریب باغ های دره مراد بیک همدان ،

دوشنبه 1 آذر 1395

داستان پایان‌ناپذیر تخریب باغ‌ها در همدان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :زیست بوم ،

داستان پایان‌ناپذیر تخریب باغ‌ها در همدان
«یکی بر سر شاخ بن می‌برید»

|  حسین زندی|    کارشناس محیط‌ زیست|
هفته‌ای نیست که خبری از تخریب منابع طبیعی و از بین رفتن میراث طبیعی و تاریخی در همدان شنیده نشود. تخریب باغ‌ها در همدان داستان تازه‌ای نیست. هدایت ساخت و سازها به جنوبی‌ترین نقطه شهر یعنی دامنه عباس‌آباد و کوهستان‌های الوند در ٣٠‌سال گذشته باعث شده صدها هکتار از باغ‌ها و قنات‌های تاریخی این نقاط از شهر نابود شود و برج‌ها و آپارتمان‌های بی‌قواره جای آن را بگیرد.
 یکی از پایه‌گذاران این رخداد تلخ زنده‌یاد محمد بهنامجو، شهردار مردمی همدان در اواخر دهه ٦٠ بود.  او با این‌که بسیار عملگرا بود و به قول معروف روحیه جهادی داشت اما با رنگ و لعاب دادن به بلوارهای منتهی به دامنه الوند و عباس‌آباد و تسریع و تجمیع عملیات عمرانی و بهسازی شهر در این  نقاط باعث پدید آمدن و توسعه  شمال شهر( بالای شهر) در این منطقه از شهر شد و به دنبال گران شدن قیمت املاک، زمین‌خواران را به طمع انداخت که باغ‌های دامنه کوهستان را خشکانده و ساخت‌وساز کنند.  استقرار شهرک مدرس، کوی استادان، متخصصین، پردیس و اعتمادیه در دامنه کوهستان نیز به تخریب باغ‌ها دامن زد و مهم‌ترین لکه سبز همدان را برای همیشه از بین برد.
هر چند ممکن است در آن زمان این مدیر شهری  قصد و نیت سوئی نداشته، اما عملکرد او باعث شده شهر به سمت دامنه الوند کشیده شود و باغ‌ها و طبیعت شهر را نابود کند. می‌توان گفت محمد بهنامجو بدعت‌گذار تغییر مسیر توسعه شهری در همدان بود، درحالی‌که اگر باغ‌ها حفظ می‌شد و شهر به سمت شمال جغرافیایی یعنی شهرک مدنی کشیده می‌شد، ما امروز یک شهر جدید و مدرن داشتیم و یک شهر تاریخی با تمام زیبایی‌ها و سرسبزی‌هایش.
امروز دیگر از باغ شهر همدان خبری نیست، تنها نواری از باغ‌ها و بیشه‌زارهایی می‌بینیم که مالکان به طمع کسب سود بیشتر و تبدیل این باغ‌ها به بناهای مسکونی و تجاری تلاش می‌کنند تا درختان را بخشکانند.
اگر از باغ‌های مناطقی مانند کوچ مشکی، جهان‌نما، مجدیه، سعیدیه، اعتمادیه و ده‌ها باغ تاریخی دیگر که در سه دهه گذشته نابود شده بگذریم و نادیده بگیریم؛ در طول ٤‌سال گذشته با مجوز اعضای شورای شهر فعلی باغ‌های بسیاری در همدان نابود شده است؛ باغ و عمارت تاریخی ذوالریاستین، باغ بدیع‌الحکما، باغ و عمارت جواهری و چندین باغ بزرگ و کوچک در همین دوره نابود شده که باغ بدیع‌الحکما بیش از ٦ هکتار مساحت داشت. اکنون نیز صدای اره برقی از باغ‌های همدان به گوش می‌رسد، شهری که روزی باغ شهرش می‌نامیدند، درحال از دست دادن آخرین تکه‌های سبز است و راه‌های تنفسی همدان درحال مسدود شدن است.
روزهای سه‌شنبه و چهارشنبه گذشته ده‌ها اصله درخت در محوطه بند دره مرادبیک همدان قلع و قمع شد اما همچنان هیچ یک از مسئولان مدیریت شهری پاسخ قانع‌کننده‌ای در این‌باره نمی‌دهند.  این باغ که نزدیک یک هکتار مساحت داشت توسط مالک خصوصی و مجوز شهرداری نابود شد. به گفته مدیران شهرداری همدان، مالک باغ  با مجوز کمیسیون ماده ٧ اقدام به بریدن و قلع و قمع درختان جاده قدیم دره مراد بیک همدان کرده است. مالکان به جای این‌که مانند ادوار گذشته شبانه درخت‌ها را ببرند، در روز روشن و با اعتماد به نفس کامل کار خود را انجام می‌دهند و اعضای شورای شهر هم با افتخار از آن حرف می‌زنند و از عملکرد خود دفاع می‌کنند.
بدون شک این تخریب‌ها و نابودی فضای سبز حاشیه شهر همدان را مدیون ناآگاهی و منفعت‌طلبی مدیران شهری هستیم اما به قول معروف «جلوی ضرر را از هرجا بگیری منفعت است». پرسش این است که چه پدیده و روندی می‌تواند از این زیاده‌خواهی جلوگیری کند؟ پیوند نهادهای مدنی، رسانه‌ها و مردم مطالبه‌گر می‌تواند از پیشروی زمین‌خواران به طبیعت این شهر جلوگیری کند.  آگاه شدن مردم به ضرورت حفاظت از میراث طبیعی، توجه به محیط‌ زیست و در پی آن مطالبه‌گری یکی از راهکارهاست. همچنین نقش نهادهای مدنی را در چنین کارزارهایی نمی‌توان نادیده گرفت. اما آنچه امروز در همدان شاهد هستیم این است که بیشتر شهروندان توجهی به حقوق و نیازهایی محیط‌ زیستی ندارند و فعالان مدنی نیز درگیر رقابت و اختلافاتی هستند که با شبکه‌سازی‌های جدید پدیدار شده است.  
این فعالان مدنی که می‌توانستند به‌عنوان ناظران بی‌طرف و پل ارتباطی بین نهاد قدرت و جامعه محلی نقش‌آفرینی کنند غایب هستند یا اگر حضور دارند درگیر اختلافات داخلی‌اند و در فضای مجازی مشغول  انتقاد کردن از یکدیگر هستند، در نتیجه نتوانسته‌اند چندان ثمربخش و مفید باشند.
رسانه‌ها نیز می‌توانستند  موثر باشند اما منابع خبری رسانه‌های همدان، مدیران و مسئولان هستند. رسانه‌ها در غیاب فعالان مدنی تنها به گفته‌ها و اظهارات مسئولان بسنده می‌کنند. این یک‌طرفه به قاضی رفتن رسانه‌ها باعث شده مدیران پیروز میدان باشند به دلیل این‌که نقدی صورت نمی‌گیرد و جامعه بدون نقد نیز جامعه پویایی نیست؛ درحالی‌که اگر مطالبات فعالان اجتماعی از طریق رسانه‌های محلی بیان می‌شد به‌دلیل وجود ناظران اجتماعی کمتر به قانون بی‌توجهی می‌کردند؛ حتی اگر فرض کنیم مدیران شهری به وظیفه خود آگاه نباشند در صورت حضور فعالان مدنی آنان به نقش و وظیفه خود آگاه می‌شدند.  http://shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/82246/%C2%AB%DB%8C%DA%A9%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%B3%D8%B1-%D8%B4%D8%A7%D8%AE-%D8%A8%D9%86-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AF%C2%BB


برچسب ها: محیط زیست همدان ، روزنامه شهروند ، حسین زندی ،

دوشنبه 1 آذر 1395

ماجرای درختان قطع شده همدان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :زیست بوم ،ایسنا ،

ماجرای درختان قطع شده همدان

قطع درختان محله نصر آباد اصفهان

روز گذشته یکی از فعالان محیط زیست استان همدان خبر از قطع تعداد زیادی از درختان در محل جاده قدیم دره مراد بیک در جنوب همدان داد که ایسنا این موضوع را از طریق مسئولین محیط زیست و شهری استان همدان پیگیری کرد و مشخص شد که ممانعتی برای قطع این درختان وجود نداشته است.

حسین زندی فعال محیط زیست استان همدان درگفت‌وگو با ایسنا،  از قطع شدن درختان یک باغ خصوصی به مساحت یک هکتار در انتهای کوی استادان و مسیر جاده قدیم دره مرادبیک همدان خبر داده و می‌گوید: صبح روز چهارشنبه با اطلاع از این مسئله در محل حاضر شده و با سه کامیون ۱۸ چرخ پر از تنه درخت مواجه شدم و یک دستگاه جرثقیل که در حال بارگذاری درخت ها بود و بیش از ۱۵ کارگر در محل مشغول بریدن درخت بودند.

این فعال حوزه محیط زیست که مدعی است طی سال‌های گذشته بخش‌های وسیعی از فضای سبز استان همدان و درختان بسیاری در باغ‌های مهمی چون باغ ذوالریاستین، باغ بدیع الحکما، و... نابود شده است، می‌گوید: مسئولین اخیرا به حدی پیش‌رفته‌اند که به جای اینکه مانند گذشته شبانه درخت‌ها را ببرند در روز روشن، کار خود را انجام می دهند.

معراج عاشورلو مدیر عامل سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان در گفت‌وگو با ایسنا، در مورد این موضوع تاکید ‌می‌کند: در این محدوده باغی حدود 400 درخت وجود دارد که حدود 90 درخت به طور کامل خشک شده‌اند که شامل درختان صنوبر  و درختان صنعتی پهن برگ است که به قصد بهره‌برداری اقتصادی کاشته شده‌اند، یعنی باغ میوه نیست، بنابراین برای احیای آنها به طور یک سوم یک سوم مجوز می دهیم. این بار احیای 40 اصله درخت در کمیسیون ماده 7 قانون حفظ و گسترش فضای سبز بررسی و مجوز قطع و احیای مجدد آنها صادر شد که برای کل امسال بیشتر از 40 اصله مجوز نداده‌ایم.

محمدرضا محمدی مدیر کل حفاظت محیط زیست استان همدان نیز در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به اینکه حساسیت شهروندان و رسانه‌ها نسبت به این مسائل را مثبت ارزیابی می ‌کنم، می‌گوید: گزارش دهی شهروندان در این موارد مانع وقوع تخلفات می‌شود. مسئولیت حفظ و بهسازی فضای سبز شهری برعهده شهرداری است ولی این موضوع مورد پیگیری ما نیز قرار گرفت و همکاران ما از محل بازدید کردند.

وی ادامه می‌دهد: مالک باغ تعدای از درختان را قطع کرده است. درختان سن بهره‌وری دارند و اگر از سنشان بگذرد هیچ کارکردی نخواهند داشت. این درختان سپیدار بوده و باید در موقع مناسب که امکان استفاده و بهره‌وری دارند قطع شوند و این مسئله عجیبی نیست و از دیرباز وجود داشته است.

محمدی تاکید می‌کند: کنترل‌های لازم را داریم تا به هیچ وجه تغییر کاربری در استان همدان صورت نگیرد. شهرداری وظیفه بهسازی فضای سبز را برعهده دارد، این بخش نیز ارائه مجوز قطع درختان قدیمی و کاشت مجدد آنها را صادر می‌کند. قطع این درختان هم در دره مراد بیک با مجوز شهرداری بوده که متولی اصلی ارائه مجوز برای قطع درختان است.

http://www.isna.ir/news/95082819401/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%B7%D8%B9-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86


برچسب ها: قطع درختان دره مرادبیک ، حسین زندی ،

اره‌برقی‌ها لرزه به جان درختان دره مرادبیگ همدان انداختند

شناسه خبر: 1243153 سرویس: استانها
درختان دره مرادبیگ همدان

درختانی در منطقه دره مرادبیگ و انتهای کوی استادان همدان روز گذشته توسط سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان به ادعای خشک بودن قطع شدند.

به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، فضای مجازی و گروه‌های محیط زیستی روز گذشته همدان را مورد توجه قرار داده بودند ولی متاسفانه این توجه به سبب قطع درختان در منطقه دره مرادبیگ توسط سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان بود.

روز گذشته یکی از فعال محیط زیست همدانی خبری مبنی بر قطع درختان دره‌مرادبیگ را در فضای مجازی مخابره کرد که متاسفانه پاسخ مناسبی نیز از سوی مسئولان این اقدام به رسانه‌ها تا امروز داده نشده بود.

البته سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان مدعی است این درختان خشک بوده و دلیل آن را سپری شدن عمر این درختان می‌داند.

خبرگزاری تسنیم در راستای منویات مقام معظم رهبری مبنی بر حفظ باغات و منابع طبیعی و برخورد با عوامل تخریب محیط زیست این موضوع را در دستور کار خود قرار داد تا مشخص شود چه اتفاقاتی در شهر همدان که زمانی عنوان باغ‌شهر را یدک می‌کشید، می‌افتد.

قطع درختان و تخریب محیط زیست یکی از معضلات جدی استان همدان در سال‌های گذشته بوده که با ابلاغ سیاست‌های کلی محیط زیست در سال گذشته مدیران و مسئولان استان همدان نسبت به برخورد با این مسائل حساس شدند.

اما با این وجود تخریب محیط زیست به بهانه‌هایی همچون توسعه گردشگری و ایجاد تاسیسات در شهر همدان ادامه دارد که این را در مناطقی همچون حیدره، دره مراد بیگ، دیوین، دیویجین و گنجنامه همدان می‌توان مشاهده کرد.

متاسفانه برخی افراد به اصطلاح سرمایه‌دار وقتی مجوزهایی را برای ساخت و ساز می‌گیرند، قطع درختان و از بین بردن فضای سبز را به عنوان اولویت نخست در دستور کار قرار می‌دهند که نمونه آن را می‌توان در بلوار ارم همدان مشاهده کرد.

برخی خود را صاحب شهر دانسته و معتقدند به نام سرمایه‌گذاری می‌توانند کام و جیب خود را با قطع درختان و از بین بردن محیط زیست شیرین و پُرپول کنند که متاسفانه گاها همراهی مدیران را در این زمینه شاهد هستیم.

مردم و رسانه‌های استان همدان به هیچ وجه با توسعه و رشد سرمایه‌گذاری در همدان مخالف نیستند حتی همراه و زمینه‌ساز حضور سرمایه‌گذاران محسوب می‌شوند اما خبرنگاران همچون استاندار همدان معتقدند توسعه پایدار بدون حفط محیط زیست ممکن نخواهد بود.

اگر امروز تهران، اصفهان و برخی از شهرهای صنعتی با آلودگی هوا دست و پنجه نرم می‌کنند به خاطر روزهایی است که درختان و فضای سبز خود را زیرپا گذاشته و تنها بر طبل توسعه صنعتی کوبیدند، اما انتظار این است همدان به صورت متوازن و پایدار توسعه یابد.

شورا و شهرداری مخرب محیط زیست هستند

یک فعال محیط زیست در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در همدان درباره قطع درختان دره مرادبیگ همدان اظهار داشت: بنده دیروز در باغ موردنظر که درختان آن را قطع می‌کردند، حضور داشته و تمامی مسائل را از نزدیک مشاهده کردم.

حسین زندی افزود: براساس گفته سازمان فضای سبز و پارک‌های شهرداری همدان 40 اصله درخت در این منطقه به علت خشکی قطع شده ولی تعداد درختانی که روی زمین افتاده بودند سه برابر این تعداد بوده و اغلب درختان سبز بودند.

وی با بیان اینکه این درختان خشک نبودند، تصریح کرد: سازمان فضاز سبز و پارک‌های شهرداری همدان مدعی است درختان این منطقه را برای احیا قطع کرده است ولی شهرداری همدان کدام باغ را پس از تخریب احیا کرده که این مورد دوم باشد.

زندی با اشاره به اینکه مجوز قطع این درختان توسط کمیته ماده 7 صادر شده استف عنوان کرد: سه کامیون و یک جرثقیل بزرگ در باغ برای قطع درختان حضور داشتند، آیا احیا باغات با این شیوه و شکل ممکن است.

وی در بخش دیگری از سخنان خود با بیان اینکه این مجوزها مسئله‌دار بوده و مشخص نیست برای چه منظور صادر می‌شود، گفت: دور از انتظار نیست که پس از مدتی دراین منطقه شاهد ساخت و ساز و بلندمرتبه سازی سرمایه‌داران باشیم.

این فعال محیط زیست تصریح کرد: اعضای شورای شهر و مدیران شهرداری همدان بارها اعلام می‌کنند که حافظ محیط زیست هستند ولی شورا و شهرداری مخرب محیط زیست محسوب می‌شوند.

وی با اشاره به اینکه این باغ شخصی است، اظهار داشت: مدیرعامل سازمان فضای سبز و پارک‌های شهرداری همدان از سوی دیگر مدعی است این منطقه گردوزار بوده و هر درخت گردو برای رشد نیازمند 15 متر فضاست که این درختان به همین سبب قطع شده است.

زندی با بیان اینکه این سخنان متناقض بوده و توجیهی درباره قطع این درختان است، گفت: متاسفانه داخل شهر همدان درختان را به بهانه هرس قطه کرده و آنها را از بین می‌برند.

این فعالی محیط زیست با اشاره به اینکه هرس ناشیانه و غیرعلمی شهرداری همدان سبب خشکی درختان می‌شود، عنوان کرد: پس از هرس کردن باید درختان پانسمان شوند که متاسفانه این امر عملیاتی نشده و خشکی درختان را در پی دارد.

وی با اعلام اینکه فعالان محیط زیست و خبرنگاران منتظر پاسخ صریح و شفاف مدیریت شهری همدان در این باره هستند، گفت: قطع درختان با محوز نیز دارای مسئله و مشکل است چراکه این درختان خشک نبودند.

زندی با اشاره به اینکه این درختان نزدیک به 150 متر با بند دره مرادبیگ فاصله دارد، تصریح کرد: برخی خشک شدن این درختان را به سبب آلودگی آب می‌دانند که اگر چنین بود تمام درختان منطقه باید خشک می‌شد.

درخت سبز قطع شده باشد با عوامل برخورد می‌شود

عضو شورای شهر همدان نیز در این باره در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در همدان اظهار داشت: این درختان در کوی استادان و بخشی از دره مرادبیگ همدان قرار دارد که قبل از قطع کردن بنده از این منطقه بازدید کرده و تک تک درختان خشک شده علامت‌گذاری شدند.

علی اکبر نظری با اشاره به اینکه درختان خشک شده و پوست هم نداشتند، تصریح کرد: این درختان از رودخانه دره مرادبیگ تغذیه شده و آلودگی این رودخانه سبب خشکی درختان شده است.

وی با بیان اینکه کلیه درختان قطع شده صنوبر هستند، عنوان کرد: از تعداد درختان قطع شده اطلاعی در دست ندارم ولی سازمان فضای سبز و پارک‌های شهرداری همدان باید درختان علامت‌گذاری شده را قطع می‌کرد.

عضو شورای شهر همدان با اشاره به اینکه در کنار درختان صنوبر درختان گردویی وجود داشت که ممکن بود از بین برود، عنوان کرد: برخی از درختان گردو در این ملک و ملک‌های همجوار بخاطر آب آلوده خشک شدند.

وی با تاکید بر اینکه برای جلوگیری از خشک شدن درختان باید رودخانه را احیا و آب را از آلودگی خالی کرد، بیان کرد: فاضلاب دره مرادبیگ، سیلوار و روستاهای مسیر در این رودخانه تخلیه شده و سبب آلودگی می‌شود.

عضو شورای شهر همدان تاکید کرد: اگر یک مورد درخت سبز یا درخت دارای ساقه سبز قطع شده باشد با شدت و حدت تمام با سازمان فضای سبز و پارک‌های شهرداری همدان برخورد می‌شود.

40 اصله درخت خشک توسط سازمان قطع شد

مدیرعامل سازمان پارک ها و فضای سبز شهرداری همدان نیز در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در همدان با بیان اینکه وظایف سازمان احیا، اصلاح و حفظ باغات است، اظهار داشت: برخی باغات بیشه‌زار بوده و باغ نیستند که بیشتر در این اراضی درختان صنعتی پهن برگ وجود دارد.

معراج عاشورلو با اشاره به اینکه این درختان وقتی به سن مشخصی می‌رسند، می‌پوسند، تصریح کرد: اینگونه درختان از داخل پوسیده و بیش از 30 متر ارتفاع پیدا می‌کنند که امکان سقوط آنها وجود دارد.

وی با بیان اینکه سالانه تعدادی از درختان خشک سقوط می‌کنند، عنوان کرد: درختان قطع شده توسط سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری همدان 100 درصد خشک بودند به این معنا که ریشه نداشته و از تنه تغذیه می‌شدند.

عاشورلو بیان کرد: این درختان به سبب بی‌آبی خشک نشدند بلکه به خاطر اینکه آب رودخانه دره مرادبیگ حاوی فاضلاب روستاهای بالادست بوده اسیدی شده و پوسیدگی درختان را تسریع می‌بخشد.

وی با اشاره به لایحه ماده یک قانون حفظ و گسترش فضای سبز عنوان کرد: کمیسیون ماده 7 موارد و تقاضای شهروندان و باغ‌داران را بررسی کرده و از محل بازدید می‌کند تا براساس آن یک سوم از مساحت باغ را مجوز قطع درختان می‌دهد.

مدیرعامل سازمان پارک ها و فضای سبز شهرداری همدان تاکید کرد: مالک باید برابر درختان قطع شده دو برابر درخت بکارد که در این زمینه تعهداتی به شهرداری همدان داده است.

عاشورلو با اشاره به اینکه در باغات گنجنامه و عباس آباد مجوز قطع درختان در قالب 200 تا 300 اصله صادر می‌شود ولی به دلیل اینکه جایگزین می‌شوند، زیاد محسوس نیست، عنوان کرد: مجوز قطع 40 اصله درخت توسط کمیسیون ماده 7 صادر شده که همگی خشک بودند و مالک باید آنها را جایگزین کند.

گزارش از سعید شاهسوند

https://www.tasnimnews.com/fa/news/1395/08/28/1243153/اره-برقی-ها-لرزه-به-جان-درختان-دره-مرادبیگ-همدان-انداختند


برچسب ها: باغ های دره مرادبیک ، حسین زندی ،

تخریب باغ‌ها به همدان رسید

تخریب باغ های همدان در آستانه برگزاری همایش شهر سبز پایدار

کراپ‌شده - تخریب باغ در همدان - حسین زندی - دره مرادبیک
شناسهٔ خبر: 3826909 - 
صدای اره برقی همچنان از باغ های همدان به گوش می‌رسد، شهری که روزی باغ شهرش می نامیدند. این اولین بار نیست به جان فضای سبز شهری افتاده اند و راه های تنفسی همدان را مسدود می کنند.

خبرگزاری مهر، گروه جامعه: قطع درختان کشور اتفاق‌ تازه‌ای نیست. و هر سال دست کم ۴۰۰ هزار هکتار زمین حاصلخیز دچار فرسایش می‌شود. ایران در ۳۰ سال اخیر ۶ میلیون هکتار جنگل را از دست داده است و تازه قطع درختان به جنگل‌ها محدود نمی‌شود. هر ساله از شهرهای مختلف خبرهایی از قطع درختان در باغ‌های قدیمی و به بهانه‌های مختلف توسعه به گوش می‌رسد و این بار تخریب باغ‌ به همدان رسیده است. شهری که البته با این پدیده شوم ناآشنا نیست.

این بار با مجوز کمیسیون ماده ۷ اقدام به بریدن و قلع و قمع درختان جاده قدیم دره مراد بیک همدان کرده اند و آن گونه که فعالان محیط زیست همدان می‌گویند به جای اینکه مانند ادوار گذشته شبانه درخت ها را ببرند در روز روشن و با اعتماد به نفس کامل، کار خود را انجام می دهند و اعضای شورای شهر هم با افتخار از آن حرف می زنند.

در طول ۴ سال گذشته با مجوز شورای شهر باغ های بسیاری در همدان نابود شده است؛ باغ و عمارت تاریخی ذوالریاستین، باغ بدیع الحکما، باغ و عمارت جواهری و چندین باغ بزرگ و کوچک در همین دوره نابود شده که از این میان باغ بدیع الحکما بیش از ۶ هکتار مساحت داشت. این بار باغ دیگری در انتهای کوی استادان و مسیر جاده قدیم دره مرادبیک که نزدیک یک هکتار مساحت داشت توسط مالک خصوصی و مجوز شهرداری نابود شد.  

حسین زندی فعال محیط زیست و دبیر پویش پاسداری از میراث طبیعی و فرهنگی در استان همدان درباره این موضوع به خبرنگار مهر می‌گوید: صبح روز ۴شنبه خبردارشدم که باغ های مسیر جاده قدیم دره مرادبیک واقع در کوی استادان را تخریب می کنند. سریع به منطقه رفتم و متاسفانه خبر واقعیت داشت و با سه کامیون ۱۸ چرخ پر از تنه درخت مواجه شدم و یک دستگاه جرثقیل که در حال بارگذاری درخت ها بود و بیش از ۱۵ کارگر در محل مشغول بریدن درخت بودند.

مدیریت فضای سبز شهری همدان اعلام کرده: درختان این باغ به درخواست مالک و با مجوز ماده ۷ بریده شده و مجوز برای احیاء دوباره باغ صادرشده است.

با این حال زندی تاکید می‌کند: پرسش اساسی این است کدام یک از درختان و باغ های مشجر همدان که با مجوز یا بدون مجوز نابود شده دوباره احیاء و باز زنده سازی شده است؟ در دوره های گذشته بیشتر باغ هایی را که با این بهانه نابود کردند تبدیل به برج های تجاری و مسکونی شده است.

اعضای شورای شهر گفته های مدیرعامل سازمان پارک ها و فضای سبز شهرداری همدان را تایید کرده و ادعا می کنند درختان این باغ خشک بود اما تصاویر ثبت شده از تخریب باغ که به دست خبرنگار مهر رسیده این ادعا را تایید نمی‌کند.

حسین زندی در این باره تصریح می‌کند: آنچه اعضای شورای شهر می گویند خلاف واقعیت است. هیچ یک از درخت های این باغ  خشک نبوده و با اینکه فصل پاییز است هنوز برگ درختان را می توان دید و بر اساس عکس هایی که از محل گرفتم تعداد درختان نیز بسیار بیش از عددی است که مدیران شهرداری اعلام می کنند.

این اتفاق در حالی رخ داده که چند هفته بیشتر نیست که مدیران شهری اعلام کردند همایش «شهر سبز پایدار» آذر ماه امسال در همدان برگزار می شود. آیا رویکرد مدیران شهری و اعضای شورای شهر همدان به شهر سبز پایدار از مسیر قطع درختان می‌گذرد؟ پرسشی که مسلما مردم همدان در انتخابات شورای شهر آینده فراموش نخواهند کرد.

http://www.mehrnews.com/news/3826909/تخریب-باغ-های-همدان-در-آستانه-برگزاری-همایش-شهر-سبز-پایدار


برچسب ها: خبرگزاری مهر ، حسین زندی ،

مدرسه طبیعت ؛ فرصتی بزرگ برای تحول در آموزش

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
مدرسه طبیعت ؛ فرصتی بزرگ برای تحول در آموزش
مدرسه طبیعت همدان جزو 10 مدرسه اول کشور است که از سوی یکی از فعالان محیط زیست استان راه‌اندازی شده است...
1395/08/19
 مدرسه طبیعت همدان جزو 10 مدرسه اول کشور است که از سوی یکی از فعالان محیط زیست استان راه‌اندازی شده است.
با این‌که ماه‌ها از فعالیت این مدرسه در همدان می‌گذرد با اما و اگرهایی از سوی برخی کارشناسان روبه‌رو بوده تا این‌که در هفته جاری همزمان با حضور مدیرکل دفتر مشارکت‌های مردمی سازمان  حفاظت محیط زیست در همدان تعدادی از مدیران استانی در این مدرسه حاضر شدند تا در مورد مزیت‌های اینگونه فضاهای آموزشی بحث و رفع چالش کنند.
در این برنامه مدیرانی چون محمد درویش مدیرکل دفتر مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست کشور، محمدرضا محمدی مدیرکل حفاظت محیط زیست استان همدان، محمدرضا همتی مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان، جلال‌الدین امینی معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی استان همدان و نصرالله پزشکی متخصص کودکان و فعال محیط زیست و تعدادی از کارشناسان آموزش و پرورش، اداره بهزیستی، علوم پزشکی و نمایندگان تشکل‌های مدنی استان حضور داشتند و مسائل گوناگونی در مورد شیوه‌های آموزشی در مدارس طبیعت مطرح شد.

خصوصی‌سازی آموزش
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان همدان گفت: در ادوار گذشته سایه سنگین دولت اجازه استفاده از شرایط برای حرکت به سمت توسعه را نداد و این یکی از واقعیت‌هایی است که باید متولیان دولتی متوجه آن باشند اما در دولت تدبیر و امید این نگاه ایجاد شده که بسیار مثبت است.
محمدرضا محمدی ادامه داد: یکی از ابزارهای مهم رسیدن به این هدف سپردن مسأله آموزش به مردم و کاهش تصدی دولت در این زمینه است. ایجاد مدرسه‌های طبیعت یکی از مصادیق این موضوع است به این دلیل که کسانی که مبادرت به راه‌اندازی مدرسه‌های طبیعت می‌کنند علاقه‌مندان به طبیعت هستند و انگیزه‌هایی ورای آنچه در آموزش رسمی کشور وجو دارد، دارند. به‌رغم نگاه مثبتی که بوده متاسفانه باید و شایدهایی وجود داشته و از جهت مبانی قانونی و سازوکارهای آیین‌نامه‌های اجرایی توفیق لازم را در دولت شاهد نبودیم. امیدواریم با تغییراتی که در وزارت آموزش وپرورش به وجود آمده این فرایند تسریع شود و بتوانیم از این ظرفیت استفاده کنیم.

رضایت مردم از مدارس طبیعت
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان توضیح داد: مسائلی که در جامعه با آن روبه‌رو هستیم مانند بلوغ زودرس کودکان، نداشتن فضایی برای تخلیه هیجانات، ناهنجاری‌های فزاینده‌ای که در رفتار کودکان در حال بروز است تا اختلالاتی مانند چاقی و اختلالاتی که به دلیل سبک زندگی آپارتمانی به وجود آمده و مجموعه این مسائل در مقابل تاثیرات مثبتی که مدارس طبیعت در این مدت کوتاه داشته‌اند، تجارب ارزنده‌ای که دیده شده و ابراز رضایت‌های والدین از این نوع مدرسه‌ها، این انگیزه را ایجاد می‌کند که موضوع در استان جدی‌تر دنبال شود.
محمدی افزود: تعامل بسیار خوبی که بین اداره حفاظت محیط زیست و اداره منابع طبیعی با سازمان‌های مردم نهاد در استان وجود دارد نیز فرصتی است که بتوانیم این مدارس را توسعه دهیم و خوشبختانه این مدرسه هم با سازمان‌های مردم‌نهاد گره خورده که پشتوانه خوبی است.

 2حق اساسی کودکان
یک متخصص کودکان و فعال محیط زیست که با این مدرسه همکاری می‌کند نیز گفت: مدرسه طبیعت حاصل همکاری فعالان حفظ محیط زیست و حقوق کودکان است. در حالی‌که‌ بسیاری از کودکان مناطق روستایی و محروم برای مشارکت در تامین معاش خانواده ناگزیرند از سنین کودکی پا به عرصه کار و تلاش در محیط‌های به شدت نامناسب اجتماعی بگذارند و از ابتدایی‌ترین حقوق خود محرومند،باید به این مقوله به عنوان مهم‌ترین و فوری‌ترین موضوع در عرصه حقوق کودکان به طور جدی پرداخت.
نصرالله پزشکی با بیان این‌که کودکان طبقات متوسط و مرفه نیز از 2 حق اساسی خود محرومند ادامه داد: اولین حق، بهره‌مندی از یادگیری خلاق مهارت‌های زندگی در بسیاری از حیطه‌های آموزشی است؛ از مهارت‌های شناختی گرفته تا مهارت‌های اجتماعی و حتی فیزیکی. کودکان پس از بازگشت و در واقع رهایی از کلاس‌های درس رسمی که آموزشی غیرفعال با محتوایی کاملا حفظی را به آنها تحمیل و مغز آنها را با انبوهی از اطلاعات غیرمفید پر می‌کند برای رسیدن به اهداف از پیش تعیین شده والدین و جامعه که در اکثر موارد سنخیتی با توانمندی‌ها و علایق درونی آنها ندارد باید تن به کلاس‌های کمک آموزشی گوناگون بدهند.
وی توضیح داد: اینان در بسیاری موارد حتی از تعطیلات شاد و مفرح محرومند به این علت که در تعطیلات هم برنامه تست‌زنی و امتحانات آزمایشی برای آنها گذاشته است. این‌که دانش‌آموز ابتدایی روز پنج شنبه برای امتحان آزمایشی صبح جمعه آماده شود و تمام جمعه‌اش صرف امتحان و پیگیری نتیجه و استرس و نگرانی رتبه‌اش باشد فاجعه‌ای را برای سلامتی روانی و ذهنی کودک رقم خواهد زد. کودکان امروز را چنان حصار امنیتی دربرگرفته که مهارت‌های اجتماعی و فیزیکی‌ آنها در حد فاجعه باری ضعیف است.
پزشکی افزود: دومین مورد حق پیوند و حتی آشنایی با طبیعت است. کودکان امروز نه تنها پیوندی با محیط زیست بیرونی ندارند بلکه محیط طبیعی درونی کودکان نیز با مصرف انبوهی از غذاهای مصنوعی و صنعتی به هم ریخته است به همین دلیل به‌رغم کنترل بسیاری از بیماری‌های عفونی، عصر حاضر عصر شیوع بی‌محابای بیماری‌های غیرواگیر مانند سرطان‌ها، حساسیت‌ها و بیماری‌های خودایمنی مانند دیابت است.
این فعال مدنی در همدان گفت: بانیان، حامیان و مجریان مدرسه طبیعت بر آنند که مدرسه طبیعت با بازگرداندن کودکان به دامن طبیعت و شرکت در یادگیری خلاق مهارت‌ها بدون هیچ‌گونه آموزش مستقیم به کودکان گردانده شود.

کارنامه ضعیف نظام آموزشی
مدیرکل دفتر مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست کشور نیز در این جلسه گفت: مدرسه طبیعت لوح منزه و بدون غلطی نیست اما ما راهی نداریم جز این‌که شجاعت و شهامت به خرج دهیم و راهی را انتخاب کنیم که این ضرب‌المثل معروف که در مدارس ما رواج پیدا کرده پایان پذیرد: «فتیله فردا تعطیله». این یعنی کارنامه نظام آموزش و پرورش ما ‌ مردود است و ما نتوانسته‌ایم در بهترین دوران زندگی فرزندان که قرار است شرایط خاطره‌انگیزی برای آنها به وجود بیاورد وفضایی فراهم کنیم که از دوران کودکی و نوجوانی خود لذت ببرند.
محمد درویش افزود: دچار مشکلاتی در کشور هستیم که ناشی از نبود خلاقیت وشجاعت و مهارت هایی به نام زندگی و کار گروهی است.

سیاست‌های غلط
وی با اشاره به سیاست‌های غلط توضیح داد: ما می‌گوییم حدود 700هزار میلیارد تومان در زمینه سدسازی هزینه کرده‌ایم، حدود 1000 سد با ارتفاع بیش از 15 متر ساخته‌ایم، وزارت نیرو می‌گوید ما این سدها را ساخته‌ایم که 90 درصد آب آن را به بخش کشاورزی بدهیم تا امنیت غذایی ما خدشه دار نشود. وزارت کشاورزی می‌گوید 65 درصد این آب هدر می‌رود و میزان ضایعات در بخش کشاورزی 30 درصد است، یعنی 6برابر متوسط استاندارد جهانی به علت این‌که سیستم بسته‌بندی ضعیف است.
درویش افزود: روش حمل و نقل ما اشتباه است، سردخانه به اندازه کافی نداریم و کاربر بخش کشاورزی استعداد یادگیری روش‌های جدید را ندارد. 28 میلیارد متر مکعب از آبی را که با مرارت به دست می‌آوریم به بهای خشک شدن تالاب‌ها و دریاچه‌ها در پایین دست سدها به بخش کشاورزی می‌دهیم.
وی ادامه داد: اولویت کشور نباید ساختن سدهای بسیار شود، اولویت کشور باید بالابردن و ارتقای نرم‌افزاری بخش کشاورزی باشد. اگر کشاورزی ما توانست به معدل متوسط قابل قبول برسد و آن زمان کمبود آب داشتیم آن وقت سد بسازند.

تحول
مدیرکل دفتر مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست کشور گفت: نتیجه و آسیب این است که سازمان متولی طبیعت ایران از خرید یک دستگاه خاموش‌کننده آتش جنگل عاجز است. چرا باید بودجه سازمان حفاظت محیط زیست کمتر از بودجه ناحیه 5 منطقه 2 تهران باشد؟ سازمانی که اگر می‌توانست به درستی خود را اداره کند، لازم نبود وزیر بهداشت هر سال 10 هزار و 200میلیارد تومان برای داروهای ضدسرطان هزینه کند. این تعارض‌ها و تناقض‌ها به یک موضوع مهم به نام نظام آموزش و پرورش بر می‌گردد؛ نظامی که باید دچار تحول شود.درویش اضافه کرد: من دست عبدالحسین وهاب‌زاده را می‌بوسم که مدارس طبیعت را بنیان گذاشت. همه ما موظف هستیم به این مکتب کمک کنیم. منتقدان زیادی ممکن است وجود داشته باشند اما این شیوه آموزش قابل دفاع است.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B3%D9%87-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%D8%9B-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%AD%D9%88%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، محمد درویش ، مدرسه طبیعت همدان ،

شنبه 22 آبان 1395

مالک غار علیصدر کیست؟

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :گردشگری ،میراث فرهنگی ،زیست بوم ،ایسنا ،مطالب در خبر گزاری ها ،

مالک غار علیصدر کیست؟

غار علیصدر

در واگذاری و اداره غار علیصدر که از ابتدای دهه ۷۰ در اختیار بخش خصوصی قرار گرفته، مجموعه میراث فرهنگی نقش نداشته و فقط نرخ‌گذاری این مجموعه‌ طبیعی-ملی و نظارت بر کارکرد بخش خصوصی را برعهده داشته است.

به گزارش ایسنا، غار علیصدر به عنوان مهمترین برند گردشگری استان همدان این روزها حال و روز خوشی ندارد؛ متولیانش معلوم نیستند، یک‌بار صحبت از بخش خصوصی می‌شود و یک‌روز میراث‌فرهنگی مسئول نظارت بر آن است؛ درآمد سالانه‌ بازدید از آن (۳۵ هزار تومان برای گردشگر داخلی و ۷۰ هزارتومان برای گردشگر خارجی) میلیاردها تومان است، اما رسیدگی به این اثر ثبت‌ملی شده به اندازه‌ای کم است که ورودیِ آن به اندازه یک ماشین باز شده و حتی کف غار را هم سنگ‌فرش کرده‌اند.

ماجرا زمانی آغاز شد که دادستان دیوان محاسبات کشور در گفت‌وگو با یکی از رسانه‌ها اعلام کرد، "طبق تصمیمات مسئولان استان همدان، غار علیصدر به طور غیرقانونی به شرکتی سیاحتی با نام علیصدر واگذار شده و حتی شماری از مدیران دولتی نیز در آن مسئولیت دارند! آن هم با مبلغ اجاره سالانه ۷۰۰ هزار تومان! درحالیکه درآمد این شرکت خصوصی از محل فروش بلیت ورودیه غار سالانه ۱۹ میلیارد تومان است."

این صحبت‌ها در حالی مطرح شدند که محمودرضا عراقی، معاون عمرانی استاندار همدان با تأکید بر اینکه مشکلی در مجموعه غار علیصدر وجود ندارد، به ایسنا گفته است: «واگذاری غیرقانونی غار علیصدر به بخش خصوصی را به صراحت تکذیب می‌کنم.»

به گفته‌ وی، از ۲۵ سال قبل براساس اصل ۴۴ قانون اساسی، غار علیصدر از طرف دولت با بخش عمومی غیردولتی به صورت مشارکتی اداره می‌شد. ۴۰ درصد سهام این شرکت مربوط به دولت شامل سازمان ایرانگردی و جهانگردی بوده و ۴۰ درصد سازمان همیاری شهرداری‌ها و ۲۰ درصد شهرداری همدان در این شرکت سهم دارند.

و جالب‌تر این‌که رئیس هیئت مدیره شرکت سیاحتی علیصدر با بیان اینکه غار علیصدر تا چند سال پیش به طور کامل زیان‌ده بوده، می‌گوید: «غارعلیصدر سالانه ۲ میلیارد تومان سود داشته که تماما صرف هزینه‌ها شده و اگر تاکنون سودی هم داشته، حاصل دولت و شهرداری شده است.»

ورودیِ غار علیصدر را به اندازه ورود یک ماشین باز کردند

اما میراث فرهنگی و محیط زیست استان همدان نسبت به بهره‌برداریِ خصوصی از  این محوطه‌ تاریخی و نفیس تاکید می‌کنند؛ بهره‌برداری که دوستداران میراث فرهنگی معتقدند «تا کنون آسیب‌هایی را به این محوطه وارد کرده که حتی ممکن است احتمال ثبت جهانی را از آن سلب کند.»

حسین زندی، فعال میراث فرهنگی و محیط‌زیست همدان در این زمینه به ایسنا می‌گوید: فعالان مدنی استان همدان از مدیریت شهری و اجرایی این استان درخواست می‌کنند اتفاقات موجود در غار علیصدر «شفاف‌سازی» شود که چه کسی و چگونه از این غار بهره‌برداری کرده و سرمایه‌های ملی آن امروز کجا هستند؟

او ادامه می‌دهد:‌ تخریب‌هایی که گردانندگانِ غار علیصدر و مسئولانی که در ۲۰ سال اخیر از غار بهره‌برداری کردند وارد آورده‌اند، باعث شد یکی از زیباترین غارهای ایران به غار مصنوعی تبدیل شود. در طول این سال‌ها کف غار سنگ‌فرش شده و ورودیِ غار به اندازه‌ای بزرگ شد که حتی ماشین نیز می‌تواند به داخل آن برود. اقداماتی که برای یک غار طبیعی بسیار نابخردانه است.

او می‌افزاید: حتی قندیل‌های غار که همیشه از آن آویزان بودند و دست همه به آن‌ها می‌رسید، امروز نیستند و فقط قندیل‌هایی وجود دارند که به هیچ عنوان امکان کندن آن‌ها نیست.

وی با تأکید بر اینکه غار علیصدر مهمترین برند گردشگری استان همدان بود، ادامه می‌دهد: اقدامات عمرانی انجام شده در این غار برای همیشه امکان ثبت جهانی را از بین برد، چون غار علیصدر محتمل‌ترین گزینه در همدان برای ثبت جهانی بود.

غار علیصدر از دهه ۷۰ در اختیار بخش خصوصی است

علی مالمیر، مدیرکل میراث فرهنگی و گردشگری استان همدان نیز در این زمینه به ایسنا می‌گوید: ‌در حدود سال ۷۳ زمانی که سازمان ایرانگردی و جهانگردی زیر نظر وزارت ارشاد بود، غار علیصدر که سهامداران غالبِ آن بخش عمومی یعنی شهرداری، سازمان همیاری‌ها، استانداری و وزارت ارشاد بودند، بهره‌برداری از این غار را تحویل یک شرکت خصوصی دادند. با هماهنگی‌های انجام شده با استانداری و وزارت ارشاد، آن شرکت خصوصی تشکیل شد و بهره‌برداری از غار را بر عهده گرفت.

او با تأکید بر این‌که به واسطه‌ ثبت ملی بودن غار، مدیریت آن به هیچ‌کس داده نشده است، بیان می‌کند: بهره‌برداری از غار علیصدر براساس اسناد به آن‌ها واگذار شد. از سوی دیگر میراث فرهنگی یک طرف موضوع است. با توجه به اینکه این اثر طبیعی و ملی در ۱۵ دی ۱۳۸۷ در فهرست میراث طبیعی ملی به ثبت رسیده، در چارچوب ضوابط مشخص، میراث فرهنگی موظف به نظارت بر آن بود.

وی بخش گردشگریِ اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان همدان را متولی نظارت و نرخ‌گذاری ورودی غار می‌داند و ادامه می‌دهد:‌ از زمانی که دستورالعمل غارها مصوب شد - که بر اساس آن غارها را تقسیم‌بندی کردند - تولیت برخی از غارها در اختیار سازمان میراث فرهنگی قرار گرفت و ذیلِ آن نیز مصوبه کارگروهی بود که تحت عنوان بهره‌برداری از غارها فعالیت انجام می‌داد؛ چون دولت براساس اصل ۴۴ و برای بهتر شدن خدمات، امور را به بخش خصوصی واگذار کرد، در واقع بهره‌برداری از این موضوع نیز در چارچوب این قابلیت واگذاری به بخش خصوصی داده شد که می‌تواند از آن بهره‌برداری کند، اما تولیت همچنان در اختیار بخش عمومی است و این موضوع همچنان ادامه دارد.

غار علیصدر، جزو نفایس ملی است

«مالمیر» با تاکید بر این‌که غار علیصدر جزو نفایس ملی است، ادامه می‌دهد: به همین دلیل این غار از نظر مالکیت به هیچ‌کس واگذار نمی‌شود، فقط امکان بهره‌برداری از این اثر طبیعی می‌تواند براساس ضوابط قانونی به یک بخش عمومی یا خصوصی واگذار شود که در حدود سال ۱۳۷۰ تا ۱۳۷۳ این اتفاق رخ داد و تملک و مالکیت غار از نظر قانونی به هیچ‌کس واگذار نشد.

مدیرکل میراث فرهنگی و گردشگری استان همدان در ادامه اظهار می‌کند: میراث فرهنگی از هیچ کدام از هزینه‌ها اطلاعی ندارد، چون متولی واگذاری غار به بخش خصوصی نبوده است. ما حتی از قرارداد و مفاد آن نیز مطلع نیستیم. فقط براساس وظیفه‌ نظارتی خود، نحوه‌ی بهره‌برداری را نظارت می‌کنیم.

وی ادامه می‌دهد: شاید در غار علیصدر قبل از ثبت محوطه‌سازی انجام شده یا اقداماتی در ورودی‌های آن انجام شده باشد، اما معتقدم به علت حضور بهره‌بردار و وجود دوربین کمترین آسیب‌ها به محوطه و قندیل‌ها وارد شده و در واقع با آغاز کار بهره‌برداری و انجام برخی از اقدامات، آسیب‌ها بسیار کم شد.

برخی اتفاقات در غار علیصدر خوشایند محیط‌زیست نبود

محمدرضا محمدی، مدیرکل حفاظت سازمان محیط‌زیست استان همدان نیز در این زمینه به ایسنا توضیح می‌دهد: آنچه در غار اتفاق افتاده مانند برخی اقدامات عمرانی و ناهمخوانی‌هایی که با طبیعت غار ایجاد شد، - از دو دهه قبل تا چند سال پیش - اتفاقاتی است که با محیط‌زیست همراه نبوده و قطعا خوشایند فعالان محیط‌زیست نیست، اما اتفاقات سه سال اخیر رو به جلو بوده‌اند.

وی کنترل نحوه ورود افراد به غار، جلوگیری از ورود آلودگی به سبب ورود گردشگران با کفش‌ها به غار، مبارزه با رشد جلبک‌ها در داخل غار، همچنین استفاده از پروژکتورهایی که منتهی به تغییر رژیم زیستی داخل غار می‌شوند را از جمله اقدامات مفیدی می‌داند که در طول سه سال گذشته وضعیت غار را بسیار بهتر کرده‌ و ادامه می‌دهد: معتقدیم اقدامات سه سال گذشته برای توقف مشکلات سال‌های قبل بوده است.

او با تأکید بر اینکه از سال ۷۱ غار علیصدر در اختیار بخش خصوصی است، بیان می‌کند: در فرایند مدیریت به طور قاطع اهمال‌هایی وجود داشته است که شاهد به وجود آمدن برخی اقدامات در این غار بوده‌ایم.

http://www.isna.ir/news/95081913705/%D9%85%D8%A7%D9%84%DA%A9-%D8%BA%D8%A7%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B5%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA


برچسب ها: ایسنا ، غار علیصدر ، حسین زندی ،

مشارکت مردمی برای حفاظت از منابع طبیعی

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
مشارکت مردمی برای حفاظت از منابع طبیعی
یکی از بهانه‌ها و گله مندی‌های مدیران ارشد در حوزه حفاظت از منابع طبیعی و مناطق حفاظت‌شده کمبود نیروی انسانی است. در حوزه منابع طبیعی اعضای تشکل های غیردولتی منابع طبیعی و همیاران طبیعت نیروهای داوطلبی هستند که بخشی از این کمبود را جبران می کنند و بخش عمده مشارکت اجتماعی از طریق آنها صورت می‌گیرد....
1395/07/11
یکی از بهانه‌ها و گله مندی‌های مدیران ارشد در حوزه حفاظت از منابع طبیعی و مناطق حفاظت‌شده کمبود نیروی انسانی است. در حوزه منابع طبیعی اعضای تشکل های غیردولتی منابع طبیعی و همیاران طبیعت نیروهای داوطلبی هستند که بخشی از این کمبود را جبران می کنند و بخش عمده مشارکت اجتماعی از طریق آنها صورت می‌گیرد.
برای بررسی موضوع مشارکت اجتماعی در حوزه منابع طبیعی پای صحبت محمدرضا همتی مدیرکل اداره منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان نشسته ایم.
  • محافظین طبیعت چه تفاوتی با همیاران طبیعت دارند؟
محافظین طبیعت یا نیروهای یگان حفاظت از منابع طبیعی در استخدام سازمان ما هستند اما همیاران طبیعت به صورت داوطلبانه فعالیت می‌کنند.
  • وظایف یگان حفاظت منابع طبیعی چیست؟
حفاظت عرصه و اعیان منابع طبیعی از طریق اجرای مقررات موضوعه براساس طرح‌ها و دستورالعمل‌های ذیربط، اقدام‌های پیشگیرانه و اطلاع‌رسانی به موقع به منظور حفظ و حراست از عرصه‌های منابع طبیعی، اتخاذ تدابیر، تمهیدات و اقدام‌های لازم به منظور جلوگیری و مقابله با جرائم مرتبط با وظایف قانونی سازمان، بازرسی و كنترل محموله‌های جنگلی و مرتعی و كشف محموله‌های قاچاق و غیرمجاز در معابر، جنگل‌ها و محورهای مواصلاتی با هماهنگی ناجا از وظایف یگان حفاظت منابع طبیعی است. همچنین جلوگیری از تردد و چرای غیرقانونی دام در عرصه و اعیان منابع طبیعی طبق ضوابط و دستورالعمل‌های مربوطه، جلوگیری و برخورد قانونی با هر نوع بهره‌برداری غیرمجاز از جنگل‌ها و مراتع و بیابان‌ها طبق قوانین موضوعه، هماهنگی و همكاری با سایر نیروهای مردمی، دولتی و سازمان‌های مردم‌نهاد در امرحفاظت از منابع طبیعی، مساعدت و همكاری با عوامل ذیربط در اطفای حریق منابع طبیعی و امور امدادی و مردم یاری به هنگام بروز سوانح و حوادث غیرمترقبه در عرصه‌های منابع طبیعی، انجام وظایف قانونی در مقام ضابط خاص دادگستری در حوزه مأموریت و در حدود وظایف مطابق با قانون آیین دادرسی كیفری مصوب 94/12/4 و تشكیل پرونده قضایی برای متخلفین، قاچاقچیان و متجاوزین به عرصه و اعیان منابع طبیعی برابر قوانین موضوعه و ارجاع و اعزام به مراجع ذیربط نیز از دیگر وظایف این یگان است. گشت و مراقبت از عرصه و اعیان منابع طبیعی و حفاظت از اماكن و واحدهای تابعه یگان حفاظت منابع طبیعی بر اساس دستورالعمل‌های ابلاغی نیز از اصلی‌ترین وظایف یگان حفاظت است.
  • تعداد محافظین طبیعت در استان چقدر است؟
همه این موارد و مسئولیت هایی که ذکر شد بر دوش نیروهای یگان حفاظت یا محافظین طبیعت است اما بنا به کمبود اعتبار، تعداد نیروهای ما بسیار کم و از استانداردهای جهانی پایین‌تر است به همین دلیل از راه های دیگر تلاش می کنیم این  کمبود نیرو را جبران کنیم از جمله با مشارکت اجتماعی و جذب همیاران طبیعت.
  • یگان حفاظت چه تفاوتی با محیط‌بانان سازمان محیط زیست دارد؟
در برخی موارد وظایف و مسئولیت ها هم‌پوشانی دارد. مثلا در آتش سوزی های مناطق طبیعی علاوه بر یگان حفاظت ما و محیط‌بانان سازمان محیط زیست، آتش نشانی هم وارد می شود اما محیط بانان بیشتر درمناطق حفاظت شده مسئولیت و تقش ایفا می‌کنند و یگان حفاظت ما در اراضی تحت پوشش سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری فعالیت می‌کنند.
  • همیار طبیعت به چه کسانی اطلاق می شود و تعداد همیاران طبیعت در استان چند نفر است؟
همیار طبیعت به كسی گفته می شود كه به صورت فردی با انگیزه معنوی و غیرمادی به عنوان رابط افتخاری انتخاب می شود تا ادارات منابع طبیعی و آبخیزداری را در پیشبرد مهم ترین هدف سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری كشور كه حفظ، احیا، توسعه و بهره‌برداری بهینه از منابع طبیعی است یاری كند. بیش از6400 نفر همیارطبیعت در استان همدان فعالیت دارند. این تعداد همیار طبیعت برای حفاظت از منابع طبیعی به صورت افتخاری در استان همدان فعالیت می كنند. همیارطبیعت ضمن حفاظت از جنگل‌ها و مراتع، پیام‌های آموزشی و ترویجی را نیز به مردم منتقل می‌كند.
  • چه کسانی بیشتر وارد این حوزه و به عنوان همیار طبیعت شناخته می شوند؟
همیاران طبیعت شامل افراد صاحب نظر در زمینه منابع طبیعی، اعضای شوراهای اسلامی روستاها، دهیاران، بسیجیان محلی، معلمان، دانش آموزان، فارغ التحصیلان دانشگاهی، مجریان، بهره برداران منابع ملی و تمام افراد دوستدار طبیعت و منابع طبیعی است. بومی بودن و آشنایی با منطقه مورد نظر، دارا بودن حداقل سواد خواندن و نوشتن و توان جسمی، علاقه به منابع طبیعی و كوشش در مسیر حفظ و حراست از آن، نداشتن سوء رفتار و پرونده تخلفات در منابع طبیعی و برخورداری از قدرت بیان و جلب اعتماد مردم از مهم‌ترین شرایط انتخاب همیاران طبیعت است.
  • همه کسانی که به عنوان همیار طبیعت شناخته می‌شوند به صورت همسان عمل می کنند؟
همیاران طبیعت به 3 گروه همیارطبیعت مروج، محافظ و دانش‌آموزی تقسیم می شوند كه هركدام وظایف جداگانه‌ای دارند. اشاعه و گسترش فرهنگ منابع طبیعی در بین مردم، همكاری در سازماندهی بهره برداران منابع طبیعی و دوستداران طبیعت و بسیج و سازماندهی امكانات و توانایی‌های مردمی در حفظ و احیای منابع طبیعی از مهم‌ترین وظایف همیار طبیعت است.
  • از سوی اداره منابع طبیعی چه حمایتی از همیاران طبیعت صورت می گیرد؟
برگزاری دوره های آموزشی، صدور بیمه بی‌نام برای همیاران طبیعت كه در زمان بروز حوادث از جمله اطفای حریق در جنگل ها و مراتع دچار آسیب می شوند، توزیع بسته های آموزشی و بروشورهای ترویجی و فرهنگسازی، معرفی همیاران طبیعت معرفی و تقدیر از آنان در مراسم كشوری از جمله مواردی است که به عنوان مشوق در نظر گرفته شده است.
  • اداره‌کل منابع طبیعی برای جذب مشارکت عمومی در حفاظت از منابع طبیعی چه کارهایی انجام  داده است؟
نیاز به مشارکت مردم رویکرد اصلی سازمان منابع طبیعی است و مردم مهم ترین و موثرترین نقش را در حفاظت از جنگل ها و مراتع برعهده دارند. اجرای طرح همیاران طبیعت و ارتباط و مشاركت دادن مردم و تشكل ها و سازمان‌های مردم نهاد منابع طبیعی در حفاظت از منابع طبیعی از اهدافی است که اداره کل منابع طبیعی دنبال کرده است.
  • در این حوزه آیا افراد مشارکت‌جو آموزش هم می بینند؟
آموزش های خاص در خصوص جنگل، مرتع و اثرات زیست محیطی و فواید آن، همچنین بحث امانت بودن مراتع و جنگل ها از مواردی است که به همیاران طبیعت آموزش داده می‌شود و در این طرح از تمامی اقشار جامعه به گروه همیاران طبیعت پیوسته‌اند.
  • نقش محافظین و همیاران طبیعت در مهار آتش‌سوزی ها چگونه بود؟
مشارکت و همكاری مردم در حفاظت، پیشگیری، هشدار، آگاهی بخشی و اطفای حریق در جنگل ها و مراتع حائز اهمیت است.
به طور کلی در پیشگیری، کشف و اطفای حریق در جنگل ها و مراتع می توان از مشارکت و توانمندی نیروهای مردمی بهره‌مند شد و توجه نهادهای مردمی، تشكل ها، جوامع محلی و همه دستگاه های دولتی و مؤسسات غیر دولتی را به این موضوع معطوف کرد.
از این رو سازماندهی تشكل های داوطلب در قالب گروه های پیشگیری و اطفای حریق باید قبلاً با هماهنگی کارشناسان منابع طبیعی صورت پذیرفته و این افراد آموزش‌های لازم را در این زمینه دیده باشند.
  • امسال با توجه به وضع خوب بارش‌ها در فصل بهار و پوشش گیاهی مناسب، آتش‌سوزی ها هم زیاد بودجه اقدام‌های پیشگیرانه‌ای از طریق مشارکت مردمی صورت گرفت؟
استقرار10 اكیپ ثابت و سیار و آماده باش از نیروهای كار آزموده، ورزیده، با تجربه و چابك مجهز به تجهیزات كامل از جمله بی‌سیم و موتورسیكلت و گشت مراقبت به طور مستمر و شبانه‌روزی، برقراری كشیك اطفای حریق و آماده باش برای همه همكاران ستاد اداره كل و ادارات منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان ها تامین امكانات و تجهیزات كامل اطفای حریق، همچنین اختصاص چندین جلسه شورای معاونین اداره‌كل و هماهنگی واحدهای تابعه به منظور اطلاع‌رسانی در خصوص حساسیت حریق در جنگل‌ها و مراتع استان در فصل تابستان و لزوم انجام اقدام‌های پیشگیرانه و استفاده از مشاركت حداكثری مردم و نهادها و دستگاه های مرتبط در مناطق بحرانی و حساس از جمله اقدام‌های ما بود.
  • به مسأله اطلاع رسانی اشاره کردید، نقش رسانه های جمعی در حفاظت از منابع طبیعی چیست؟
رسانه ها نقش اثرگذاری در توسعه جوامع،  هدایت افكار عمومی، اطلاع‌رسانی و فرهنگسازی موثر دارند.
از آنجایی که منابع طبیعی از مباحث مهمی است که هم در آموزه های دینی و اسلامی ما مورد تأکید قرار گرفته و هم نیاکان و بزرگان ما ارزش بسیار زیادی برای این ثروت های الهی قائل بودند، همچنین با توجه به اهمیتی که از نظر اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و محیط زیستی دارند فرهنگسازی برای حفاظت از آنها از اقدام‌های اجتماعی و موثری است که بایستی با جدیت به آن پرداخته شود.
 برای فرهنگسازی در راستای حفاظت از منابع طبیعی در کشور ضرورت دارد به کمک رسانه‌های جمعی به طور عموم و صدا و سیما به طور اخص به عنوان مهم ترین مولفه‌های فرهنگساز که هدایت‌گری روند کلی فرهنگ جامعه را برعهده دارند به تشریح، تبلیغ، احیاو ترویج و اشاعه هرچه بهتر و بیشتر این فرهنگ در جامعه بپردازیم و در سایه مشارکت های مردمی و عمومی شاهد حفظ، احیا و توسعه این منابع ارزشمند الهی باشیم.
  • آیا در بین عشایر نیز همیار طبیعت داریم؟
تعدادشان بسیار کم است اما امیدواریم در سال های آینده با توانمندسازی همیاران طبیعت در عرصه‌های دیگر عشایر را نیز جذب کنیم و مشارکت آنان را نیز داشته باشیم.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%81%D8%A7%D8%B8%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%DB%8C?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، منابع طبیعی همدان ، همیار محیط بان ،

شنبه 3 مهر 1395

آموزش؛ گمشده بهداشت محیط همدان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،

آموزش؛ گمشده بهداشت محیط همدان

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
آموزش؛ گمشده بهداشت محیط همدان
زباله و فاضلاب و مدیریت آنها دو چالش اساسی در همدان محسوب می‌شوند. اگرچه سرمایه‌گذاری‌های خوبی در بحث‌های فاضلاب، زباله و تفکیک آن انجام شده اما هنوز ضعیف است و کافی نیست. باید محرک و انگیزه بیشتری برای شتاب دادن به این مسأله وجود داشته باشد...
1395/07/03
زباله و فاضلاب و مدیریت آنها دو چالش اساسی در همدان محسوب می‌شوند. اگرچه سرمایه‌گذاری‌های خوبی در بحث‌های فاضلاب، زباله و تفکیک آن انجام شده اما هنوز ضعیف است و کافی نیست. باید محرک و انگیزه بیشتری برای شتاب دادن به این مسأله وجود داشته باشد.
مصطفی لیلی متولد سال 1360 در روستای کرفس از توابع شهرستان رزن استان همدان است. او دانش آموخته رشته بهداشت محیط در مقطع دکترا‌ست. دکتر لیلی انگیزه زیادی دارد تا بتواند در کاهش معضلات و مشکلات موجود در حوزه بهداشت محیط قدم مؤثری بردارد. در این گفت‌و‌گو لیلی راه‌حل‌هایی برای مدیریت بهتر زباله و فاضلاب همدان دارد.
  • در دانشگاه به چه فعالیتی مشغول هستید؟
در دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی همدان فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی دارم. یعنی هم کار تدریس دروس مرتبط با بهداشت محیط زیست و هم کار تحقیقاتی در زمینه تمامی مسائل محیط زیست شامل پسماند و آلودگی هوا و منابع آبی که دغدغه جمعی است و موضوعات مشابه انجام می‌دهم.
  • یکی بحث وجود نیترات زیاد در آب‌های زیرزمینی همدان است و دیگری بحث تصفیه پسماندها و انتقال فاضلاب همدان به امزاجرد و تصفیه در آنجا و انتقال مجدد به بخش کشاورزی است که در این مسیر از این فاضلاب توسط کشاورزان منطقه به نوعی دزدی می‌شود و برای زمین هایشان استفاده می‌کنند. به نظر شما این مسأله تا چه حد می‌تواند در بحث بهداشت محیط دخیل باشد؟
متأسفانه چند دلیل می‌تواند برای بروز چنین اتفاقاتی وجود داشته باشد. یکی این‌که کشاورزان ما آموزش کافی ندیده‌اند و دیگر این که بحث فاضلاب اثرات مخرب آن بلافاصله با چشم دیده نمی‌شود و منجر به بروز بیماری‌های گوارشی می‌شود. بنابراین یکی از راهکارهای موثر، آموزش و اطلاع رسانی از طریق رسانه‌ها در مورد فاضلاب و بیماری‌های معلول آن، پسماندها ،آلودگی هوا و سایر معضلات زیست محیطی است. مردم ما اطلاعات کافی و زمینه ای ندارند تا رفتار مناسبی در برابر این معضلات از خود نشان دهند. بنابراین ممکن است به آلودگی‌های انگلی گوناگونی دچار شوند که در صورت مراجعه نکردن به مراکز درمانی متوجه بیماری نشده و در طولانی مدت این مسأله باعث تحمیل هزینه‌های درمان می‌شود. کشاورز ما به خاطر نداشتن آموزش‌های لازم از فاضلاب استفاده نادرست می‌کند، در حالی که فاضلاب باید مراحل تصفیه لازم را حتی برای استفاده مجدد در کشاورزی طی کرده و در نهایت از پساب‌ها نمونه‌برداری شده و از نظرجنبه‌های مختلف از جمله میکروبیولوژی کنترل شود.
  • آیا در همدان این اتفاق می‌افتد و شما پیگیری کرده اید؟
تقریبا بله.صنایع و تصفیه‌خانه‌هایی در همدان هستند که استانداردهای محیط زیستی تعیین شده را رعایت نمی‌کنند. پسابشان وارد محیط می‌شود و یا این‌که کشاورزان از فاضلاب به صورت غیرمجاز استفاده می‌کنند. مستند عرض می‌کنم که این معضل را در همدان داریم.
  • یکی از نگرانی‌های فعلی این است که فاضلاب بیمارستان‌ها یا ساختمان‌های پزشکان همدان تفکیک نشده است و به همراه فاضلاب عمومی شهر به سمت تصفیه می‌رود. ارزیابی شما از این مسأله چگونه است؟
این مسأله خالی از اشکال نیست. فاضلاب‌های حاصل از مؤسسات که فاضلاب‌های بیمارستانی هم جزو آنهاست اگر قرار است وارد فاضلاب شهری شوند باید در ابتدا پیش تصفیه شده، تا تقریبا به استانداردهای لازم برای فاضلاب شهری برسند و در مرحله بعد وارد این فاضلاب شوند. البته ایده آل است که بیمارستان برای خود یک سیستم تصفیه فاضلاب کامل داشته باشد اما در شرایطی که امکان راه‌اندازی چنین سیستم مستقلی وجود ندارد راهکار عملی سیستم‌های تصفیه مقدماتی و پیش تصفیه است اما با رعایت این شرایط نیز باز هم این تفکیک نشدن مشکل‌ساز است.
  • با توجه به این‌که سطح وسیعی از زمین‌های کشاورزی همدان از این آب‌ها استفاده می‌کنند تا چه حد خطرناک است؟
ببینید دو مشکل در اینجا مطرح است؛ یکی این‌که سیستم فاضلاب شهری اساسا برای تصفیه فاضلاب بیمارستانی طراحی نشده است. چراکه یکسری عوامل عفونی در فاضلاب‌های بیمارستانی هستند که باعث می‌شوند این فاضلاب‌ها خطرناک باشند چون در بیمارستان‌ها پساب‌ها و پسماندهای تولید شده خاص هستند و با ورود به فاضلاب شهری مشکلات خود را ایجاد می‌کنند. دومین مشکل در فاضلاب‌‌های بیمارستانی ایجاد گونه‌های مقاوم یا ایجاد مقاومت باکتریایی است. فاضلاب‌های بیمارستانی چه وارد تصفیه‌خانه‌های فاضلاب شهری و چه وارد محیط شوند چون یکسری آنتی‌بیوتیک‌هایی هستند که یا استفاده نشده اند یا مراحل متابولیزه را در بدن بیمار طی نکرده و در نتیجه ایمن نیستند، با ورود به محیط یا سیستم تصفیه شهری باعث ایجاد گونه‌های مقاوم می‌شوند. در نهایت گونه‌های مقاوم اگر به چرخه موادغذایی وارد شوند بیماری‌هایی ایجاد خواهند کرد که دیگر به آنتی بیوتیک مربوط به آن بیماری جواب نخواهد داد.
  • آیا بیمارستان‌های همدان سیستم پیش‌تصفیه ندارند؟
دارند اما مواردی بوده است که استانداردها را رعایت نکرده‌اند.
  • پسماندهای مطب پزشکان هم تفکیک نمی‌شود و وارد پسماندهای شهری می‌شود. با توجه به این‌که جامعه پزشکی می‌تواند این تفکیک را به عنوان مثال به بخش خصوصی سپرده و این معضل را مدیریت کند جنابعالی چه پیشنهادی در این زمینه دارید؟
بهترین راهکاری که در بسیاری از کشورها در حال اجراست تفکیک پسماندهای خاص است که پسماندهای حاصل از کلینیک‌ها و بیمارستان‌ها در نقطه تولید تفکیک شده و با پسماندهای عمومی تلفیق نشوند. چراکه معمولا بیشترین سهم پسماندها در بیمارستان‌ها پسماندهای عمومی هستند اما وقتی با پسماندهای عفونی مخلوط می‌شوند، به طور کلی از دیدگاه محیط زیست و بهداشت محیط خطرناک می‌شوند. پس بهترین راهکار تفکیک و جمع‌آوری این پسماندها توسط پیمانکار است نه شهرداری. این سیستم باید تا آخر دنبال و پیگیری شود چراکه یکی از مشکلات کنونی ما در این زمینه، کارشکنی پیمانکاران باوجود دریافت هزینه است یعنی هزینه را دریافت کرده اما کار را به آخر نمی‌رسانند. در نهایت این‌که روش دفع و نه دفن آنها مجزا باشد، مطمئن شویم که ایمن سازی دفع این زباله‌های خاص صورت پذیرفته است.
  • بحث زباله‌سوز چقدر در دنیا متداول است؟
در کل دنیا زباله سوز استفاده می‌شود اما نه برای هر زباله ای. در کشور ما متأسفانه در یک برهه زباله‌سوزها خریداری شدند حتی برای زباله‌های شهری. در حالی که ما برای همه زباله‌ها به این سیستم احتیاج نداریم چراکه اصلا مقرون به صرفه نیست. سیستم زباله‌سوز برای زباله‌های خاص از جمله زباله‌های عفونی و بیمارستانی در همه جای دنیا استفاده می‌شود. حتی در بعضی کشورها مانند آلمان این سیستم برای زباله‌های شهری هم استفاده می‌شود چراکه ترکیب پسماندهایشان با ما متفاوت است و زباله را سوزانده و از انرژی آن هم استفاده می‌کنند. اگر زباله‌سوز درست راهبری شود هیچ مشکل زیست محیطی نخواهد داشت و باعث آلودگی هوا نخواهد شد . دو مشکل در این زمینه وجود دارد یکی این‌که ما تصور می‌کنیم زباله‌سوز برای همه زباله‌ها قابل استفاده است و با همین دیدگاه در یک دوره مقدارزیادی زباله‌سوز وارد کشور شد دوم این‌که راهبری زباله‌سوز نباید به دست هرغیرمتخصصی سپرده شود. در این صورت نه تنها به از بین بردن زباله‌های خطرناک کمکی نکرده ایم حتی باعث آلودگی هوا و محیط و ایجاد مشکل برای افراد نزدیک زباله سوز هم شده ایم.
  • رستوران‌های مسیر کوه الوند و تله‌کابین گنجنامه فاضلاب دارند و ما سیستم هدایت این فاضلاب‌ها به تصفیه‌خانه را نداریم. یک سری ابزار با عناوینی مانند سپتیک تانک، اینهاف تانک و...استفاده می‌شوند که این ابزارها هم پاسخگو نیستند. برای مثال یک مخزن کوچکی ایجاد کرده اند و روزهای بارانی که این ابزار جوابگو نیستند فاضلاب را در رودخانه می‌ریزند. برای حل این مشکل چه کاری می‌توانیم انجام دهیم؟
اصطلاحا به این سیستم‌ها می‌گوییم سیستم‌های غیرمتمرکز فاضلاب یا سیستم‌های تصفیه فاضلاب در محل که این سیستم‌ها در همه جای دنیا استفاده می‌شوند و سیستم‌های خوبی هستند و می‌توانند فاضلاب را به استانداردها و حدود مجاز تخلیه برسانند. مشکلی که ما داریم این است که برای رواناب‌ها یا آب‌های سطحی سیستم تصفیه مجزایی نداریم. بنابراین خواه ناخواه این فاضلاب هم به فاضلاب اصلی اضافه شده و اصطلاحا باعث شوک یا وارد شدن بار بیش از حد به این سیستم می‌شود. در نتیجه قطعا تصفیه آن به مشکل برخورده و تصفیه به شکل مناسبی انجام نخواهدشد و اگر پساب این فاضلاب وارد محیط شود باعث آلودگی خواهد شد و بنابراین باید در انتخاب اندازه و جانمایی سیستم‌های تصفیه و انتخاب حجم مفیدی که باید داشته باشد دقت عمل بیشتری داشته باشیم. در نهایت باید راهکاری اتخاذ کنیم برای این‌که نگذاریم رواناب‌ها به فاضلاب اضافه شوند چراکه در این صورت خودشان هم آلوده شده و با ایجاد بار اضافه پساب‌ها آلوده خواهند شد. بنابراین سیستم تصفیه ای برای این رستوران‌ها نمی‌توانم پیشنهاد دهم اما باید این سیستم‌ها را درست استفاده کنیم و عملکردمان طوری باشد که رواناب‌ها وارد سیستم تصفیه نشوند. متاسفانه این روند به خوبی راهبری نمی‌شود و تنها برای گریز از عواقب بازدید کارشناس سازمان بهداشت محیط یک سرمایه‌گذاری اولیه انجام می‌شود و همچنین برای راهبری این سیستم هزینه‌ای صرف نمی‌شود.
  • به عنوان آخرین سوال ارزیابی شما از وضعیت آلودگی‌های مربوط به آب و فاضلاب و به طورکلی آلودگی‌های محیط زیستی در همدان چگونه است؟ آیا رو به بهبود خواهد بود یا خیر؟
خوشبختانه سرمایه‌گذاری‌های خوبی در بحث‌های فاضلاب، زباله و تفکیک آن صورت پذیرفته اما هنوز ضعیف است و کافی نیست باید محرک و انگیزه بیشتری برای شتاب دادن به این مسأله وجود داشته باشد. در همدان خوشبختانه بحث آلودگی هوا را نداریم به غیر از بحث ریزگردها که در همدان هم مطرح است. در زمینه آلودگی آب و فاضلاب‌ها و زباله‌ها خوشبختانه سرمایه‌گذاری شده است اما به کندی صورت می‌پذیرد و اجرای هر پروژه‌ای دراین زمینه آن قدر طول می‌کشد که شاید دیگر آن سیستم اجرایی به روز نباشد. در نتیجه برای شتاب دادن به اجرای پروژه‌ها و حل این مشکل باید نیروها و امکانات بییشتری را به کاربگیریم و بودجه بیشتری صرف کنیم.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4%D8%9B-%DA%AF%D9%85%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA-%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7-%D9%87%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%86?magazineid=
چاپ


برچسب ها: همشهری همدان ، بهداشت و محیط همدان ، محیط زیست همدان ،

شنبه 27 شهریور 1395

حمایت از محیط‌بانان حفاظت محیط زیست

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،

حمایت از محیط‌بانان حفاظت محیط زیست

نویسنده: حسین زندی‌ همدان- خبرنگار همشهری
حمایت از محیط‌بانان حفاظت محیط زیست
محیط‌بانی از مشاغل سخت و کم درآمد به شمار می‌رود. محیط‌بانان سازمان حفاظت محیط زیست افزون بر حقوق و مزایای پایین، در محل کار نیز با مشقات و مشکلاتی روبه‌رو هستند...
1395/06/27
محیط‌بانی از مشاغل سخت و کم درآمد به شمار می‌رود. محیط‌بانان سازمان حفاظت محیط زیست افزون بر حقوق و مزایای پایین، در محل کار نیز با مشقات و مشکلاتی روبه‌رو هستند. کمبود تجهیزات، کمبود نیروی انسانی و امکانات رفاهی از جمله این موارد است. مناطق حفاظت شده استان همدان نیز شامل همین رویه است. هر چند به تازگی پیگیری‌هایی صورت گرفته اما همچنان نگرانی و نارضایتی وجود دارد. «مسعود عالی‌خانی» جانشین فرماندهی یگان حفاظت محیط زیست کشور هفته گذشته سفری به همدان داشت که در یک گفت وگوی اختصاصی به پرسش‌های ما در این زمینه پاسخ گفت.
  • یکی از اصلی‌ترین چالش‌های سازمان، کمبود نیروی انسانی است. این موضوع را در دوره جدید چگونه دنبال می‌کنید؟
ما دستورالعملی تنظیم و بررسی کرده ایم که نیاز به نیروی انسانی ما چقدر است، اما این نیازمند آن است که دولت مجوز جذب نیروی انسانی را به سازمان حفاظت محیط زیست کشور بدهد و سازمان بتواند بر اساس دستورالعملی که تنظیم کرده و شرایطی که تعریف کرده است نیرو جذب کند.
  • در مناطق حفاظت شده همدان نسبت نیروهای انسانی به مساحت مناطق حفاظت شده پایین تر است. آیا دولت برنامه ای برای جذب نیرو دارد؟
تعداد محیط‌بان در واحد سطح ما نسبت به نرم‌های جهانی و استاندارد‌های موجود وضعیت خوبی ندارد. این مسأله نه تنها در همدان وجود دارد بلکه در تمام استان‌ها و تمام مناطق کشور با این معضل مواجه هستیم. البته ما در شرایط فعلی بیشتر دنبال موارد جایگزین هستیم.
  • چه مواردی می‌تواند در حوزه محیط‌بانی جای نیروی انسانی را بگیرد؟
ما به دنبال این هستیم که کمبود نیروی انسانی را با تجهیز به امکانات، فناوری و تکنولوژی‌های جدید جبران کنیم. تجهیز مناطق به دوربین‌های مدار بسته یا تکنیک‌های جدید که می‌تواند مناطق را کنترل کند. به طور مثال یکی از همشهری‌های شما به نام آقای پارسایی برای پایان‌نامه دکترایش در همدان وسیله ای ساخته است که می‌تواند با داشتن سنسورهایی در منطقه، با بررسی نوع صدا تشخیص دهد آیا کسی در منطقه هست؟ کسی که در منطقه است، متخلف است؟ تیراندازی شده یانه؟ از کجا تیراندازی شده؟ با چه تفنگی تیراندازی شده؟ مختصات ایکس و ایگرگ را می‌دهد و با این وسیله به راحتی می‌تواند متخلف را دستگیر کند. این یکی از وسایلی است که می‌تواند جایگزین نیروی انسانی شود. استفاده از تکنولوژی نوین کمبود نیروی انسانی را در بسیاری از مناطق جبران می‌کند.
  • بحث تجهیزات موتوری چگونه است؟
تجهیز محیط‌بانی‌های ما به خودرو و موتور سیکلت‌های جدیداز اولویت‌های ماست تا خلاهای موجود را برطرف کند، چون در برخی مناطق یا این تجهیزات را نداریم یا اگر داریم به بازسازی و نوسازی نیاز دارد.
  • نیروهای محیط‌بانی به ویژه در استان ما از وضعیت معیشتی خود ناراضی هستند. چه تدبیری در این باره اندیشیده اید؟
این مسأله تا حدودی با امتیازبندی‌هایی که در دوره جدید صورت گرفت برطرف شده اما به عقیده خود ما هم در ستاد، نسبت به خدماتی که محیط‌بان‌ها می‌دهند حقوق و مزایای کمتری دارند. همچنین به طور متمرکز سعی می‌کنیم که لباس، امکانات و تجهیزات انفرادی و گروهی و تجهیزات حفاظتی را در مرکز تهیه کنیم و در اختیار استان‌ها قرار دهیم تا بخشی از اعتبارات استان آزاد شود و در مباحث معیشتی و تکمیلی استفاده کنند.
  • توانمندسازی محیط‌بان‌ها در چه مرحله ای است؟
یکی از طرح‌هایی که دنبال می‌کنیم بحث توسعه و توانمندسازی محیط‌بانان در حوزه پژوهش است. مثلا گفته ایم محیط‌بان‌های ما حدود 30 سال خدمت می‌کنند. در این 30 سال همواره کار تجربی انجام می‌دهند و کارهایی را با آزمون و خطا و جسته گریخته انجام داده اند، پس دریافت‌های شخصی نیز از مسائل دارند. این تجربه‌ها را می‌توانند مستندسازی کنند و به نام خود محیط بان در کتابچه‌هایی منتشر کنند تا دیگران هم پس از انتشار از این تجربیات استفاده کنند. دیگر این‌که ما در همه مناطق بر اساس وضعیت اکولوژیک مناطق و نیازهای استانی سیاهه و فهرستی از نیازهای مطالعاتی استخراج کرده ایم که در حد و شان محیط بانان است و به بخش محیط‌بانی استان‌ها اعلام می‌کنیم تا محیط‌بانان از این فهرست‌ها استفاده کنند.
  • این فهرست شامل چه چیزی است؟
بر اساس این فهرست هر محیط‌بان در هر حوزه ای که علاقه دارد و برای استان مناسب است کار می‌کند. مثلا اگر علاقه‌مند است در بخش آبزیان کار می‌کند یا اگر می‌خواهد گونه‌های گیاهی را شناسایی و ثبت کند استان امکانات لازم را در اختیارش قرار می‌دهد. چه بسا محیط‌بانان بتوانند گونه‌هایی را کشف کنند و به نام خود ثبت کنند همانگونه که در یکی از استان‌ها گونه ای از ماهی‌ها به نام عیدی که نام یک محیط‌بان بود ثبت شد.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%D8%AD%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7%E2%80%8C%D8%A8%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AD%D9%81%D8%A7%D8%B8%D8%AA-%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7-%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، محیط بانانهمدان ، محیط زیست همدان ،

دوشنبه 18 مرداد 1395

گیان مدیریت یکپارچه می‌خواهد

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،توسعه پایدار ،زیست بوم ،گردشگری ،

گیان مدیریت یکپارچه می‌خواهد

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری
گیان مدیریت یکپارچه می‌خواهد
حاصل کم توجهی به حوزه‌های گردشگری را می‌توان در چهره کلان این حوزه در استان همدان دید. مناطق گردشگرپذیر پیش از آنکه زیرساخت مناسبی داشته باشند یا برای گردشگر امکانات کافی فراهم کنند، به محل تجمیع گردشگران بلاتکلیف مبدل شده...
1395/05/18
حاصل کم توجهی به حوزه‌های گردشگری را می‌توان در چهره کلان این حوزه در استان همدان دید. مناطق گردشگرپذیر پیش از آنکه زیرساخت مناسبی داشته باشند یا برای گردشگر امکانات کافی فراهم کنند، به محل تجمیع گردشگران بلاتکلیف مبدل شده.
 بیشتر محوطه‌ها و مناطقی که در این مدت به عنوان مناطق هدف گردشگری معرفی شده، امکانات کافی برای گردشگر ندارند. ضابطه، چارچوب و قانونی برای حضور گردشگران وجود ندارد تا محوطه ها دچار آسیب کمتری شوند. معرفی این مناطق به گردشگران و دعوت از آنان برای حضور در این محوطه‌ها مثل این است که مهمان را در فصل سرد زمستان به خانه‌ای دعوت کنیم که نه فقط وسایل گرمایشی مناسب ندارد، بلکه در و پنجره نیز نداشته باشد.
گیان نهاوند در استان همدان نمونه‌ای از این مناطق است که با داشتن جذابیت‌های طبیعی و تاریخی مناسب، در حال نابودی است. جنگل و درختان این منطقه در سال‌های گذشته بارها آتش گرفته که در آخرین آتش‌سوزی حدود 20 هکتار از اراضی و جنگل این منطقه طعمه حریق شد.
تپه باستانی گیان نهاوند از جمله آثار کم‌نظیر تمدنی پیش از تاریخ و دوره تاریخی است که بر اثر کم‌توجهی  قربانی حفاری‌های غیرمجاز قاچاقچیان عتیقه و تپه‌خواری شده است. آب چشمه‌های منطقه و سراب گیان به دلیل برداشت بیش از حد از سفره‌های زیرزمینی به سبب حفر چاه‌های کشاورزی به پایین ترین حد خود نزول کرده است. منطقه گردشگری و پارک جنگلی گیان مملو از زباله شده و  آتش زدن درختان کهنسال به دست گردشگران از اتفاقات همیشگی گیان نهاوند است.
مسئولیت محدوده جنگلی گیان در اختیار منابع طبیعی است که اکنون فقط می‌تواند آتش‌های روزمره را که بخشی از آن را گردشگران ایجاد می‌کنند، مهار کند. شهرداری و نهادهای دیگر نقش پررنگی در منطقه ندارند. هنوز پس از گذشت 2 سال، وعده یک ماهه استاندار مبنی بر سامان‌دهی و توسعه منطقه طبیعی گیان نهاوند عملی نشده و ریشه این خلف وعده در نداشتن طرح جامع و طرح تفصیلی است که بدون مدیریت یکپارچه نمی‌تواند عملی شود.
مدیریت پسماند، ساخت سرویسهای بهداشتی، نظارت بر جلوگیری از آتش‌زدن درختان و ایجاد فضاهای مناسب برای اتراق گردشگران بدون تخریب جنگل شاید تسکینی بر درد گیان باشد. آموزش افراد محلی به عنوان جامعه میزبان می تواند کمک یشتری به حفظ و توسعه منطقه کند.
درخبرها آمده بود که مدیریت منطقه گیان نهاوند به شهرداری گیان واگذار می‌شود. تجربه نشان داده هرگاه چنین منطقه‌ای بدون حضور و مشارکت میراث فرهنگی، محیط زیست و منابع طبیعی به شهرداری‌ها واگذار می‌شود، از حالت طبیعی خارج و رفته‌رفته شکل خود را از دست می‌دهد. از پیشنهاد شهرداری گیان می‌توان دریافت که در نظر دارد منطقه طبیعی گیان را به شهربازی، پاساژ و رستوران تبدیل کند .
فراموش نکنیم منطقه گیان از ظرفیت‌های گردشگری طبیعی مانند کوه، جنگل، سراب و رود گیان برخوردار است که در نزدیکی تپه باستانی گیان قرار گرفته‌اند. در این مناطق می‌توان با برنامه‌ریزی گردشگری فرهنگی و طبیعی را توسعه داد و برای ایجاد شهربازی و بازار به طرحی جایگزین در نقطۀ دیگر شهر اندیشید که به طبیعت و جنگل آسیب نزند و با توسعه پایدار در تضاد نباشد.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/%DA%AF%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%DB%8C%DA%A9%D9%BE%D8%A7%D8%B1%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%87%D8%AF?magazineid=


برچسب ها: همشهری همدان ، گردشگری همدان ، تپه گیان ، سرای گیان ، یادداشت ،

دوشنبه 18 مرداد 1395

از مومیایی هگمتانه تا شیر ملایر

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :میراث فرهنگی ،زیست بوم ،مطالب در خبر گزاری ها ،

از مومیایی هگمتانه تا شیر ملایر
انتشار سریع و مکرر متون و اخبار جعلی در فضای مجازی و بر روی گوشی های موبایل نشان می دهد که بخش عمده ای از مخاطبان فضای مجازی درعین احساساتی بودن افراد کم اطلاع و ناآگاهی هستند. ضمن این که این رویدادها نشان می دهد، جامعه چه مقدار از رسانه های رسمی فاصله گرفته است و شبکه ها و فضای مجازی خوراک خبری بخش بزرگی از جامعه را تامین می کند.
در روزهای گذشته متنی در فضای مجازی انتشار یافت که خبر از کشف تونلی درتپه باستانی هگمتانه می داد که؛ با ساروج پلمپ شده و پس از سه روز حفاری جسد مومیایی شده یکی از شاهزادگان دوران مادها در آن کشف می شود. جالب توجه اینکه برای این مومیایی خیالی نام هم برگزیده شده بود. 

به گزارش تابناک همدان، این متن خبری جعلی به سرعت درفضای  مجازی پیچید و دست به دست شد تا جایی که برخی اهالی رسانه و مدیران هم به نادرست بودن آن شک کردند. غافل از اینکه درایران سابقه کشف مومیایی وجود ندارد و شیوه های تدفین درحوزه تمدنی ایران، درعین گوناگونی ویژگی خاصی دارد و چنین تدفینی تاکنون دیده نشده است. برای قابل پذیرش شدن این خبر جعلی در پایان، به یک سابقه جعلی دیگر ارجاع داده شده بود  مبنی بر اینکه ؛«چندی قبل نیز یکی از شاهزادگان ماد در پارک سنگ شیر استان همدان کشف شد»

انتشار سریع و مکرر این متن در فضای مجازی و بر روی گوشی های موبایل نشان می دهد که بخش عمده ای از مخاطبان فضای مجازی درعین احساساتی بودن افراد کم اطلاع و ناآگاهی هستند. در حالی که ابتدا باید به متن خبر که مملو از غلط های املایی و انشایی بود توجه می کردند و پس از بررسی رسمیت داشتن منبع خبر، به درستی و نادرستی آن پی می برند حال اطلاع از شیوه های تدفین گذشتگان سرزمین خود مسئله ای است که نیاز به اندکی کتابخوانی و مطالعه دارد و درکشور ما امری مغول مانده است. موضوع  مورد توجه دیگر این بود که حرف زدن از نقشه گنج بر روی «پوست قدیمی میش» نشان از ادبیات عتیقه بازها داشت و کسانی را که آرزوی یک شبه ره صدساله رفتن هستند و مدام خواب گنج می بینند را تداعی میکرد.

با فاصله یک هفته از انتشار این متن جعلی، عکس دیگری در فضای مجازی منتشر شد که خبر از پیدا شدن  یک قلاده شیر در یکی از روستاهای ملایر می داد. کسانی که این تصویر و متن را بازنشر می کردند هرگز از خود  نمی پرسیدند که شیر دریک روستا و کنار دیوارخانه مردم چه کار می کند؟ آیا همدان زیستگاه این حیوان است.

هر چند جوابیه روابط عمومی میراث فرهنگی استان همدان نتوانست  علاقمندان به عتیقه را متقاعد کند که متن موسوم به هگمنانه شایعه بوده، اما موضع گیری رئیس حفاظت محیط زیست شهرستان ملایر آب پاکی را بر سر شایعه پراکنان و شایعه دوستان ریخت تا متوجه شوند تفاوت سگ با شیر در کجاست. 

از نیت شایعه پراکنان در فضای مجازی، به ویژه شایعه های مربوط به همدان اطلاعی نیست. این رویدادها نشان می دهد، جامعه چه مقدار از رسانه های رسمی فاصله گرفته که شبکه ها و فضای مجازی خوراک خبری بخش بزرگی از جامعه را تامین می کند. افزون بر چنین جعلیات و اخبار کذب که مدام در فضای مجازی دیده می شود مسئله جعل در حوزه ادبیات بیش از سایر حوزه ها است. منتسب کردن متون و نوشته های سطحی و سخیف به بزرگان فرهنگ، ادب و تاریخ این سرزمین بسیار متداول است و هرفردی که  به فن آوری های نوین در فضای مجازی و اینترنت دسترسی دارد روزانه با این متن ها سر و کار دارد که متونی ضعیف را به کورش کبیر، اوشو، دکتر شریعتی، حسین پناهی،  دکتر مصدق و دیگران منتسب می کنند. هرچند در همین شبکه ها گروه هایی برای مبارزه با جعلیات شکل گرفته اما عزمی جدی برای مبارزه با شایعه در فضای حقیقی نیاز است تا مردم با رسانه های رسمی آشتی کنند و دنبال شایعه را نگیرند.
حسین زندی
http://www.tabnakhamadan.ir/fa/news/274185/%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%87%DA%AF%D9%85%D8%AA%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AA%D8%A7-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%85%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%B1


برچسب ها: تابناک ، میراث همدان ، مومیایی هگمتانه ، شایعه در فضای مجازی ، حسین زندی ،

چهارشنبه 13 مرداد 1395

منطقه حفاظت‌شده نشر؛ 7 هزار هکتار و 6 محیط‌بان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،زیست بوم ،

منطقه حفاظت‌شده نشر؛ 7 هزار هکتار و 6 محیط‌بان

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
منطقه حفاظت‌شده نشر؛ 7 هزار هکتار و 6 محیط‌بان
منطقه حفاظت‌شده نشر کنار روستای نشر در بخش شراء همدان قرار دارد.د ر این منطقه 7 هزار هکتاری فقط 6 محیط‌بان خدمت می‌کنند...
1395/05/13
منطقه حفاظت‌شده نشر کنار روستای نشر در بخش شراء همدان قرار دارد.د ر این منطقه 7 هزار هکتاری  فقط 6 محیط‌بان خدمت می‌کنند که معمولا در شبانه‌روز 2 یا 3 نفر از آنان در منطقه حضور دارند. منطقه حفاظت‌شده نشر با فرصت‌ها و تهدیدهایی روبه‌رو است که مهدی عبدالمحمدی، سرمحیط‌بان و جانشین ریاست محیط‌بانی این منطقه، آن‌ها را با همشهری در میان گذاشته است.
  • گونه‌های منطقه را معرفی می‌کنید؟
گونه‌های جانوری شامل قوچ، میش، گرگ، شغال، کفتار، روباه و خرگوش است و پرندگان ما نیز فاخته، کبک، تیهو و کبوترند.
  • سرشماری امسال چه وضعیتی را نشان می‌داد؟
امسال خیلی بهتر از سال‌های پیش بود و علت این وضعیت زحمت‌های بچه‌های ماست. هم از سال‌های گذشته و هم نسبت به مناطق دیگر شرایط بهتری داریم.
  • ارتباط شما با جامعه محلی چگونه است؟
منطقه ما مردم بسیار خوبی دارد. در عین حال رسانه‌ها هم اطلاع‌رسانی خوبی دارند و تأثیر برنامه‌ها و مطالب محیط زیستی بر جوامع محلی خیلی خوب بوده است. گاهی برخی مردم محلی محیط زیست را دشمن خود می‌دانند. نمی‌دانم چه دلیلی دارد در صورتی که محیط‌بانان برای مردم خدمت می‌کنند تا گونه‌های گیاهی و جانوری را برای نسل آینده نگهداری کنند. آموزش از سال‌های دور باید صورت می‌گرفت تا اطلاع‌رسانی و آگاهی درستی در اختیار محلی‌ها قرار گیرد. برخی فکر می‌کنند ما می‌خواهیم زمین‌های آنان را بگیریم البته تعداشان کم است. با هریک برخورد می‌کنیم، گفت‌وگو می‌کنیم که وظیفه ما خدمت است.
  • درگیری با کسی ندارید؟
درگیری همیشه وجود دارد اما نسبت به گذشته کمتر است. همیشه یک عده افراد سودجو می‌آیند اما مردم محلی همکاری خوبی دارند. هم گزارش می‌دهند هم محیط‌بانی را کمک می‌کنند. همه گزارش‌های آتش‌سوزی، تخلف، شکار و قاچاق را محلی‌ها گزارش می‌کنند.
  • از استان‌های دیگر موارد تخلف در منطقه مشاهده می‌کنید؟
بله از استان‌های دیگر هم هستند اما معمولا رفع می‌شود. نیروهای ما دلسوز هستند و مشکلات را برطرف می‌کنند. ما نسبت به مناطق دیگر و سال‌های دیگر شرایط خوبی داریم. سال‌های گذشته شبانه‌روز کوه بودیم و آسایش نداشتیم اما با تلاش نیروها و کمک اهالی محل بسیاری از مشکلات ما برطرف شده است.
  • عمده‌ترین مطالبه شما از مرکز استان چیست؟
مهم‌ترین خواسته و کمبود ما نیروی انسانی است. منطقه ما 7هزار هکتار مساحت دارد اما 6 نفر نیرو داریم برای هر هزار هکتار یک نیرو که آن هم از 5 روز 2 روز را باید به مرخصی برود. تعداد محیط‌بانان ما بسیار کم است؛ البته در زمینه وسایل نقلیه هم کمبود داریم. از سمت روستای حیران تا روستاهای علوی و تجک جزو حوزه منطقه ماست که باید کنترل کنیم.
  • خواسته شما از رئیس سازمان حفاظت محیط زیست کشور چیست؟
خواسته ما بیشتر در زمینه تجهیزات و امنیت محیط‌بانان است؛ البته حق نگهداری اسلحه و جیره غذایی محیط‌بان‌ها نیز مهم است. ما درخواست فردی و شخصی نداریم. بیشتر منافع و خواسته‌های عمومی محیط‌بانان و منطقه را پیگیری می‌کنیم. مثلا بیشتر گشت‌های ما موتوری و خودرویی است و سهمیه بنزین ما بسیار کم است. این یکی از خواسته‌هاست.
  • چند روز در هفته کار می‌کنید؟
ما 3 روز و 3 شب از خانه و خانواده دور هستیم و 2 شبانه‌روز به خانه می‌رویم. در واقع خانه اول محیط‌بانان مناطق حفاظت‌شده است.
  • از شغل‌تان رضایت دارید؟
وسعت منطقه زیاد است و نیروهای ما کم. در نتیجه برای حفاظت از منطقه ناچار هستیم مشکلات را تحمل کنیم، نمی‌توانیم نسبت به طبیعت و گونه‌های منطقه بی‌تفاوت باشیم. هر روز گزارش داریم و در کوه هستیم و هر لحظه با موارد متعددی روبه‌رو می‌شویم. منطقه نشر در بین مناطق استان وضعیت خوبی دارد. ما گاهی 9 ماه منطقه را با 3 نفر نیرو اداره کرده‌ایم و از تمام مرخصی‌ها گذشته‌ایم و استراحت نداشته‌ایم چون نمی‌توان منطقه را رها کرد.
  • سال گذشته شایع شده بود بیماری‌های دامی از سمت زنجان و استان مرکزی در حال شیوع است. شما مشکلی نداشتید؟
در استان همدان چنین بیماری‌هایی مشاهده نشده است.
  • مجوزهای اسلحه که اوایل دهه 90 صادر شد چقدر در این منطقه بر گونه‌های جانوری تأثیر گذاشت؟
در این منطقه افراد متخلف بیشتر اسلحه غیرمجاز نگهداری می‌کنند. هرچند اسلحه مجوزدار هم زیاد است. خیلی‌ها به بهانه باغ و دامداری مجوز می‌گیرند اما اسلحه قاچاق از طرف غرب کشور زیاد وارد می‌شود.
  • وقتی خبر شهادت یک محیط‌بان را می‌شنوید چه حالی به شما دست می‌دهد؟
ما صبح که از خانه خارج می‌شویم، رفتنمان با خودمان است و بازگشتمان با خدا. خانواده هم باید این مسأله را بپذیرند چون هر لحظه امکان درگیری وجود دارد. اینجا باید از شهید عبدالله یاری یاد کنم که ماه رمضان قبل از اینکه افطار کند متخلفان به او شلیک کردند. وقتی چه در استان خود و چه در استان‌های دیگر چنین اتفاقی می‌افتد تأثیر زیادی روی ما دارد چون می‌دانیم چه شرایطی برای یک محیط‌بان شهید وجود دارد. هر لحظه امکان دارد برای ما هم این اتفاق بیفتد.
  •  در محیط‌بانی از چه کسانی الگو می‌گیرید؟
همکارهای قدیمی زیاد بودند که تجربه‌های خود را در اختیار ما قرار داده‌اند از جمله حمید نوری، محمد محمدیان، مرحوم حسام‌زاده و دیگر همکاران که بازنشسته شدند، افرادی بودند که من بسیار از آن‌ها آموختم.
  • معادنی که در منطقه وجود دارد چه تأثیری برگونه‌ها دارد؟
معادن زیاد آسیب می‌زنند. علاوه برآلودگی‌هایی که ایجاد می‌کنند در زمان زادآوری گونه‌های جانوری صدای انفجارهایی که مالکان معادن در منطقه ایجاد می‌کنند باعث ترس گونه‌ها و حیوانات می‌شود و زایمان ناقص صورت می‌گیرد یا حیوان تلف می‌شود.
  • عشایر چه تهدیدی ایجاد می‌کنند؟
ما از 15 اردیبهشت با عشایری روبه‌رو می‌شویم که منطقه را دچار خطر می‌کنند. علاوه بر بیماری‌های مشترک بین احشام اهلی و گونه‌های جانوری، عشایر با روشن کردن آتش و شلیک گلوله ایجاد ترس می‌کنند. حیوانات منطقه از ترس به نوک کوه پناه می‌برند و گاهی از صخره پرتاب می‌شوند. آنجا خطر بیشتری تهدیدشان می‌کند. بارها از امور عشایری استان درخواست کرده‌ام تا 30 اردیبهشت اجازه ندهند عشایر وارد منطقه شوند اما گوش شنوایی نیست. ورود عشایر منفعت شخصی دارد اما دولت برای هر گونه که در منطقه وجود دارد بیش از 150 میلیون تومان هزینه می‌کند که متعلق به همه مردم است.
  • گردشگری مناطق حفاظت‌شده یک فرصت است. تهدیدها را برشمردید حال از فرصت‌ها بگویید.
 مردم ما هنوز با منافع گردشگری این مناطق آشنا نیستند. اگر به طور مثال منطقه نشر به یک منطقه گردشگری تبدیل شود همه ساکنان روستاهای اطراف منطقه از سود و منافع گردشگری بهره‌مند می‌شوند. اگر گردشگر خارجی برای دیدن قوچ و میش به اینجا بیاید نیاز به خوراک دارد، راهنمای محلی گردشگری لازم خواهد داشت، مکان خواب نیاز دارد، وسیله نقلیه نیز می‌خواهد و ممکن است از صنایع دستی و تولیدات محلی این جا هم خرید کند. ساکنان منطقه بهترین راهنماهای محلی هستند و می‌توانند با دریافت مبالغی آنان را راهنمایی کنند یا با ایجاد خانه‌های بومی محلی مسأله اقامت را نیز برعهده بگیرند و درآمدزایی کنند. در حالی که سود حضور عشایر فقط برای یک عده خاص است.
http://ostani.hamshahrilinks.org/Ostan/Iran/Hamedan/Contents/منطقه-حفاظت‌شده-نشر؛-7-هزار-هکتار-و-6-محیط‌بان


برچسب ها: همشهری همدان ، محیطبانان همدان ، منطقه حفاظت شده نشر ،

چهارشنبه 13 مرداد 1395

حفظ میراث محیط‌زیست وظیفه امروز ماست

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،توسعه پایدار ،زیست بوم ،

حفظ میراث محیط‌زیست وظیفه امروز ماست

نویسنده: حسین زندی خبرنگار همشهری -همدان
حفظ میراث محیط‌زیست وظیفه امروز ماست
در سال‌‌های اخیر یکی از جریان‌‌هایی که برای جلوگیری از تخریب بیشتر فضاهای سبز شهری و تپه عباس‌آباد تلاش کرده‌‌اند، فعالان مدنی و اعضای تشکل‌‌های غیردولتی هستند...
1395/05/12
در سال‌‌های اخیر یکی از جریان‌‌هایی که برای جلوگیری از تخریب بیشتر فضاهای سبز شهری و تپه عباس‌آباد تلاش کرده‌‌اند، فعالان مدنی و اعضای تشکل‌‌های غیردولتی هستند. آنان بارها با نوشتن نامه و بیانیه، تجمع اعتراض‌آمیز و ارائه راهکار به نهادهای تصمیم‌ساز، خواستار توقف  ساخت و ساز در تپه‌‌ها بودند و همچنان در تلاش‌اند تا شاید به نتیجه برسند. این افراد به تازگی پس از صدور مجوز هتل‌‌ها و مراکز تفریحی در اطراف تپه عباس‌‌آباد نیز بارها با اعضای شورای شهر، معاون عمرانی استاندار و مدیرکل محیط زیست و میراث فرهنگی استان دغدغه‌‌های خود را بیان کرده‌‌اند.
نماینده تشکل‌‌های محیط‌ زیست در تدوین فصل محیط ‌زیست برنامه ششم توسعه می‌‌گوید: توسعه، اتفاق بدیهی و طبیعی تمامی ملت‌‌هاست؛ اما در میان سرعت گرفتن رشد اقتصادی و بهره‌‌گیری و حتی در نگاهی وسیع‌‌تر، بهره‌کشی از منابع موجود برای افزایش ظاهری تولید و سود، بخش‌‌هایی از جوامع که نیروهای داوطلب و علاقه‌مند آن هستند در قالب سازمان‌‌های غیردولتی می‌‌کوشند حافظ و ضامن پایداری باشند.
بابک مغازه‌‌ای ادامه می‌‌دهد: در همدان هم همواره تلاش تشکل‌‌ها بر ترویج این مفهوم بوده است که توسعه اقتصادی به شرطی می‌‌تواند آینده روشنی را ترسیم کند که منابع جبران‌ناپذیر ما را نابود نکند؛ اما در استان عملا این اتفاق افتاده و برخی سرمایه‌‌های طبیعی مانند کوه‌‌ها و تپه‌‌ها برای توسعه ناپایدار مورد بهره‌برداری قرار گرفته است.
دبیر کمیته محیط ‌زیست، گردشگری و توسعه پایدار بنیاد مهر همدان با تأکید بر تأثیر تشکل‌های غیردولتی استان همدان در محافظت از کیان محیط ‌زیستی الوند و عباس‌آباد می‌گوید: تأثیر تشکل‌‌های غیردولتی تاکنون ناچیز بوده، برای این کار بهترین راه، ارائه پیشنهادها و برنامه‌‌های مشخص کاربردی و طراحی یک برنامه با اقدام درست و اولویت حفظ منافع طولانی‌مدت و پایدار است. وی می‌‌افزاید: فقط با بیان دغدغه‌‌ها نمی‌‌توان کاری کرد، بهتر است در این زمینه مشارکت‌های اجتماعی را به سرمایه‌‌های اجتماعی اثرگذار تبدیل کنیم. موضوع تبدیل مشارکت‌‌ها به سرمایه اجتماعی موضوع مهمی است که تا بحال یا نتوانستیم این مشارکت را جذب کنیم یا ساختارمند نیست. باید توجه داشته باشیم مردم به طور کلی به حفظ محیط‌ زیست علاقه‌‌مند هستند. بهتر است با افزایش اعتماد و ارتباط بین آن‌ها یک سرمایه متمرکز اجتماعی ایجاد کنیم؛ برای مثال جامعه محلی را متمرکز کنیم و در قالب آن یک برنامه پیشنهادی ارائه دهیم.

 نماد سرمایه‌داری
سیدافشین ابراهیمی، حقوقدان و فعال مدنی در همدان، نیز می‌‌گوید: ساخت‌وسازها به منفعت تعدادی از مردم است. ما نباید در نقطه‌‌ای طبیعی از شهر که متعلق به تمام جمعیت همدان است نمادی از سرمایه‌داری درست کنیم و ساکنان حاشیه شهر که ایشان نیز مالیات پرداخت می‌کنند، به شورای شهر رأی می‌‌دهند، عوارض می‌‌دهند و دود خودروها را می‌‌خورند، فقط تماشاکننده این فضا باشد. وی با اشاره به رونق هتل‌‌سازی در منطقه عباس‌آباد ادامه می‌‌دهد: ما با این ساخت‌وسازها مرغوبیت شهر را که متعلق به همه مردم است تا ابد واگذار می‌‌کنیم؛ مثلا به یک عده سرمایه‌گذار یا سرمایه‌دار می‌گوییم بهترین نقطه شهر و مرغوب‌‌ترین فضا را در اختیار شما قرار می‌‌دهیم تا شما در آن برج و هتل بسازید در حالی که منفعت این مناطق طبیعی باید برای همه مردم باشد. این فعال محیط‌زیست می‌‌افزاید: سرمایه‌گذار باید توانایی داشته باشد از فضاهای نامرغوب یا کمتر مرغوب هم درآمدزایی کند. این لقمه آماده است که به یک عده خاص واگذار می‌‌شود. باید برای سرمایه‌پذیری، هویت‌سازی کنیم و خدمات و امکانات در اختیار سرمایه‌گذار بگذاریم که بدون تخریب و آسیب‌زدن به محیط زیست، ساختار اجتماعی و ساختار شهری برای توسعه پایدار درآمدزایی کند. ابراهیمی تصریح می‌کند: ما با ساخت هتل در همدان هرگز مخالف نبودیم؛ ما با جانمایی این بناها مخالف هستیم. اگر می‌‌خواهید سرمایه‌گذار وارد شهر کنید باید منطقی باشد. اگر این ساخت و سازها را به طرف شهرک مدنی، کوی خضر و اطراف آن سوق دهیم بر رفتار اجتماعی مردم هم تأثیر گذاشته‌ایم. وقتی بیمارستان بعثت را در منطقه‌‌ حاشیه مزدقینه ساختند هویت منطقه تحت تأثیر این بنا قرار گرفت. پس بهتر است در یک نقطه شهر آن هم دامنه عباس‌آباد متمرکز نشویم.

 میراث‌دار تاریخ همدان
محمد سوزنچی، مسئول شبکه محیط زیست همدان، می‌‌گوید: عباس‌آباد همدان به عنوان یک اثر دست‌کاشت، که سابقه تاریخی منحصر به فردی دارد، میراث‌دار تاریخ شهر همدان است.
 امکان ندارد یک همدانی خاطره‌ای از کوچه‌باغ‌‌های عباس‌آباد نداشته باشد. این فعال محیط زیست در همدان می‌‌افزاید: اغلب باغ‌‌ها توسط باغدارانی ایجاد شده‌اند که از شهروندان سطح متوسط هستند، نه ثروتمندانی که ارزش باغ و محیط زیست را نشناسند.
 از طرف دیگر باغ‌های عباس‌آباد ذخیره ژنی خاصی دارند. تنوع حشرات و گیاهان دارویی و جانوری و کاهش آلودگی ذرات گردوغبار از تأثیرات مثبت باغ‌های عباس‌آباد است که حفاظت از کیان آن وظیفه هر همدانی است و فعالان محیط زیست در همدان همواره به حفاظت از آن تأکید کرده‌‌اند.

تشکل‌ها؛ حلقه گمشده
حمیدرضا حق‌نظری، یکی دیگر از فعالان محیط زیست در همدان، که پیگیر ساخت و سازهای منطقه عباس‌آباد است می‌‌گوید: تشکل‌‌ها حلقه‌‌های گمشده ارتباط مسئولان با مردم هستند. آنان بدون اینکه نفع شخصی داشته باشند، فعالیت می‌‌کنند. پس انتقال دوسویه اطلاعات از طرف تشکل‌‌ها از مهم‌ترین مسئولیت‌های آنان است.
وی معتقد است: استفاده از کارشناس‌‌های اهل فن و دلسوز و آموزش شهروندان می‌‌تواند از بروز چنین تخریب‌هایی جلوگیری کند. زمانی که شهروند به منافع درازمدت خود و منافع جمعی آگاه می‌شود و مسئولیت‌پذیری را تجربه می‌‌کند، اجازه نمی‌‌دهد عده‌‌ای سودجو منافع بخش بزرگی از جامعه را نادیده بگیرد. در حریم تپه عباس‌آباد نیز ما دست یاری به سوی مردم دراز می‌‌کنیم تا دست سودجویان از این منطقه طبیعی کوتاه شود.


برچسب ها: همشهری همدان ، محیط زیست همدان ،

دوشنبه 11 مرداد 1395

بازوی تشکل‌های غیردولتی؛ حافظ اصلی محیط زیست

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :زیست بوم ،

بازوی تشکل‌های غیردولتی؛ حافظ اصلی محیط زیست

نویسنده: فاطمه کاظمی خبرنگار همشهری -همدان
بازوی تشکل‌های غیردولتی؛ حافظ اصلی محیط زیست
به مناسبت روز جهانی محیط‌بان، نشست تخصصی با موضوع «بررسی جایگاه و نقش تشکل‌های غیردولتی در حفاظت از محیط زیست» در سالن اجتماعات اداره‌ کل محیط زیست استان برگزار شد....
1395/05/10
به مناسبت روز جهانی محیط‌بان، نشست تخصصی با موضوع «بررسی جایگاه و نقش تشکل‌های غیردولتی در حفاظت از محیط زیست» در سالن اجتماعات اداره‌ کل محیط زیست استان برگزار شد. در این نشست که به همت کمیته محیط زیست، گردشگری و توسعه پایدار بنیاد مهر و با حمایت اداره‌ کل محیط زیست استان برگزار شد، از حسین زندی، خبرنگار روزنامه همشهری، به عنوان خبرنگار فعال در حوزه محیط زیست تقدیر به عمل آمد. اساسی‌ترین سؤال این نشست این بود که آیا تشکل‌های غیردولتی و دولت تعامل مناسبی برای حفاظت از محیط زیست داشته‌اند؟

چالش با مفهوم مشارکت
مدیرکل محیط زیست استان در این نشست گفت: مسأله مشارکت به معنای عام آن هنوز در کشور ما جا نیفتاده است. ما فقط 37 سال است که مبتنی بر شعارهایی با عنوان تعیین حق سرنوشت که برخاسته از مفهوم مشارکت است، با سابقه مشارکت آشنا شده‌ایم. در این سال‌ها نیز مشکلاتی از جمله جنگ تحمیلی مانع از تحقق برخی خواسته‌ها شد؛ حتی بعد از پشت سر گذاشتن بحران‌ها نیز برای عینیت بخشیدن به مفهوم مشارکت دچار محدودیت‌هایی بودیم.
محمدرضا محمدی ادامه داد: بنابراین ما پیشینه خیلی موفقی در زمینه مشارکت نداریم؛ حتی در فعالیت‌های روزانه تشکل‌های غیردولتی نیز با این مسأله مواجه هستیم. ما به دنبال برگزاری نشستی با موضوع نقد عملکرد تشکل‌های غیردولتی هستیم تا به این سؤال جواب دهیم که چرا تشکل‌های غیردولتی با چالش‌های جدی در حوزه کارگروهی مواجه هستند؟
وی افزود: یکی از مشکلات اساسی تشکل‌های غیردولتی برای انجام فعالیت‌های مفید و اینکه نمی‌توانند تعامل مناسبی با دولت داشته باشند، نبود پردازش قدرتمند در زمینه مطالباتی است که مطرح می‌کنند. استفاده از ادبیاتی که رعایت شرایط طرف مقابل را نمی‌کند یا مشکلات فرهنگی نیز مزید بر علت است. یکی دیگر از عوامل، مطالبات کارشناسی‌نشده و همراه با هیجانات زودگذر است. نمونه آن تشکیل کمپین 2 هزار نفری حمایت از احیای تالاب آق‌گل بود که حالا دیگر کسی آن را دنبال نمی‌کند.

حجم بالای درخواست‌ها
رئیس اداره محیط زیست شهرستان همدان نیز در این نشست گفت: بعد از باز شدن فضا برای فعالیت‌ تشکل‌های غیردولتی، ما با انبوهی از درخواست‌ها از سوی تشکل‌های غیردولتی مواجه شدیم. این حجم درخواست‌ها با منابع انسانی و منابع مالی اداره محیط زیست همخوانی نداشت. به علاوه مشکلاتی که از سوی تشکل‌های غیردولتی وجود داشت باعث شد ما در زمینه اجرایی با مشکلاتی مواجه شویم.
بهاره نوری‌صفا ادامه داد: علاوه بر درخواست‌های تشکل‌های غیردولتی، اداره محیط زیست روزانه با شکایت‌های مردمی بسیاری در زمینه محیط زیست مواجه است که باید به آن‌ها هم رسیدگی کند؛ بنابراین کار کمی با کندی پیش می‌رود.

تشکل‌ها در شرایط استقرار
دبیر کمیته محیط زیست، گردشگری و توسعه پایدار بنیاد مهر نیز گفت: بیش از 2 دهه از فعالیت‌های منظم در حوزه حمایت از محیط زیست می‌گذرد اما این 2 دهه با افت و خیزهای فراوانی مواجه بوده است. در دولت قبل ما محدودیت‌ها و کاستی‌های زیادی در زمینه فعالیت‌های محیط زیستی داشتیم و فضا برای کنش‌ها نسبت به امروز محدود بود؛ اما حالا با فضای مناسبی در حوزه فعالیت‌های مدنی مواجه هستیم. تشکل‌های غیردولتی در شرایط استقرار و استحکام هستند اما در این شرایط نتوانسته‌اند وارد مرحله احیای محیط زیست شوند و فقط در مرحله حمایت از آن هستند.
بابک مغازه‌ای افزود: ما برای اینکه نیروهای حرفه‌ای‌تر و کارآزموده‌تری داشته باشیم باید گام‌های اساسی‌تری برداریم و دانش لازم را داشته باشیم و این دانش را به مهارت تبدیل کنیم. تشکل‌های غیردولتی برای جذب مشارکت عمومی باید به آموزش‌های عمومی بپردازند. مردم سرمایه اجتماعی تشکل‌های غیردولتی هستند و بدون سرمایه اجتماعی نمی‌توان فعالیت‌های مدنی کرد.
وی ادامه داد: در کشورهای در حال توسعه که به سمت حکمرانی بر اساس توسعه پایدار گام برمی‌دارند، شاید خیلی‌ها نخواهند تشکل‌های غیردولتی در جای خود قرار بگیرند اما ما باید تلاش کنیم به جایگاه لازم برسیم و وارد فرآیند تصمیم‌سازی شویم.

افزایش تشکل‌های محیط زیستی
مدیرعامل انجمن حیات سبز سرزمین در این نشست گفت: چند سال بود فضا برای فعالیت‌های تشکل‌های غیردولتی فراهم نبود و البته فضایی حاکم بود که تشکل‌های غیردولتی فعالیت نکنند اما حالا فضا عوض شده است.
محمد سوزنچی توضیح داد: در استان همدان تعداد تشکل‌های غیردولتی محیط زیستی از 14 تشکل به 28 تشکل رسیده است.
این یعنی مردم ما باید علاقه‌مند شوند هر کاری را با همدیگر انجام دهند. این با هم بودن باعث شده چالش‌ها مطرح شوند تا راه‌حلی برای آن‌ها در نظر گرفته شود.

تقدیر از خبرنگار همشهری
در این مراسم از حسین زندی، خبرنگار روزنامه همشهری، به دلیل تهیه گزارش‌های مفید و مستمر در حوزه محیط زیست تقدیر شد.
زندی به تازگی مستندی در خصوص محیط‌بانان همدان نیز ساخته که در این نشست به نمایش درآمد.
خبرنگار روزنامه همشهری بعد از دریافت تقدیرنامه خود گفت: فعال محیط زیست کسی است که رفتار و باور و عملش یکی باشد.
اگر من فعال محیط زیست بودم شبی که گیان نهاوند در آتش می‌سوخت باید به آنجا می‌رفتم. می‌خواهم بگویم با در خانه نشستن، کمپین درست کردن و موبایل بازی نمی‌توان فعال محیط زیست شد.
زندی توضیح داد: یک فعال و خبرنگار محیط زیست باید در موقعیت‌ها و رویدادهای محیط زیستی حضور داشته باشد.
 ما در این شهر فعالان بسیاری داشتیم و داریم که حرفشان و عملشان یکی است و من از ایشان آموخته‌ام.


برچسب ها: تشکل های غیر دولتی ،

پنجشنبه 7 مرداد 1395

برج ۳۰۰ متری در سایه تالاب آق گل پنهان شد

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :زیست بوم ،گردشگری ،میراث فرهنگی ،

فعالان محیط زیست همدان از همان سال ها، مدام با حضور در تالاب ها و با نوشتن مقالات یا در قالب گفت و گو با رسانه ها، اعتراض خود را به سیاست های غلط دولت پیشین ابراز کرده بودند اما آن زمان هیچ گونه همراهی از طرف دوستانی که امروز مدعی کنشگری هستند دیده نشد.
هفته های گذشته فضای رسانه ای همدان شاهد موج اعتراض های برخی اهالی رسانه وشهروندانی بود که نگرانی خود را از طریق ایجاد کمپین و کارزار درفضای مجازی و انتشار گزارش و خبر درفضای مکتوب رسانه ای ابراز می کردند. پس از ایجاد این موج اعتراضی، نامه  ای نیز به رئیس جمهور نوشته شد که نام هنرمندان دغدغه مند استان نیز که همواره نگران میراث طبیعی و تاریخی شهر هستند، در ذیل آن آمده بود.

به گزارش تابناک همدان، وقتی موجی بدون پشتوانه کارشناسی ایجاد می شود، درواقع وقتی پشتوانه آن برانگیختن احساسات شهروندان باشد، در کمترین زمانی پس ازموج سواری عده ای، افول کرده و فراموش می شود. آنچه پیش بینی می شد، این بود که کارزار و پویش صورت گرفته نیز پس از برگزاری چند نشست با مسئولان و انتشار اخبار آن، به بایگانی سپرده شود که متاسفانه این اتفاق افتاد. در حالی که وقتی اعتراضی بر اساس فعالیت مدنی مداوم و حساب شده صورت می گیرد، بیشتر می توان به نتیجه بخش بودن آن امیدوار بود.

 البته نباید فراموش کرد که بحران های محیط زیستی درکشورجدی است و شهروندان و افراد زیادی نسبت به این وقایع حساس هستند بیشتر کسانی که به این  پویش و کارزار پیوسته بودند از روی عشق و علاقه آن را دنبال می کردند و حضور آنها حتا به صورت مجازی، قابل تقدیر است.

نکته ای که دراین کارزار برآن تاکید می شد موضوع حق آبه ای بود که از طرف استان مرکزی نادیده گرفته شده بود. با صحت وقابل پیگیری بودن این موضوع باید توجه داشت، مهمترین عامل خشک شدن تالاب آق گل و تالاب  های دیگر استان، افزون بر مسئله خشکسالی برداشت از چاه هایی است که یا غیرمجاز حفاری شده یا دردولت پیشین بدون درنظرگرفتن ظرفیت های طبیعی منطقه برای آنها مجوز صادرشده بود. فعالان محیط زیست همدان از همان سال ها، مدام با حضور در تالاب ها و با نوشتن مقالات یا در قالب گفت و گو با رسانه ها، اعتراض خود را به سیاست های غلط دولت پیشین ابراز کرده بودند اما آن زمان هیچ گونه همراهی از طرف دوستانی که امروز مدعی کنشگری هستند دیده نشد.

موضوع پرسش برانگیز در وقایع هفته های گذشته این بود که چگونه است درزمانی که فعالان محیط زیست همه نگاه و تلاش خود را معطوف به برج سبز کرده بودند یک مرتبه چنین موجی ایجاد می شود و برج سبز 300 متری در سایه این موج پنهان می ماند؟

فعالان محیط زیست استان بر این باورند؛ «اگر برج سبز 300 متری در منطقه بلوار ارم همدان ساخته شود، بدون شک باید فاتحه الوند را خواند و با نابودی منظر طبیعی این موهبت کم نظیر هویت همدان نابود خواهد شد. در اینجا اعتراض دوستداران محیط زیست و فعالان مدنی همدان به ساخت برج نیست، آنها به جانمایی برج معترضند و معتقدند مدیران ارشد شهری باید چنین سازه هایی را به شمال جغرافیایی شهر انتقال دهند و کوهپایه الوند را برای آیندگان حفظ کنند. نکته دیگر این است که اگر باب شود یک بنای 82 طبقه با هر بعدی چه محیط زیستی یا ضد توسعه پایدار دراین منطقه بنا شود، بدعتی خواهد شد برای برج های 50طبقه بعدی که بدون ملاحظات محیط زیستی دراین مسیر ساخته خواهد شد.» 

 آنها براین باورند؛ «که ساختن برج 300 متری تغییر مسیر وزش باد، شکستن خط آسمان شهری، آسیب به هویت تاریخی شهر و برهم زدن زیبایی بصری و منظر شهری را درپی خواهد داشت. اما درصورت جانمایی درست، تعدیل ارتفاع وفاصله گرفتن از بلوار ارم و دامنه الوند می تواند گامی برای توسعه شهری باشد.»

نکته ای که نباید فراموش کنیم این است که ابتدا باید تکلیف خود را روشن کنیم که آیا طرفدار محیط زیست هستیم یا این که هرگاه خطری تهدید نکرد یا مطمئن بودیم که هیچگونه وقت و هزینه ای صرف نمی کنیم تنها در فضای مجازی با نوشتن پیامی و امضای نامه  ای خود را فعال این حوزه قلمداد کنیم.

باور به حفاظت از محیط زیست فراتراز احساسات آنی و زودگذر است و از روی عافیت طلبی و خالی نبودن عریضه نمی توان بدان پرداخت. هم تالاب آق گل که از سال 88 خشک شده جزئی از محیط زیست است هم چندین تالاب دیگر استان که به آنها نمی پردازیم.  همچنین  الوند پرصلابت ایران زمین که قرار است با احداث برج 82 طبقه دیگر آن را نبینیم گوشه از زیست بوم این سرزمین است. پس اگر قرار است، خود را فعال محیط زیست بدانیم، نباید فراموش کنیم که نه تنها حق آبه تالاب آق  گل از سوی استان مرکزی باید رعایت شود و قابل پیگیری است بلکه ما حق نداریم آب زنجان را از طریق سد تالوار به همدان منتقل کنیم یا آب سد آزاد کردستان را از کردستان زیبا بگیریم. پس نباید با برجسته کردن یک موضوع مشکلات دیگر را در سایه آن پنهان کنیم.
http://www.tabnakhamadan.ir/fa/news/267825/%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%DB%B3%DB%B0%DB%B0-%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A2%D9%82-%DA%AF%D9%84-%D9%BE%D9%86%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%AF%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%81%D8%B8-%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7%E2%80%8C%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA


برچسب ها: تالاب آق گل ، تابناک ، برج سیز هوشمند همدان ،

یکشنبه 20 تیر 1395

گروکشی اراکی‌ها برای آب

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :مطالب در خبر گزاری ها ،زیست بوم ،

همدان آب نداد به آق گل حق آبه نرسید!
گروکشی اراکی‌ها برای آب

مادستان

  ملایر- سیده ساجده شوبیری- خبرنگار همدان پیام: تالاب فصلی آق‌گل ملایر كه روزگاری نه چندان دور حضور 46 گونه پرنده آبزی و کنارآبزی در آن ثبت شده بود، به گفته كارشناسان در صورت رسیدگی نكردن با وزش بادهای پاییزه موجب بروز مشکل می‎شود و نفس استان را خواهد گرفت.
امسال به لطف بارش‌های الهی آق‌گل کمی جان گرفت و از 830 هکتار مساحت آن، 80 هکتار آب‌گیری شد؛ اما برداشت بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی در دشت کمیجان و افت سالانه 15 تا 35 متر دیگر توانی برای آق‌‌گل باقی نگذاشته است.
وجود 260 حلقه چاه‌های غیرمجاز در مناطق پیرامون تالاب و نبود برخورد جدی و قاطعانه با این چاه‌ها كه به گفته مدیرکل حفاظت محیط زیست استان همدان، حدود 10 درصد در حوزه استان همدان واقع شده و 40 درصد آن غیرمجاز است. همچنین به گفته كارشناسان كشاورزی بیشترین میزان چاه‌های غیرمجاز شهرستان ملایر در روستاهای توتل و اسلام‌آباد واقع شده است.
در كنار همه این مشكلات کوتاهی شرکت آب منطقه‌ای استان مرکزی در خصوص تأمین سالانه 2 میلیون متر مکعب حق‌آبه مزید بر علت شده است تا نفس آق‌گل به شماره بیفتد.
اگر به موقع به داد آق‌گل نرسیم، چند صباحی دیگر آق‌گل خشك خواهد شد تا دیدن دوباره پرواز پرستوها، فلامینگوها و... را آرزو كنیم؛ چند صباحی دیگر از طراوت و زیبایی بزرگترین تالاب استان تنها مشتی خاك باقی خواهد ماند تا نفس مردم منطقه را بگیرد.
چند صباحی دیگر تنها می‌توان داستان كوچ پرندگان را برای فرزندانمان تعریف كنیم و دیگر آق‌گلی نخواهد بود تا رقص پرندگان را بر فراز آن به نظاره بنشینند، چند صباح دیگر دلو كه به چاه اندازیم خاك بیرون خواهیم كشید...
 سازمان برنامه‌ای برای آق‌گل ندارد!
مشاور رئیس سازمان حفاظت محیط زیست كشور در گفت‌وگو با همدان‌پیام با اشاره به اینكه این سازمان برنامه‌ای برای آق‌گل ندارد، گفت: آق‌گل از تالاب‌های كنوانسیون رامسر نیست، كنوانسیون رامسر از مجموع 252 تالاب ایران تنها 22 تالاب از بزرگترین‌ها و مهمترین‌ها را در عضویت خود دارد.
اسماعیل كهرم با اشاره به اینكه سازمان نمی‌تواند تمامی تالاب‌ها را در عضویت كنوانسیون داشته باشد، افزود: از نظر وسعت و موقعیت و پرنده‌هایی كه می‌آیند این تالاب در درجه نخست اولویت نیست و ما بیش از 22 تالاب را نمی‌توانیم به جهان معرفی كنیم.
وی بیان کرد: اداره كل محیط‌زیست استان با ارائه درخواست به سازمان حفاظت از محیط‌زیست كشور در خصوص تأمین حق‌آبه تلاش كند.
 نباید تنها حق‌آبه را برجسته كرد
یكی از فعالان مدنی و كارشناس محیط‌زیست استان همدان با اشاره به اینكه مشكل آق‌گل از حدود یك دهه قبل و از جایی آغاز شده كه حفر چاه‌های مجاز و غیرمجاز در اطراف تالاب روز‌به روز بیشتر شده است، گفت: سطح سفره‌های زیرزمینی در منطقه آق‌گل روز به روز پایین‌تر رفت تا جایی كه امروزه افت آن به طور متوسط بین 15 تا 35 متر رسیده است و این افت آب به راحتی قابل جبران نیست.
حسین زندی، سال‌های 92 و 93 را خشك‌ترین دوران آق‌گل دانست و افزود: در همان زمان فعالان مدنی و محیط زیست بارها در این منطقه حضور پیدا كردند و زنجیره انسانی تشكیل دادند.
وی عامل خشكسالی و كم‌بارشی را یكی از دلایل خشك شدن تالاب‌های همدان دانست. به گفته زندی، اما دو عامل اصلی در این زمینه جدی‌تر است، یكی حفر چاه‌های بیش از حد و برداشت بی‌رویه و دیگری جلوگیری از حق‌آبه تالاب توسط استان مرکزی.
این فعال محیط زیست استان مهمترین بحرانی كه در سال‌های آینده با آن روبه‌رو خواهیم بود را بحران آب دانست و گفت: جنگ آب در كشور ما جدی ا‌ست، در این شرایط كه كشور به سمت خشكسالی می‌رود و جنگ آب پیش‌بینی شده نباید با دامن زدن به فضاسازی‌ها جنگ را در میان مردم منطقه آورد؛ بلكه باید موضوع را مدیریت كنیم.
وی در ادامه با اشاره به اینكه در مسئولان استان عزم جدی برای برخورد و مسدود كردن چاه‌های غیرمجاز وجود ندارد، افزود: متأسفانه مسئولان جسارت چانه‌زنی ندارند، زیرا برای محیط‌زیست اهمیت زیادی قائل نیستند، اگر به موقع یك مدیریت منطقه‌ای و فرا استانی رخ می‌داد این موضوع هیچگاه به اینجا كشیده نمی‌شد.
زندی با اشاره به اینكه مشكل تنها با گرفتن حق‌آبه حل نمی‌شود، گفت: باید جوامع محلی را آگاه كنیم كه مشكل آب جدی است تا از كشت‌های پرآب جلوگیری كنند تا برداشت‌ها متوازن باشد.
وی با تأكید بر این نكته كه یك فاجعه زیست‌محیطی پیش آمده است، افزود: این حق‌آبه باید برگردد؛ اما اگر مدیریت نشود اتفاقی نخواهد افتاد، اگر حق‌آبه تالاب را بگیریم و آن آب را تبدیل به هندوانه كنیم كار نابخردانه‌ای كرده‌ایم، باید كشت جایگزین تعریف شود و عمیق‌تر به موضوع نگاه كنیم.
عضو پویش پاسداری از میراث تاریخی طبیعی در ادامه با بیان اینكه به مرور زمان این حق‌آبه‌ تأمین می‌شود، اما نیاز به مدیریت دارد؛ گفت: یك حق آب می‌دهیم و یك حق آب می‌گیریم تا جنگی در منطقه رخ ندهد.
زندی با اشاره به اینكه راه‌حل منطقی این است که علاوه بر پیگیری حق‌آبه آق‌گل بدون دامن زدن به تشنج‌های قومی و منطقه‌ای، چاه‌های غیرمجاز اطراف تالاب مسدود شود، افزود: مجوز صدها چاه‌ که در دولت پیشین صادر شده باید باطل شود در این صورت این احتمال وجود دارد که در یک دهه آینده شاهد احیای تالاب باشیم.
 آق‌گل هرگز مثل قبل نخواهد شد
یكی از فعالان محیط‌زیست ملایر هم با اشاره به اینكه متأسفانه در جامعه سواد محیط‌زیستی خیلی پایین است، گفت: كسی دغدغه محیط‌زیستی ندارد و همین امر هر روز به مشكل دامن می‌زند.
مجید تكلو كشاورزان منطقه را در خشكی تالاب دخیل دانست و افزود: كشاورزان منطقه نمی‌دانند وجود چاه غیر مجاز آنها در منطقه نه تنها تالاب؛ بلکه زمین كشاورزی خود را نیز از بین خواهد برد.
وی با بیان اینكه بومی‌ها كاری می‌كنند كه آب تالاب هرز برود دلیل این كار آنها را حاصلخیز بودن خاك زیر آب برای كشاورزی عنوان كرد. به گفته تكلو در مدتی كوتاهی این بومیان منطقه هستند كه از خشك شدن تالاب متضرر خواهند شد.
وی معتقد است این تالاب دیگر هرگز مثل قبل نخواهد شد و در بهترین حالت چون گذشته به صورت فصلی خواهد بود؛ اما وسعت كمی از آن باقی خواهد ماند.
این فعال محیط زیست با اشاره به اینكه سدهای پیاپی كل منطقه را به هم ریخته است، افزود: نجات تالاب آق‌گل نیازمند همت مسئولان هر دو استان مركزی و همدان است، زیرا هر دو استان در صورت خشك شدن تالاب دچار مشكل خواهند شد.
وی با تأكید اینكه فعالان محیط‌زیست به دنبال ایجاد تنش در منطقه نیستند، گفت: ما از كسی طلبكار نیستیم و فقط می‌خواهیم مشكل را برطرف كنیم. تكلو معتقد است در به وجود آمدن این مشكل همه مقصر هستند، از فعالان محیط‌ زیست كه در آگاهی‌رسانی كوتاهی كرده‌اند تا مسئولانی كه به كشاورزان كشت جایگزین معرفی نكرده‌اند.
این فعال محیط زیست با اشاره به اینكه در 10 سال گذشته 50 درصد تالاب‌های ایران خشك شده و خشك شدن آق‌گل طبیعی به نظر می‌رسد، گفت: اگر حق‌آبه از قره‌چای تأمین می‌شد، اگر چاه‌های غیر مجاز نبودند، اگر دانش بومی به كشاورزان منتقل می‌شد این اتفاق برای آق‌گل نمی‌افتاد.
وی لایروبی سایر رودخانه‌ها برای تسهیل در ورود آب‌های جاری، تشویق سرمایه‌گذار برای سرمایه‌گذاری و جذب توریست، نصب و تأسیس پایگاه ثابت و ارتقای منطقه از شکار ممنوع به حفاظت شده را از دیگر راهکارهای احیای تالاب دانست.
100 میلیون مترمكعب حق‌آبه از همدان به مركزی
یكی از كارشناسان حوزه آب در استان مركزی به وجود چندین سد، بند و آبخیزداری در استان همدان اشاره كرد كه در سال باید مجموعاً 100 میلیون مترمكعب حق‌آبه به استان مركزی بدهند؛ اما سال‌هاست كه به دلایلی از جمله خشكسالی و كم‌بارشی این اتفاق نیفتاده است.
وی كه در این استان مسئولیت دارد و نخواست نامی از وی برده شود با اشاره به اینكه سد ساوه با حدود 320 میلیون مترمكعب گنجایش یكی از بزرگترین سدهای مركزی ایران است، در حال حاضر تنها 30 میلیون مترمكعب آب دارد، گفت: 90 درصد آب سد ساوه باید از استان همدان تأمین شود كه این اتفاق نیفتاده، البته بحثی از طرف استان مركزی در این زمینه وجود ندارد چون هر دو استان درگیر خشكسالی بوده‌اند.
به گفته این كارشناس، با توجه به خشكسالی‌ها در چند سال اخیر حق‌آبه معنی پیدا نمی‌كند، زیرا رودخانه‌ها آبی برای پرداخت ندارند. وی برطرف شدن مشكل حق‌آبه تالاب آق‌گل و سد ساوه را در حد ملی دانست و افزود: موضوع در وزارت نیرو مطرح شده و باید با حضور وزیر نیرو برطرف شود و در استان‌ها قابل حل نیست!
این كارشناسان حوزه آب، مهمترین پروژه وزارت نیرو را طرح احیا و تعادل‌بخشی آب‌های زیرزمینی عنوان كرد و گفت: در این برنامه 20 ساله مقابله با تمامی چاه‌های غیرمجاز و اضافه برداشت چاه‌های مجاز در صدر قرار گرفته است.

http://www.hamedanpayam.com/shownews/specific/0xa704de38cc3dcf52.html



برچسب ها: تالاب آق گل ، حسین زندی ، تالاب های همدان ،

 به نام برج سبز به جنگ محیط زیست می روند

حسین زندی*
به گزارش همدان پرس؛ یکی از مهارت ها و توانمندی های مدیران ارشد استان ها وشهرهایی که به دنبال توسعه هستند جذب سرمایه و سرمایه گذاری در حوزه های مختلف است به ویژه همدان که محور توسعه این استان را گردشگری تعریف کرده اند چنین ضرورتی را بیش ازپیش در احساس می کند. جذب سرمایه گذار درحوزه گردشگری، به ویژه بخش زیرساخت های این حوزه می تواند استان را به سمت و سوی گردشگرپذیری سوق دهد.

روزهای گذشته همدان شاهد حضور گروهی از سرمایه گذاران آلمانی بود تا طرح ها و پیشنهادهای خود را با پیشنهادهای همدانی ها به بررسی بنشینند و زمینه های همکاری دوطرفه را بسنجند.

براساس اخبار منتشر شده در رسانه ها؛ یکی از اعضای شورای شهرهمدان درجلسه کمیسیون اقتصاد، سرمایه‌گذاری و گردشگری این شورا درحضور نماینده هیئت سرمایه‌گذار آلمانی از ساخت برج 82 طبقه ای با عنوان «برج سبز هوشمند» پرده برداشت و اظهار کرد؛ این برج که در بلوار ارم احداث خواهد شد، ممکن است تعارضی بین توسعه شهر و حفظ باغات، فضای سبز و محیط زیست به وجود آورد اما مسئله با تکنولوژی رفع خواهد شد.

رودلف وردن‌برگ آلمانی نیز برج گردشگری سبز ارم را یک شهر کوچک هوشمند و مجهز دانست که در 80 طبقه ساخته خواهد شد که درمعماری ساختمان صرفه جویی منابع انرژی با بهره‌مندی از نیروی باد، خورشید و آب طراحی شده و به دلیل دردسترس بودن همه امکانات شهری درآن ساکنان کمترین تردد درون شهری را دارند.

این پروژه را از دو منظر می توان نگاه کرد ابتدا حضور سرمایه گذار و شریک خارجی است که با توجه به شرایط اقتصادی کشور، وضعیت بیکاری دراستان ومهاجرت سرمایه های انسانی از همدان می تواند مفید باشد و هرچه تصمیم گیران ارشد استان بتوانند سرمایه گذار جذب کنند نشان از هنر و مهارت آنان درحوزه اقتصادی است.

اما نکته مهم تر بحث مکان یابی و جانمایی این برج است که با ساختار شهری همدان سازگاری ندارد. فعالان مدنی و هنرمندان در نامه هایی که به مقامات استانی و کشوری نوشته اند و درمصاحبه بارسانه ها و نشست با مسئولان بارها ازمدیران ارشد استان خواسته اند در برنامه ها و طرح های توسعه شهری گوشه چشمی نیز به سایر نقاط شهر به ویژه شمال جغرافیایی شهر داشته باشند اما به نظر می رسد زاویه دید این دوستان درهمین مسیر بلوار ارم تا گنجنامه مسکوت مانده است و توان سر برگرداندن به سایر نقاط را ندارند. به همین دلیل می توان گفت جذب سرمایه گذار درشهراتفاق مبارکی است اگر آن را به سمت دیگر شهر سوق دهند. 

از سرمایه گذار نقل کرده اند که این پروژه ابعاد زیست محیطی دارد اما به هرحال اگر ملاحظات شهرسازی و ارزیابی زیست محیطی هم وجود داشته باشد با پیشینه تاریخی شهر همخوانی ندارد. با نگاهی به رشد عمودی شهر در سال های گذشته می توان دریافت که ملاحظات محیط زیستی و توسعه پایدار درشهر همدان لحاظ نشده است و مسلما دراین  پروژه نیز تضمینی وجود ندارد لحاظ شود.

باشنیدن ایجاد چنین طرح هایی این پرسش به ذهن می رسد که آیا همدان شهری تاریخی هست یا نیست؟ اگر هست مگر نمی توان براساس ظرفیت های تاریخی محور گردشگری برای آن تعریف کرد؟

آن چه به تازگی شاهد هستیم این است که با عنوان های محیط زیستی و رنگ و لعاب سبز به تخریب محیط زیست می پردازند ساخت و سازهای مسیر عباس آباد به گنجنامه و مجتمع تله کابین گنجنامه از این دست طرح ها است. 

نکته دیگر این است که اگر باب شود یک بنای 82 طبق با هر بعدی چه محیط زیستی یا ضد توسعه پایدار در این منطقه بنا شود بدعتی خواهد شد برای برج های 50طبقه بعدی که بدون این ملاحظات  محیط زیستی دراین مسیر ساخته خواهد شد. 

ساختن برج 250 متری تغییر مسیر وزش باد، شکستن خط آسمان شهری، آسیب به هویت تاریخی شهر و برهم زدن زیبایی بصری و منظر شهری را درپی خواهد داشت. اما درصورت جانمایی درست، تعدیل ارتفاع وفاصله گرفتن از بلوار ارم و دامنه الوند می تواند گامی برای توسعه شهری باشد.

پرسش دیگر این است که چرا پس ازنزدیک یک دهه از طرح  ایجادشهر حورا هیچ کاری درآن  صورت نگرفته اما مسئولان برای ساخت برج درهمدان همیشه پاشنه کشیده هستند؟ آیا توسعه تنها برج سازی است؟

به نظر می رسد مدیران ارشد استان نه توان جذب اعتبارات ملی را دارند و نه جذب سرمایه گذار در بخش خصوصی. به طور مثال نوش آبادی ها رئیس سازمان میراث فرهنگی را دوبار به نوش آباد که شهر بسیار کوچکی در کاشان است دعوت کرده اند و اعتبار و بودجه زیادی برای شهر زیرزمینی نوش آباد گرفته اند اما استاندار همدان در دو سفر مسعود سلطانی فر به استان که سابقه دوستی نیز باهم دارند او را به مجموعه تله کابین گنجامه می برد و بر روی تخریب های این مجموعه سرپوش می گذارد در حالی که می توانست قدم رنجه کند و مجموعه های زیرزمینی سامن، ارزانفود و یا دیگر محوطه های تاریخی و طبیعی را برای بازدید انتخاب کند و از سفر رئیس سازمان به نفع گردشگری استان استفاده کند.  

بیش از 80 سال پیش از این سیاست های توسعه ای رضا شاه برسر همدان بلایی آورد که بافت قدیم و بسیاری از بناهای کهن را دراین شهر به بهانه توسعه نابود شد هرچند امروزه برخی با به به وچه-چه از آن رویداد یاد می کنند اما آن چه ازبین رفت غیر قابل بازگشت است این روزها بار دیگر این قضیه  تکرار می شود واما این بارعلاوه بر بناهای تاریخی طبیعت استان نیز از سوی سفیران توسعه ناپایدار نشانه گرفته شده است.


برچسب ها: محیط زیست همدان ، برج سبز همدان ،

تعداد کل صفحات: 5 1 2 3 4 5
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic