دوشنبه 26 آبان 1393

راه دشوار اجرای نمایش در همدان

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،مطالب در خبر گزاری ها ،گفتگو ،

فت‌و‌گوی همشهری با كارگردان همدانی «نوعی داستان عاشقانه»

راه دشوار اجرای نمایش در همدان

نویسنده: حسین زندی‌ـ خبرنگار
برخورد مناسبی با نمایش و نمایشنامه‌نویسی در ایران نمی‌شود و متولیان هنر نگاه سازنده‌ای به این مقوله ندارند
1393/08/25
همدان‌ـ حسین زندی‌ـ خبرنگار همشهری: «سهراب نیك‌فرجاد» كارگردان نام‌آشنای همدانی پس از كارگردانی و بازی موفق «خواستگاری» و «آواز قو» كه با حضور پدر تئاتر همدان استاد «نصرالله عبادی» در تابستان گذشته به روی صحنه رفت، این‌بار نمایشی دیگر از آرتور میلر را كارگردانی می‌كند.
نیك‌فرجاد این روزها با گروه خود در حال تمرین است. منیژه احمدی و سهراب نیك‌فرجاد در این نمایش نقش‌آفرینی می‌كنند. به همین بهانه با این كارگردان گفت‌وگویی داشتیم.
  •     این روزها مشغول چه‌كاری هستید؟
به تازگی نظرم به یكی از نمایشنامه‌های آرتور میلر به نام «نوعی داستان عاشقانه» جلب شد كه این روزها در حال تمرین هستیم و امیدوارم به‌زودی به روی صحنه برود.
  •     نمایش چه موضوعی را دنبال می‌كند؟
نمایش به مسائل اجتماعی آمریكا به‌ویژه اضمحلال شخصیت زن در كنار فساد دستگاه قضایی آن كشور می‌پردازد. یكی از شخصیت‌های این نمایشنامه كاراگاهی است که دنبال اثبات بی‌گناهی متهمی در زندان است. تنها كسی كه می‌تواند به این بی‌گناهی شهادت دهد زنی به نام آنجلا است. این زن دچار اختلال شخصیت است و در طول نمایشنامه مشخص می‌شود كه پرونده باید بسته شود.
همه شخصیت‌های دولتی و قضایی فاسد در این پرونده حضور دارند كه در مفاسدی  مانند مواد مخدر و جرم‌های دیگر غرق هستند. در این نمایشنامه با یك نگاه زیركانه تلاش دارد نشان دهد كه یک جامعه فاسد چگونه از زن به‌عنوان یك وسیله ابزاری استفاده می‌کند و برای پیشبرد كارهای سیاسی دست به هر‌كاری می‌زند. حتی خود كارآگاه هم می‌گوید در این جامعه عشق معنایی ندارد.
    علت انتخاب نمایشنامه‌های خارجی در اجراهای اخیر شما چه بوده است؟ به نظرم این چهارمین‌كاری است كه از نمایشنامه‌نویسان خارجی انتخاب كرده‌اید.
گاهی دلایل شخصی است مثل علاقه شخصی من به چخوف كه باعث شد 2 نمایشنامه «خواستگاری» و «آواز قو» را تابستان گذشته به روی صحنه ببرم اما علت دیگر این است كه اعتقاد دارم در این شهر باید از نمایشنامه‌نویسان بزرگ هم كار روی صحنه برود تا هم مخاطبان قدرت انتخاب داشته باشند و هم هنرمندان كارهای متفاوت را دتجربه کنند. پیش‌تر كه نمایش «مرگ و دختر جوان» اثر آریل دورفمان را اجرا كردیم، به دلیل برجسته بودن نمایشنامه بود. این نمایشنامه در عین متفاوت بودن متناسب با جامعه ما بود.
  •     علت انتخاب این كار چه بود؟
یكی از دلایل انتخاب نوعی داستان عاشقانه این است كه نشان دهیم امریكایی‌ها چه دستگاه فاسدی دارند و هر جامعه‌ای كه در آن فساد باشد راه و رسم درستی نخواهد داشت. البته انتخاب نمایشنامه‌های خارجی به این معنا نیست كه ما در ایران هیچ نمایشنامه خوبی نداریم گرچه این روزها نمایشنامه خوب بسیار كم داریم و در زمینه نمایشنامه‌نویسی دچار ضعف هستیم. حتی به تعداد انگشتان یك دست در ایران نمایشنامه‌نویس درجه یك نداریم.
  •     علت را چه می‌دانید؟
یكی از دلایل این است كه پیشینه نمایشنامه نویسی  در ایران بسیار كم است. این پدیده از دوره مشروطه آغاز شده است. در حالی كه یونان از 2600 سال پیش نویسندگانی بزرگی در این زمینه  را در خود پروراند. در كشورهای غربی نیز از زمان رنسانس نمایشنامه‌نویسی رشد كرد. بدیهی است آنها از ما جلوتر باشند.دیگر این كه برخورد مناسبی با نمایش و نمایشنامه‌نویسی در ایران نمی‌شود و متولیان هنر نگاه سازنده‌ای به این مقوله ندارند. مگر ما در سال چند كار از استادانی مانند اكبر رادی اجرا می‌كنیم یا كارهای محمد رحمانیان، محمد چرمشیر و محمد یعقوبی چه مدت روی صحنه می‌رود؟ این برخوردها تئاتر را رو به نابودی می‌كشاند‌.
    شما از افرادی كه نام بردید‌كاری اجرا نمی‌كنید؟
البته یكی از كارهای زنده‌یاد اكبر رادی انتخاب كرده‌ام به نام «خانومچه و مهتابی» كه در مراحل اولیه است‌.
  •     برخورد تماشاچیان همدانی با نمایشنامه‌های خارجی چگونه است؟
وقتی كارگردانی از اجرای همكارش خسته می‌شود و تحمل تماشای اثر را ندارد چه انتظاری از تماشاچی عادی می‌توان داشت؟ از طرفی كسانی باعث می‌شوند منِ نویسنده كار ضعیف ارائه كنم كه شناختی از هنر ندارند و به‌عنوان متولیان فرهنگی مانع راه هنرمندان می‌شوند.
 در طول یك سال حتی دو نفر را معرفی و حمایت نمی‌كنند. هیچ‌كس به این فكر نیست كه راهكاری پیدا كند تا وضعیت تئاتر بهتر شود و مخاطب با صحنه آشتی كند.
  •     شما انتظار چگونه حمایتی را دارید؟
به‌طور مثال زمانی كه كارهای چخوف را به روی صحنه بردم همه هزینه به‌صورت شخصی پرداخت شد و هیچ تبلیغاتی برای من نكردند در صورتی كه اگر تبلیغات درستی داشتیم، می‌توانست انبوه تماشاگر را به سالن بكشاند اما برای نصب بنر تبلیغاتی آن‌چنان درگیر مسائل اداری بودیم كه 3 روز پس از اجرا توانستیم آن را نصب كنیم. وقتی همه هزینه‌ها برعهده خود كارگردان است مسلماً دكور ضعیف می‌شود و طراحی لباس و گریم باب میل كارگردان نیست. متأسفانه مدیران فرهنگی هیچ برنامه‌ای برای تئاتر ندارند و تنها شعار می‌دهند. تلویزیون همان تعرفه‌ای كه برای تبلیغ یخچال و چیپس دارد انتظار دارد همان را برای تبلیغ یك كالای فرهنگی دریافت كند.
  •     با این شرایط چرا همچنان كار می‌كنید؟
ما اعتقاد به هنر این كشور داریم و معتقد به مردم سرزمینمان هستیم. هرچند كار بزرگی انجام نمی‌دهیم اما وجدان ما راحت است به رغم این‌كه پیش پای ما موانع فراوانی وجود دارد اما تلاش می‌کنیم و پیش‌ می‌رویم.


برچسب ها: نمایش در همدان ، نوعی داستان عاشقانه ، تئاتر همدان ، روزنامه همشهری همدان ، سهراب نیک فرجاد ،

سه شنبه 22 مهر 1393

تیک تاک به جشنواره رسید

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :روزنامه همشهری ،گفتگو ،

تیک تاک به جشنواره رسید

حسین زندی

محسن پور قاسمی متولد سال 1352 در همدان است واز سال 1368 به فعالیت در زمینه نمایش مشغول است، او نویسنده ، کارگردان و بازیگر بیش از 60 نمایش صحنه ای (عروسکی) و خیابانی است و در  طول این سال ها ،سابقه فعالیت در صدای مرکز همدان به عنوان نویسنده و کارگردان و بازیگر،حضور در چندین مجموعه تلویزیونی ، تله تئاتر و تله فیلم ، عضویت هیئت امناء انجمن نمایش همدان ،عضو یت هیئت موسس انجمن تئاتر کودک و نوجوان همدان را در کارنامه خود دارد. پورقاسمی همچنین نویسندگی و کارگردانی نمایشهای چون ؛سفید سیاه خاکستری – دخترآدای – دلنگوان – لنگ درازها -حسنی باهوش دیو درازگوش –عروسک - قاب شیشه ای – شهر زیبا – غوره و کوره – دارو دایره- فرش آهو – ایوان طلا – رویای شیرین – مهره ریزان – قصه های ننه متل – کمند گیسو – گلاب – من و برادرم اقبال را برعهده داشته است و در ده ها جشنواره منطقه ای و کشوری شرکت کرده است ، آخرین کار محسن پورقاسمی به عنوان کارگردان، نمایش عروسکی تیک تاک است که در جشنواره بیست و یکم تئاتر کودک و نوجوان حضور دارد.

این نمایش عروسکی با تکنیکی متفاوت  و بدون کلام زندگی یک انسان از لحظه تولد تا مرگ را به تصویر می کشد و با نگاهی جدید درگیری انسان قرن بیست و یک را با دنیای مجازی به چالش در می آورد به بهانه اجرای این نمایش درجشنواره با این کارگردان همدانی گفت و گویی انجام داده ایم که می خوانید:

اگر ممکن است نمایش تیک تاک را برای خوانندگان مامعرفی کنید

نمایش تیک تاک یک کار رومیزی است و کاری که به صورت رومیزی اجرا می شود معمولا با تکنیک سیاه است وقتی تکنیک عروسکی سیاه انتخاب می کنید قطعا زمینه باید سیاه باشد چون عروسکها مدام حذف می شوند

 ایده نمایش تیک تاک از کجا پدید آمد؟

 من مدت ها به دنبال یک کار بی کلام در ژانر عروسکی بودم سال گذشته وقتی پدرم را از دست دادم مرگ را خیلی ساده دیدم یعنی مرگ یک اتفاق روزمره به نظرم رسید، اگرچه تلخ است اما مانند به دنیا آمدن، عاشق شدن و سرکار رفتن است وقتی دیدم دخترم برای پدربزرگش گریه می کرد به نظرم رسید که یک قصه ای را از قبل از تولد یک انسان تا مرگ بنویسم و تبدیل کنم به یک نمایش عروسکی بدون کلام که این کار نتیجه آن ایده است.

فکر می کنیدنشان دادن مرگ در این کار برای مخاطب شما که بیش تر کودکان هستند خوشایند است؟

 به عقیده من مرگ هم مسئله ای است که بچه ها باید مشاهده کنند وقتی کودک مرگ پدربزرگ، مادربزرگ ودیگر عزیزان را می بیند  به هر حال با یک اتفاق روبرو می شود، ما وقتی این موضوع را از طریق عروسک ها نشان دهیم به نظرم مسئله ای نیست البته سعی می کنیم در اجراهای متعددی این صحنه را تلطیف کنم یعنی کاری که بچه ها بیش تر اتفاق های زیبا را ببینند و اتفاق تلخ را هم راحت تر بپذیرند.

عوامل نمایش را چگونه انتخاب کردید؟

 من با این گروه حدود 10 سال است که همکاری می کنم حامد ترابی، آقای طاهری، خانم خوش مهرو دختر خودم که سال هاست با هم کار می کنیم و با تکنیک ها آشنا هستند، من می توانم بگویم که مدت 10 سال است این نمایش را کار می کنیم اما خود نمایش و قصه حدود 2 ماه کار و تمرین طول کشید .

از اجرا های قبلی راضی بودید؟

بله با این که پیش از اجرا های صحنه ای تمرین درستی به لحاظ سالن و نور نداشتیم و آنچه از اجراها شما دیده اید جزء آخرین تمرین های ما محسوب می شود و خوشبختانه به ظرفیت کامل نزدیک می شوم.

مخاطب ها چه برخوردی داشتند؟

شما در روزهای اجرا سالن را دیدید که کاملا ظرفیت پر بود،اگردر مدت اجرا هیچ تبلیغی نداشته ایم اما خود تماشاگران تبلیغ کردند و همشهریان کار را دیدند .

جشنواره امسال را چگونه می بینید؟

 هنوز نمی دانم چه وضعیتی داشته باشد ، سال های قبل یک ما پیش از جشنواره تبلیغات شروع می شد اما امسال هنوز خبری نیست، امیدوارم بهتر از قبل برگزار شود اما خیلی خوشبین نیستم.

حضور شما در جشنواره تنها با تیک تاک است یا کار دیگری هم دارید؟

نویسندگی وقتی زال کوچک بود که به کارگردانی حامد ترابی اجرا خواهد شد بر عهده من بود که بر اساس داستان های شاهنامه نوشته ام، که داستان تقابل زال  کودک و انگلی برت شخصیت کارتونی است، البته این کار به صورت خیابانی اجرا می شود.

 

 به عنوان یک کارگردان تئاتر چه انتظاری از مدیران فرهنگی استان دارید؟

من دوست دارم تئاتر عروسکی همدان که 15 سال است در این زمینه کار می کنم به مرحله ای برسد که مخاطب و تماشاگر خاص خود را بشناسد و مدیریت فرهنگی هنری استان همدان در هر نهادی مخاطبان تشنه را ببیند و طوری برنامه ریزی کنند که ما هم دغدغه سالن نداشته و دغدغه مالی نداشته باشیم من یک کارمند ساده هستم و از حقوق و اداره هزینه می کنم و کار انجام می دهم به خاطر عشقی که به تئاتر دارم و نمایشی که می بینیم.  

 عوامل نمایش تیک تاک از رعبارتند از: نویسنده ، کارگردان و طراح صحنه محسن پورقاسمی،گروه عروسک گردانی حامد ترابی مسعود طاهری ساناز خوش مهرفاطیما پورقاسمی،طراحی و ساخت عروسک طیبه آنجدانی ،آهنگساز  رضا عباسی ،دستیار کارگردان اعظم ترابی ،نور و صدا فرزین علیزاده، ساخت دکور اردشیر ثریایی ، ساخت اکسسوار حمید ترابی ، این نمایش در جشنواره سه اجرا خواهد داشت.

 

 از روزنامه همشهری ویژه همدان 15 مهرماه 1393

 

 

 


برچسب ها: روزنامه همشهری همدان ، جشنواره تئاتر کودک ، تئاتر درهمدان ،

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic