چهارشنبه 8 خرداد 1392

این خانه غرق می شود!

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :مطالب در خبر گزاری ها ،میراث فرهنگی ،گردشگری ،

 

http://www.chn.ir/NSite/FullStory/News/?Id=105019&Serv=3&SGr=22

 

کاندیداهای شورای شهر همدان برای خانه نراقی‌ها چه خواهند کرد؟

این خانه غرق می‌شود! + عکس

این روزها خانه نراقی‌‌ها را می‌توان خانه روی آب نام گذاشت. چندی است که مالکان این خانه 100 ساله، پای دیوارهای خانه پدری‌شان آب می‌بندند تا خانه هر چه زودتر فرو بریزد. خانه‌ نراقی‌ها هنوز هم یکی از قدیمی‌ترین و ارزشمندترین خانه های همدان به شمار می‌رود. گفته می‌شود که این خانه دارای حسینیه شخصی به قدمت دوره قاجار است.

دانلود فایل مرتبط با خبر:
  خبرگزاری میراث فرهنگی- گروه میراث فرهنگی- خانه نراقی‌ها که دیر زمانی است، از نظر معماری و قدمت زبانزد همدانی‌هاست، اکنون خانه روی آب نام گرفته است. چندی است که مالکان شخصی این خانه اقدام به آب انداختن به زیر پی و دیوارهای آن کرده و منتظرند، هر چه زودتر خانه فرو بریزد.
 
این در ورودی خانه‌ای است که زمانی در همدان برو بیایی داشت زبانزد خاص و عام 
 
هرچند که دیگر مالکان مشکلی برای تخریب این خانه ندارند. خانه‌ نراقی ها سال گذشته به همراه 32 اثر تاریخی دیگر از فهرست آثار ملی ایران خارج شده است. با این وجود به نظر می‌رسد هنوز نام میراث فرهنگی باقی مانده بر پیشانی خانه، مانعی برای خریداری آن به شمار می رود.
 
حسین زندی، از دوستداران میراث فرهنگی در همدان که به شدت از وضعیت این خانه اظهار نگرانی می‌کند، به chn می‌گوید:« مدت‌هاست که این خانه به حال خود رها شده و آب به پای آن بسته می‌شود و به زودی خبر تخریب آن خواهد رسید. در حالی که خانه نراقی‌ها یکی از قدیمی‌ترین و زیباترین خانه‌های همدان است که می‌توانست به عنوان نمونه شاخص معماری همدان برای نسل‌های آینده باقی بماند.»
 
این خانه نراقی‌ها، خانه‌ای سال‌هاست پای آن آب بسته شده است
 
قدمت خانه نراقی‌ها به اوایل دوره قاجار می‌رسد و به گفته کارشناسان میراث فرهنگی وجود حسینیه شخصی با گچبری‌های منحصر به فرد آن را نسبت به بسیاری از خانه‌های تاریخی ارزشمند می‌کند. هرچند که دیگر مسئولان سازمان میراث فرهنگی می‌گویند، با خارج شدن این اثر از ثبت دیگر مسئولیتی در قبال این خانه نمی‌پذیرند.
 
زندی اما بر این باور است که اگر سازمان میراث فرهنگی که چند سال پیش اقدام به مرمت بخشی از دیوارهای این خانه کرده بود، برنامه‌های مرمتی‌اش را ادامه می‌داد. هرگز کار به جایی نمی‌رسید که این خانه از فهرست آثار ملی ایران خارج شود.»
 
این خانه تاریخی به دلیل داشتن حسینیه شخصی شهره شهر بود و حالا بنایی که روز به روز به ویرانی نزدیک تر می شود
 
 به گفته او، این خانه در بهترین محله همدان قرار گرفته و می‌توانست تبدیل به یکی از مکان‌های توریستی بسیار موفق شود اما متاسفانه سازمان میراث فرهنگی اقدام به خریداری این خانه نکرد.
 
زندی در حالی که به نظر می‌رسد، از مسئولان میراث فرهنگی قطع امید کرده است، رو به کاندیدهای شورای شهر می‌گوید که در این قضیه بهتر است که کاندیدهای شورای شهر وارد عمل شده و اقدامات جدی برای نجات این اثر تاریخی انجام دهند.
 
خانه نراقی‌ها 7 مهر 1381 با شماره ثبت 6141 جزو آثار ملی قرار گرفته بود و  اواخر سال 89 با رای دیوان عدالت اداری از ثبت خارج شد.
 
خانواده نراقی‌ها جزو تجار همدان به شمار می‌رفتند و از جمله مهاجرانی بودند که 200 سال پیش به این شهر وارد شدند. این طور گفته می‌شود که آن‌ها نسبتی هم با قاجاریان داشتند. افزون بر این اسناد و مدارک نشان می‌دهد که اتفاقات تاریخی و سیاسی مهمی هم در این خانه رخ داده است.
 


برچسب ها: خانه نراقی ها ، همدان ، میراث درخطر ،

جمعه 9 دی 1390

محوطه تاریخی خورزنه و آینده ای مبهم

   نوشته شده توسط: حسین زندی    نوع مطلب :میراث فرهنگی ،

محوطه تاریخی خورزنه و آینده ای مبهم

حسین زندی

 

ثبت میراث تاریخی و فرهنگی درفهرست آثار ملی ازجمله تدابیری است که در جهت حفظ و نگه داری این آثار در نظر گرفته شده است ، در واقع اولین گام درجهت حفظ و پاسداری آن ها است

محوطه ی باستانی کوه خورزنه ی همدان از جمله محوطه هایی است که علیرغم دارا بودن ویژگی های طبیعی ، باستانی و فرهنگی هنوز به ثبت ملی نرسیده است

نام خورزنه :

خور از ریشه ی پهلوی و مشتق از« هور» به معنی خورشید ؛ «آفتاب» ، فرشته ی موکل بر خورشید است روز یازدهم از هر ماه خورشیدی را خورروز می گویند و خورزنه را محل طلوع

خورشید دانسته اند  نام های فراوانی با پسوند و پیشوند خور در جغرافیای ایران وجود دارد که برگرفته از ریشه ی این واژه ی کهن است و نشان از اهمیت این نام دارد خور، خورآسان (خراسان)، خور موسی، خورنق( خورنگ)، خور و بیابانک ، خوره اردشیر، خورهه ، هوراند ، هوریان ، امامزاده خورزنه ، کوه خورزن در محلات ( استان مرکزی ) و صدها نام جای دیگر و واژه و اصطلاح از این دست می توان برشمرد که در ساختارش از خور و هور وام گرفته شده است ، مانند خاور به معنی محل برآمدن خورشید ، در زبان پهلوی و زبان کردی که ریشه در زبان پهلوی دارد بیشتر واژه هایی که با نور و خورشید درارتباط هستند با خور و هور هم ریشه اند

نام جاهای اطراف این کوه به ویژه در جهت شرق و شمال به شعاع ده کیلومتر اغلب ریشه ی کهن و پهلوی  دارند مانند: مزدقینه ( مزداگینه) , کشین ، ورکانه ، سنگستان ، آبشینه ، تپه ی شاه تهماسب و ... حتی نام های ساکنان روستاهای اطراف هم بیشتر نام هایی  کهن هستند که ریشه در شاهنامه دارند اما نتیجه گیری در این زمینه نیاز به بررسی زبان شناسانه و مردم شناسانه دارد

موقعیت جغرافیایی :

کوه خورزنه در سه کیلومتری شرق همدان ، در میان سه روستای حصار آقا شمسعلی ( در غرب ) ، مزدقینه ( درشمال ) و کشین ( در جنوب ) واقع شده است

ارتفاع این کوه از سطح دریا تقریبا2300 متر است و در فاصله ی 500 متری کوه به طرف غرب تپه ی شاه تهماسب قرار دارد ( از آنجا که باستان شناسان بقایای سفال های اطراف تپه را به دوره ی سلجوقی نسبت می دهند به نظر می رسد نامگذاری تپه ارتباطی به دوره ی صفوی و شاه تهماسب ندارد و دلیل دیگری دارد

شایان ذکر است این تپه ی تاریخی و گورستان اطراف آن به دلیل بی توجهی مسئولین و حفاری های غیرمجاز در حال نابودی است

ویژگی های تاریخی :

در قسمت فوقانی کوه ( جبهه ی جنوبی ) سه غار وجود دارد غار شماره ی یک در
اثر بمباران هوایی ارتش عراق تخریب شده ودهانه ی ورودی آن با ریزش چند
لاشه سنگ پوشیده شده است غار دوم که از دو غار دیگر کوچکتر است هم سطح
با غار اول ، با فاصله ی تقریبی دویست متری به طرف شرق است وعمق چندانی
ندارد اما سومین و مهمترین غار پایین تر از آن دو قرار دارد ، دهانه ی غار بیش از ده متر عرض و دو و نیم متر ارتفاع دارد و درون آن مانند تالار بزرگی است، سطح غار با ریزش صدها تن شن و خاک پوشیده شده است ودیوارها و سقف آن توسط ساکنانش در دوره های تاریخی مختلف بزرگتر و فراخ ترشده به طوری که بقایای زخم تیشه ها هنوز خودنمایی می کند

از آنجا که سنگ کوه از جنس رسوبی نرم تشکیل شده است همواره در طول زمان
درمعرض حکاکی و علامت گذاری قرار گرفته است ، بیشتر این علامت ها و نوشته
ها متعلق به دوره های اخیر است جالب ترین ویژگی این است که در جای جای آن حکاکی و برآمدگی هایی به صورت دایره دیده می شود ( نگارنده بیش از صد و بیست مورد آن را شناسایی و از آن عکسبرداری کرده است ) این خورشید واره ها

در قطرهای مختلف از ده سانتی متر تا یک و نیم متر ، هم در داخل غارها و هم در سطح سنگ ها در نقاط مختلف کوه دیده می شود

برخی معتقدند این حکاکی ها آثار به جا مانده از استخراج سنگ برای پایه ستون و یا سنگ آسیاب بوده است اما در هیچ جای شهر همدان و اطراف آن پایه ستونی از این نوع سنگ دیده نشده است

دیگر اینکه سنگ این کوه به دلیل نرمی برای پایه ستون مناسب نیست و برای سنگ آسیاب نیز از این نوع سنگ استفاده نمی شده است اما با توجه به نام کوه که محل برآمدن خورشید است و اینکه پژوهشگران این منطقه را محل سکونت مهرپرستان دانسته اند و باورهایی نیز از آیین مهر در میان بومیان این منطقه وجود دارد این سوال پیش می آید که آیا این دایره ها ارتباطی با نام کوه و آیین مهر دارد و یا اینکه نگاره ها کاربرد ستاره شناسی و سنجش زمان داشته اند و یا از نمادهای جادویی پیش از به وجود آمدن مذاهب و ادیان دردوره ی غار نشینی بوده است؟

ویژگی های فرهنگی : 

مردمان بومی منطقه هر سال مناسک و مراسم آیینی گوناگونی مانند مراسم باران خواهی را در این کوه ها برگزار می کرده اند

مراسم هر روستا در یکی از کوه های منطقه اجرا می شد، مردم روستای آقا شمسعلی همه ساله در یکی از روزهای اردیبهشت ماه به کوه حصار ( در یک کیلومتری غرب خورزنه ) رفته و مراسم باران خواهی را در کنار ( ولد امامی ) امامزاده ولد به جا می آوردند که  البته این مکان امروزه توسط بانیان مسکن مهر دستخوش تخریب شده است و ساخت و سازهای سازمان مسکن تا نزدیک خورزنه رسیده است

مراسم آیینی شاه الوند همچنان در کوه الوند برگزار می شود ، کوه خورزنه نیز محل برگزاری یکی از این آیین ها بوده است

از دیگر ویژگی های کوه خورزنه ، دیواره های مناسب برای سنگنوردی است و بهترین محل سنگنوردی درهمدان به شمار می رود که ازجای جای ایران ورزشکاران بسیاری را به خود فرا می خواند

ثبت این محوطه به صورت یکجا و یا مجزا در فهرست آثار ملی توسط سازمان میراث فرهنگی می تواند دست کم اهمیت آن را در نزد مردم منطقه آشکار کند و حس آنان را به نگهداری هر چه بهتر میراث خود برانگیزاند تا شاید در برابر حفاران غیرمجاز که این مکان را ملک شخصی خود به شمار آورده اند واکنش نشان دهند همچنین این مجموعه ( کوه خورزنه و تپه ی شاه تهماسب) باتوجه به ویژگی های گوناگون یاد شده  می تواند  مکان مناسبی برای گردشگری پاک باشد

 


برچسب ها: میراث فرهنگی ، همدان ، خورزنه ، میراث درخطر ،

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات